G – REWŞA HELBESTA KURDÎ A NÛJEN Li rojhilata navîn helbesta klasîk a kurdan û farisan dewlemend e. Helbesta tirkan a klasîk tune. Helbestên ku di dema padîşahê împaratorîya Osmanî’yan de dihatin nivîsîn –ku jê re dîwan edebîyatî digotin- piraniya wan bi farisî û hinek jî bi erebî …
Read More »Helbest û Çend Taybetiyên Wê (3)
E – HELBEST Û HELBESTVAN Helbest hîtabê hest û ruhê mirov dike û bala mirov dikşîne, mejîyê mirov dixe hareketê. Helbest di derûnîya ruhê mirov de xweşhalî yan jî xemgînî çêdike, mirov coş jî dike û bi derd, kul û keder jî dike. Hinek helbest hene, wisa xweşa mirov …
Read More »Helbest û Çend Taybetiyên Wê (2)
C – HELBEST DERMANÊ ŞADIMANIYA RUHÎ YE Huner neynika xwezayê -naturê- ye. Mirov ji xwezayê hazên – xweşiyên – estetîk werdigre. Dema mirov di nav dar û daristanan de digere, li ber golê rûnî dike, li çîyan dinêre, di nav bahrê de avjênî dike, ruhê mirov şad û bextîyar …
Read More »Helbest û Çend Taybetiyên Wê (1)
A – HELBEST HUNERA ZIMAN E Li gor roman, çîrok, şano û hemû cure nivîsên pexşan, helbest ciheke kin digre, lê pir tişt dibêje. Helbest hunera ziman e. Peyvên helbestê hilbijartî ne, hevokên wê wek dantelê li hevûdu nexşandî ne. Di her peyv û hevokê de maneyên giranbiha hene. Helbest …
Read More »Roman û Trajedî
Navê romana min a herî dawî “Trajediya Evîndaran” e. Ez ê behsa romana xwe nekim, lêbelê ez ê bi gelemperî behsa roman û trajediyê bikim. Di her romanê de tirajediyek heye. Trajedî qedera romanê ye. Her roman dinyayek e, cîhanek bi serê xwe ye. Roman di dema sedsala 18’an de, …
Read More »Pêwîstiya Nirxandina Romanên Kurdî
Li ser romanên kurdî çiqas gotarên danasîn, nirxandin, şîrovekirin û analîz bêne kirin ewqas ji bo romana kurdî û bi gelemperî ji bo edebiyata kurdî baş e. Hinek kes (xwendevan û nivîskarên kurd) bi devkî romanên kurdî, berhemên edebî dinirxînin, lêbelê bi nivîskî yek rêzek jî nanivîsin. Gotinek heye dibêjin; …
Read More »Analîza Berhemên Edebî -5-
Wek min di rêzên jorîn de anî zimên, Edebiyat bi rexnegiriyê pêş dikeve, dewlemend dibe. Rexnegiriya edebî ji bo nivîskarên berhemên edebî rênîşandane, balkêşiye, xwe ji şaşî û çewtiyan xilaskirine. Rexneyên çêker ji bo nivîskaran alîkariya herî giranbiha ye. Di nav edebiyata kurdî de şaxa rexnegiriyê qels maye. Berhemên edebî …
Read More »Danasîn û Rexne -4-
Danasîn û rexne du tiştên cuda ne. Çerçeva nivîseke danasînê diyar e. Danasîna pirtûkê, analîza pirtûkê nîn e. Di nivîsên analîza pirtûkan de mirov dikare bi berfirehî pirtûkê binirxîne û rexne bike. Ez zanim ku edebiyat/wêje bi rexneyê pêş dikeve, dikemile, dewlemend dibe. Lêbelê rexne divê rexneyeke çêker be, nekû …
Read More »Pesin û Rexne -3-
Rexne û pesin du aliyê madalyonê ne. Bi hevdu re girêdayî ne, hevdu teman dikin. Çawan ku di jiyana civakan de, ya kesayetiyê de tiştên baş û xirab hene. Gelek tişt jî hene ku li aliyek ve rexne lê tê girtin, li alîyê din jî pesnê wê tête dayin. Hinek …
Read More »Valahîya Rexnegirîyê -2-
Edebîyatek têkûz hêza xwe ji rexnegirîyê distînê. Rexne edebîyatê pêşve dixe, jê re rê vedike. Edebîyat bi rexne xurt dibe, devlemend dibe. Cûre cûre rexne hene. Rexnên pûç û vala, rexnên xirabkirinê tu feydêk nade edebîyat û hunerê. Lê, rexnên îlmî, zanîstî, rexnên objektîf gelek feyde dide edebîyatê û nivîskarên …
Read More »
ÇandName Li pey şopa bav û kalan…