Pazar , Nisan 18 2021

Tag Archives: Ferhenga Erdnîgariyê

Sîstema Tavê çi dike?

Sîstema Tavê ka çi dike? Hûn tû carî fikirîne kû ka ev Tav û hemû duvêkên wê wek gerstêrkan çi dikin? Gelo sitabîlin? Yanî li cîhê xwe disekinin an na? Bi rastî ev pirsana ji gellek alîyan mejî mijûl kirine. Merov bifikirê dê em karibin bi xwe ev bersivana bibînin. Ji ber kû di jiyanê de mînak pirin. Weke kû …

Read More »

Çîroka Venûsê

Ka hela em binerin bê ev navana ji kû tên? Gelawêj-Venûs yan jî Zuhre. Di mîtande bi gelek navan hatiye naskirin. Di mîtolojîya Asurîyan de “Înanna” dî a Farsade “Anahîta” yan jî “Nahid” di a Yewnana de “Afrodît” û wekîdin stêrka Venûs û Meryem tê bi navkirin. Sterka Şivanan jî navê wêyi sosrete. Çima weke “Cêwîyê Dinyê” tê naskirin? Ezê …

Read More »

CO2 ya atmosferê gihiştiye asteke xeter

Ji ber zêdebûna asta karbondîoksîta (CO2) di atmosferê de, gazên serayê gihiştin asta rekorê. Li gorî rapora ku hatiye weşandin, rêjeya karbondîoksîtê di 30 salî de cara yekem bi awayekî cidî zêde bûye. Rêxistina Meteorolojiya Cîhanê (WMO) bultena salane weşand û li gorî bultenê rêjeya karbondîoksîta atmosferê, ji beriya şoreşa sanayiyê ji sedî 142 zêdetir e.Di çarçoveya Bultena Gaza Serayê …

Read More »

Werin Em Stêrkan Nasbikin

Stêrk ji hêza xwe wek goyekî ja gazê ronahî dide, di hundirê wê de reaksiyona atomî pêk tê û tîrêj jê peyda dibin. Bi gelemperî di hundirê wê de hîdrogen di bin pestan û zora reaksiyona atomî de dibe hêliyûm. Radeya germahî û ronahiya wan li gor mezinahiya wan e. Roja me jî stêrkek e û ji ber ku ji …

Read More »

Kadiz/Milkway (Samanyolu)

Navê Galaksîya meyi. bi rasti Tirka ji li gor nav, dizî kirine û ji Kurdî vergirtîn û navê wê kirin samanyolu! Bi Kûrtasî ezê ji wer bahsa çîroka wê bikim. Dibêjin di demekê de hin kes çûbûn dizya kadîna Xweda. deme kû kaya wî kirin kîsa û revîyan,kîsê wan bi qûlbûn û kaya wan rêz bû li ser asîman. Piştre …

Read More »

Lêza Tîrêj-Zeman û Mêsafeyên Bêdawî

Leza tîrej çiye? Ya jî çi hewce kir kû ev têge(qewram) derkevîn hole? Bi rastî yekser ji ber mesafeya di navbera gerstêrk-stêrk û galaksîyan hewcekir kû derbikeve. Yani ewqasi bi ecêb dûrî hevîn kû aqlê me belawela dike. Tirêj anjî şewq ewqas bi leze kû heta anha em bi ti awayî nikarin bîghêjin leza wê. Ji bo kû materyalek bighêje …

Read More »

Şaristaniya Bin Avê: Heskîf

Hasan Kefy, Hîns Keyfa an jî Heskîf, yek ji navenda dîroka şaristaniya me û cihê îlm, çand û bazîrganiyê me ya herî girîng e. Dema mirov bi rewşa wê ya îro ve li vê bajarokê pîçûk dinhêre dibe ku rola xwe ya dîrokî ve bi me gelek ecêp were. Ne tenê Hesenkeyf, Samsat ( Sumeysat ), Besnî (Behisni ), Kahta, …

Read More »

Navên Hin Bajarên Kurdistanê (Kurdî-Tirkî)

Navên Hin Bajarên Kurdistanê (Kurdî-Tirkî)   Ağrı Agirî Doğubeyazıt Bazîd Diyadin Gîhadîn Eleşgirt Pakrewan – Zêdkan Hamur Hamur Patnos Patnos Taşlıçay Taşliçay Tutak Tutax Ardahan Erdexan Damal Damal Göle Golê Hanak Xanaq Posof Posof Çıldır Zurzuna Adıyaman Semsur Besni Bêsnî Çelikhan Cêlikan Gerger Alduş Gölbaşı Serêgolê Kahta Kolik Samsat Samosad Sincik Sincik Tut Tut Batman Elîh Gerçüş Kercews Hasankeyf Heskîf …

Read More »

Çemê Xursê

Çemê Xursê dikeve navbera Mêrdîn, Qoser û Dêrikê. Nêzî 20km dirêje lê vira kuçekî nîvlapî kur û tenge. Li hin deveran kendal, li hin deveran erda raste. Di herêmê de bêtir bi titina xwe hatiya nasîn. Titina wê bi hişkiya xwe û xweşiya xwe navdaye. Di kurahiya Newala Xursê de 25-30 kavilê aşên avî hene. Aşê Xursê pir bi nav …

Read More »