Qîmetê Sunetê Pêxamberî

(Kullîyatê Rîsaleyanê Nurî Ra)

“Vaji: Eke şima Homay ra hes kenî, tabîyê mi bibînî ke wa pey Homa zî şima ra hes bikero.”

Na ayeta ‘ezîmi, şeklêko gelek qet’î de îlan kena ke tabîyê Sunetê Pêxamberî bîyayîş çiqas muhîm û lazim o. Heya, na ayeta şerefini, mîyanê qîyasanê [îlmê] mantiqî de, qismê qîyasê îstîsnayî rê, tewr qewetin û qet’î, yew metodê muqayeseyî ya. Wina yo ke:

Çitur, goreyê mantiqî, seba ke qîyasê îstîsnayî rê bibo numune, wina yeno vatiş: “Eke Tînci bivejîyo roşnîye bena.” Seba netîceyo musbet vajêno ke: “Tinci vejey. Eke winî yo netîce dano ke, nika roşnayî ya.” Seba netîceyo menfi vajêno ke: “Roşnayî çin a. Eke winî yo, netîce dano ke, Tînci nêvejeya.” Mantiqî gore, nê di netîceyê musbet û menfîyî qet’î yî.

‘Eynen otir zî, na ayeta kerîma vana ke: Eke muhabetê şima Homay rê est o, ganî şima tabîyê Hebîbullahî bibî [yanî gereke şima Ey dima şîrî, qala Ey bikerî, bin emrê Ey de bî]. Eke şima tabî nêbî, netîce dano ke, Homay rê muhabbete şima çin o [yanî şima Homay ra hes nêkenî]. Eke muhabetullah bibo [yanî eke Homayî ra heskerdiş bibo], netîce dano ke, Sunetê Senîyeyê Hebîbullahî rê tabîbîyayîş yeno meydan.

Heya, yewdo ke Cenabê Heqî rê îman bêyaro, helbet go Ey rê îtaat bikero. Û rayîranê îtaatkerdişan ra tewr meqbûlê ci û tewr musteqîmê ci û tewr kilmê ci, bêşuphe, o rayîro ke Hebîbullah tiro şîyo û taqîb kerdo.

Heya, Zato Kerîmo Zulcemalo ke nê kaînatî hende nîmetan reyra pirr kerdo, vera ê nîmetan, baqilan ra şikirwaştişê Ey, zarurî û aşîkar o. Him o Zato Hakîmo Zulcelalo ke nê kaînatî hende sen’etanê mucîzeyênan reyra xemilnayo, helbet, aşîkar, baqilan mîyan ra yewdo tewr tulizî xo rê keno muxatap û tercuman û ‘evdanê xo rê keno teblîğkar û îmam. Him o Zato Cemîlo Zulkemal ke nê kaînatî tecellîyatê cemal û kemalê xonê bêhed û bêhesaban rê kerdo mezher, helbet, ‘eşkera, cemal û kemal û esma û sen’etê xo ke tira hes keno û wazeno înan bimojno, yewdo ke nê sifatanê ey rê mîqyaso tewr şumûldar û tewr kamil û medarê nê sifatan o, her hal de go yew wazîfeyê ‘evditîyî bider do û wazîfeyê ey go sewbînan rê bikero numune, go her kesî tabîyê ey bikero. Ta ke o wazîyetê Eyo weş sewbînan de zî biaso.

Welhasil: Muhabetullah, tabîbîyayîşê Sunetê Senîyeyî lazim vîneno û [ay tabîyetî] netîce dano. Werrekê ê kesî ke, tabîbîyayîşê Sunetê Pêxamberî ra bara xo vêşî ya. Gunekê ê kesî ke Sunetê Pêxamberî nê’ecibneno (qîmet nêdano der, pê nêridyêno, weş bi ey nêşono) û dekweno bîd’ayan. (Nukteyo Pancin yê Lem’aya 11.)

 

Bedîuzzeman Se’îdê Nursî

Açarnayox: Serdar Bedirxan

 

Vajnameyeko Kirdkî-Tirkî

Sunet: Hz. Muhammed’in müslümanlarca uyulması gereken sözleriyle örnek iş ve davranışlarının tamamı

‘ezîm: büyük, ulu, haşmetli

tabî: birine veya bir şeye uyan, onun arkası sıra giden

qîyas: bir şeyi diğer bir şeye göre değerlendirme, başka bir şeye benzeterek hakkında hüküm verme, karşılaştırma,

qîyasê mantiqîyî: mantık ilminde kullanılan kıyas yöntemleri

qîyasê îstîsnayî: neticesi veya tersi bizzat kendi içerisinde zikredilen kıyas şekli

mantiq: felsefenin doğru düşünmenin usûl ve kurallarından bahseden kolu

tewr: en

qet’î: kesin olarak

muqayese: Bir mesele hakkında benzetme, karşılaştırma, kıyas etme yoluyle karâra varma, hüküm verme.

çitur: nasıl

wina: böyle

Tînce (m): Güneş

musbet: olumlu

menfî: olumsuz

muhabbet: sevgi, sevda

Hebîbullah: dost, sevgili, “Al­lah’ın sev­gi­li­si” Hz. Mu­ham­med

Muhabetullah: Allaha duyulan sevgi

Sunneto Senîye: Hz. Muhammedin söz, fiil ve hareketlerine dayanan yüce prensipleri

meqbûl: kabul edilen, reddedilmeyen

musteqîm: doğru, gerçek, hak

tuliz: seçkin insan

Zato Kerîmo Zulcemal: sonsuz mükemmellik ve güzellik sahibi Allah

Zato Hakîmo Zulcelalo: sonsuz haşmet ve büyüklük sahibi olan ve her şeyi hikmetle yaratan Allah

Zato Cemîlo Zulkemal: sonsuz mükemmellik ve güzellik sahibi Allah

tecellîyat: görünmeler, zuhur etmeler, tecelliler

cemal: güzellik

kemal: mukemmellik

esma: isimler, Allahın isimleri