Pêncşem , 29 Cotmeh 2020

Arşîvên Nîşanê: Rêzenivîs

Dersên Kurmancî (8)

DERSA KURDÎ (KURMANCÎ) -8- Alfabe: 25)Uu: Tîpa “u” dengdêreke kurt e. Di bilêvkirinê de gilover (xirûxir) û bilind e. Di tîpên erebî de tîpa “و”yê dikeve paşiya tîpên dî û ciyê tîpa “u”yê digire (wekî; چو:çu, كورد:kurd, گوڵ:gul). Celadet Bedirxan dibêje, ev tîp di navbera “w” û “i”yê de ye. Wekî “u”ya tirkî nahê xwendin. Gava ku mirov di kurdî …

Bêhtir Bixwîne »

Danasîn û Rexne -4-

Danasîn û rexne du tiştên cuda ne. Çerçeva nivîseke danasînê diyar e. Danasîna pirtûkê, analîza pirtûkê nîn e. Di nivîsên analîza pirtûkan de mirov dikare bi berfirehî pirtûkê binirxîne û rexne bike. Ez zanim ku edebiyat/wêje bi rexneyê pêş dikeve, dikemile, dewlemend dibe. Lêbelê rexne divê rexneyeke çêker be, nekû xirabker be. Rexneyên rexnekujan, pênûsşoran tu feydeyeke nade edebiyata kurdî. …

Bêhtir Bixwîne »

Dersên Kurmancî (7)

DERSA KURDÎ (KURMANCÎ) -7- Alfabe: 22)Ss: Ciyê vê tîpê di tîpên erebî de “س” digire. Ev tîp jî li gor pêyvan hin caran stûr û hin caran jî zirav tê zarkirin. Wek tîpa tirkî “s”yê ye. Mînak: ser, sar, sîr, serwer, spî, hêstir, sêdar, simbore, pirsyar, rêvas, kursî, tirs, kûsel (kûsî). 23)Şş: Di tîpên erebî de “ش” şûna vê tîpê …

Bêhtir Bixwîne »

Dersên Kurmancî (6)

DERSA KURDÎ (KURMANCÎ) -6- Alfabe: Not: Di derheqê dubarekirina tîpekê de (şedde), divêt em vî tiştî jî bibêjin: Celadet A. Bedirxan dibêje, gava ku du tîpên wekî êk an jî nêzîkî êk (hev) wekî “t” û “t” an jî “d” û “t”), gelêk (pêkre) bên nivîsîn, divêt mirov êkê biêxe (bixe): Mînak: xurttir>xurtir, bilindtir>bilintir… Di hin peyvên hevedudanî (lêkdayî) (wekî; …

Bêhtir Bixwîne »

Şertên Wucûbîyet û Sihhata Rojîyê – 5

 Şertên Vacibbuna Rojîyê:      Ji bona ku rojî wacib bibe, heft şertê wê hene:      1) İslam: Kesê ku ne musliman be rojî li ser ne wacib e. Ancax kesê ku ji Îslamê îrtîdat kiribe (ew kafir be jî) li ser wacib e. Yanî eger bizivire Îslamê mecbure ku wî qeza bike.      2) Balîxbun: Li ser …

Bêhtir Bixwîne »

Têgihên (Navlêkên) Ziman (4)

4-BERHEMÊN GELÊRÎ ( BERHEMÊN ANONÎM )   Berhemên ku di nav gel de hatine holê û nivîskar û xwedîyên wan  kifş nîn in. Malê gel in. Qîymeta çanda civakekî bi hebûna berhemên anonîm tê wezinandin. Kurdî di vî alîyê de gelek dewlemend e ( gotinê peşîya, destan, çîrok, govend, stran…). Dewlemendîya  berhemên anonîm, Kurdî li ser lingên xwe daye sekinandin …

Bêhtir Bixwîne »

Têgihên (Navlêkên) Ziman (3)

3-WATEYA  PÊŞIBÎ ( WATEYA MECAZÎ ) Bejeyên ku ji wateya ferhengê der tên gotin. Hevokan de bêje wextê durê wateya xweya rastî bin û ji bo wateyek dinê bên bikaranîn, ji wan re  “ bêjeyên pêşibî ( mecazî ) ” û bêjeyên bi “ wateya mecazî ”  tên gotin. Dilêmin şewitî. Te ez xwarim Dilê min ji te sar bû. …

Bêhtir Bixwîne »

Têgihên (Navlêkên) Ziman (2)

2-ZIMANÊ  DAYÎKÊ “ Zimanê ku mirov bi taybetî ji dayîka xwe ( û civaka mirov tê de dijî ) dibîhîze û fêl dibe ” re “ zimanê dayîkê ” tê gotin. Zimanê dayîkê netew bi hevkarî bikar tînin. Kesayeta civakîya mirovan diafirîne û xala herî pewist ya çêbûna netewan e. Di dinyayê de her netewek bi zimanê ( bi taybetî …

Bêhtir Bixwîne »

Têgihên (Navlêkên) Ziman (1)

Xwendevanên hêja hetanê niha li ser Kurdî û Zaravayên Kurdî çend nivîs û gotarên min  di hinek rojname û kovaran de hatin weşandin. Ez dixwazim ji vir şûnda nîvîsa xwe ya ku bi navê “ Têgihên ( Navlêkên ) Ziman ” bi we re parve bikim û her wiha vê mijarê şîrove bikim. Wek di hemû qadên teknîk û zanistîyê …

Bêhtir Bixwîne »

Kifşkirina Meha Remezanê – 3

      Meha Remezanê bi du şikli kifş dibe:      Ya yekemin eve; divê di meha Şabanê şeva sîyemîn de hîv bê dîtin. Lê divê şahidekî adil ji vîya re şahidiyê bike.      Ya duyemîn jî eve ku, eger meha Şabanê bi sî rojî bê temamkirin Meha Remezanê kifş dibe. Ev jî eger hewa ewr be û …

Bêhtir Bixwîne »