Pêncşem , Nîsan 25 2019
Destpêk / Forum / Nivîsxane / Çûn û Hatinên Bê Wext

Çûn û Hatinên Bê Wext

Jîyan e, geh li jêr û geh li jor e. Meriv nizane çi bûye, çi dibe û wê çi bibe û kesek jî nizan e. Di nava çemê demê de jîyana xwe bi soberî û bi nîv soberî derbasî dikin. Heta meriv di nava çemê demê de bixeniqe dê li ber xwe bide.

Çemekî wisa ye ev jîyan ji çûn û hatinan pêk tê lê newal û çol û çiya jî tim yek in.

Hem William Shakespeare û hem jî Omer Xeyamî vê jînê dişibînin dika şanoyê. Pîyes yek e, herkes xwedî karekterekî ye û carna jî xwedîyê sê-çar karekteran e. Gava rola (erk-wezîfe) wan diqede ew jî ji şanoyên têne xwar û lîstika wan diqede.

Kostum, dik û pîyes hertişt amade ye. Niha jî dora me û em li ser dikê ne heta rola me biqede em ê li ser dikê bimînin kengî rol û çîroka me qedîya wê demê em ê jî xatirên xwe ji temaşevanan bixwazin û oxira xwe bi xêr bikin. Her çiqasî jîyana me li gorî qaîdeyên malbat, îdeoloj û dînî hatibe eşkere kirin jî bi awayekî spontane meriv dikare li ser dika xwe bi awayekî azadî jî tevbigere û çîroka xwe bi destê xwe binivîse. Lê mixabin her kes nikare vê yekê bike, ev karekî pir zehmet e û kesên bikaribin vî karî bikin mohra xwe li demê û dîrokê didin.

Bi aweyekî din jî meriv dikare vêya jî bêje: ev cîhan dişibe stasyona garê. Em hemû mirov li stasyonê li hêvîya trena xwe ne. Li pêşberî me bi dehan tren bi rê dikevin û bi hezaran mirov jî diçin û tên û wekî temaşevenekî em li wan temaşe dikin û hew. Li stasyonê carna em li trena xelet siwar dibin û berê xwe didin mirov û cihên xelet. Tiştên li pêşberî me diçin û tên pir bala me nakişînin û bi awayekî pasîf li ber bendemayîneke nedîyar û wekî kalekî ji demê westîyayî li hêvîya hin tiştan dimînin.

Di ber van çûn û hatinan de ne wateya demê dimîne û ne jî wateya mirovan. Piştî demekê hemû jî ji bo me dibin tiştên xerckirinê û em hînî dijmirovatîyê dibin. Bi awayekî rehetî em hem dema xwe û hem jî mirovan bi dilekî rehet li gorî berjewendîyên xwe xerc dikin. Ji ber van sedemên narsîstî û berjewendperestîyê em dibin mirovan kolonyalîst û piştre jî em radibin û gazindê xwe ji mirovan dikin.

Yên ji mirovatîyê ketî em in û yên mirovatîya tarûmar kirî jî dîsa em in. Bi ser vê yekê jî em radibin bi awayekî neheqî gazinda ji mirovan û ji mirovatîyê dikin. Em gêsinê di çavên xe de nabînin lê em qala qirşên çavên xelkê dikin.

Jîyana me ji çûn û hatinan pêk tê; ji çûn û hatinên nedîyar, ji çûn û hatinên bê wext. Li bendemayînên ne eşkere jîyana xwe diborînin. Her kesa/ê derdikeve pêşberî me ji me re wekî Mesîh tê xuyakirin û meriv dixwaz ew kes me ji jîyana tarî derxe pêşberî jîyanek ronak û bi rûmet. Me benê xwe xistîye stûyê xwe em li benda xwedîyekî sekînî mane. Ev yek bi awayekî sosretî bandor li folklora me jî kirîye. Di gotinekpêşîyan de wiha derbas dibe: “Bê Xwedê dibe lê bê xwedî nabe.”
Ji tiralî, ji nezanîn û ji ehmeqîyê timî em li cihê xwe sekînî dimînin û ji bo pêşketinê tiştekî nakin û timî li benda wî/wê disekinin.

Carna jî wekî di çîroka Sîndirellayê de, di destên me de pêlava yara xeyalî û kesê/a derketî li pêşberî me gelo ew e an na? Bi vî awayî em li yara/ê heqîqî digerin. Hemû hêvîyên me bi wê pêlava di destên me de girêdayîye. Dê ew yar kengî derkeve pêşberî ne eşkere ye û her û her li bendemayînek bê wext disekin û her disekinin.

Her çiqasî li ser vê dika jîyanê meriv bi awayekî spontane û azadî bikaribe tevbigere jî pîyesek hatîye nivîsîn û gelek caran dest û lingên me girêdayî dimîne. Hewceye carna meriv van zincîran û prangayan ji dest û lingên xwe û ya herî girîng wan ji mêjîyên xwe biavêje. Wê demê meriv wê azadtir be û barên me wê siviktir be.

Derbar Mela Mihyedîn

Mela Mihyedîn

Dikarê vê jî bixwênê

Di 121 Saliya Rojnamegeriya Kurdî De Kovara Gelawêj

Bi helkeftina derbasbûna 121 salan di ser roja rojnamegeria kurdî de ku di roja 22ê …

Bersivekê binivîsin

Your email address will not be published. Required fields are marked *