Kullîyatê Rîsaleyanê Nurî ra: NÎŞANO HEŞTIN

NÎŞANO HEŞTIN *

Persi: Nîşananê vîyarteyan de şima îspat kerd ke, rayîrê dalaletî sebake asan û xeripnayîş û êriş o, zaf kes ay rayîr ro şono. Hal no yo ke, rîsaleyanê bînan de, şima ebi delîlanê qet’îyana îspat kerdo ke, rayîrê kufr û dalaletî, hende zehmetin û çetin o ke, hîç yew kes gereke nêdekwo mîyan û tede rayîrşîyayîş mumkin nîyo. Û rayîrê îman û hîdayetî hende asan û aşîkar o ke, ganî herkes bidekewtinî ci.

Elcewab: Kufr û dalalet di qismî yo. Yew qismê ci, ‘emelî yo û bêteferuat o, hukmanê îmanî çinbeye hesibnayîş û înkarkerdiş o, ke no bêj dalalet asan o. Heqi qebulnêkerdiş o; yew [bêj] terkkerdiş o, çinbîyayîşey o, yew [bêj] bêqebuley/ qerarnêgirewtiş [yanî çinbîyayîşeya qerarî] yo. Hayo, no qisim o, oyo ke rîsaleyan de asan ameyo mojnayîş.

Qismo dîyin zî, ‘emelî û bêteferuat nîyo, hatiki yew hukmo îtîqadî û fikrî yo. Tenya înkarkerdişê îmanî nîyo, hatiki ziddê îmanî de şîyayîş û yew rayîr akerdene yo. No zî qebulkerdişê batilî yo, îspatkerdişê hemverîyaîmanî yo. No qisim, tenya înkarkerdiş û muxalîfbîyayîşê îmanî nîyo, ziddê îmanî yo. Bêqebuley/ qerarnêgirewtiş [yanî çinbîyayîşeya qerarî] nîyo ke asan bo. Hatiki qebulkerdişê çinbîyayîşey o [yanî çinbîyayîşey qebulkerdiş o]. Û encağ, pê îspatkerdişê ay çinbîyayîşey qebul beno. Ebi qaydeyê î îspatkerdişê çinbîyayîşey helbet asan nîyo.

Hayo, kufir û dalaleto ke rîsaleyanê bînan de, dereceyê bêîmkaney de,zor û zehmetîya înan ameyî nîşandayîş, nê qisim î ke, yewdo ke qasêmisqalêk wayîrê hêşmendey bo, gereke raywanê nê rayîrî nêbo [ganî nê rayîr ro nêşîro]. Him no rayîr, hawawo ke rîsaleyan de qet’î ameyo îspatkerdiş, hende elemê xoyê dehşetinî û tarîtîya xoya fetisnayoxî est î ke, yewdo ke qasê hîlalê rojî wayîrê aqilî bo, talibê ê rayîrî nêbeno.

Eke bêro vatiş: Senî, zafê însanan, rayîro hende kederin û tarî, çetin de raymanenî?

Elcewab: Dekewtî mîyan nêeşkenî xo tira vejî. Him însan de, hîsê eyê sefîl û bêqîmetî, semedo ke aqûbetê nêveynenî, nêduşmişînî û semedo ke ay însanî de hîsanê însanetey rê ğelebe kenî, mêwazenî tira vejîyî û pê yew lezzeto amade û nedaîmî ra tesellî vînenî (pê ḥewnîya xo anî.)

Persi: Eke bêro vatiş: Dalalet de hende yew ğemgîneya dehşetini û yew xewf est o ke, kafir, heyat ra lezzet girewtişê xo wa uca mano, gereke hîç nêeşko biciwîyo. Hatiki, ganî binê ay dejî de bimendinî û tersan ver ganî qirtê ey biqerifîyaynî. Çimka, kişta însanetey ra, aşiqê zaf çîyan û bengînê heyatî beye yew merdim, ridê kufrî ra, mergê xo yew îdamo ebedî û yew cêserkertişo bêpeynî bihesibno û çinbîyayîşê mewcûdatî û mergê dostanê xo û heme sînayeyanê xo, çimandê xo ver de, ridê kufrê xo ra, şeklê îdam û cêserkewtişo ebedî de bivîno, senî eşkeno biciwîyo? Senî eşkeno heyatî ra lezzet bigêro?

Elcewab: Pê qalanê çewt û çewtvir yê Şeytanî [yanî ebi vateyanê tewş û zureyênan yê Şeytanî] xo xapîneno, bi inawa ciwiyêno. Yew lezeto zureyên gêno, vano qey wina yo. Ma bi yew temsîlo meşhurî reyra îşaretê wazîyetê ey kenîme. Wina yo ke:

Vajêno ke: ‘Eleyli ra persayî: “Perrê to est î, bifirri.” A zî perrê xo antîpêser, [leşa xo ra dusnay], vato: “Ez deva ya.” Nêfirraya. La dekewta dama seydwanî. Sareyê xo kumî ra kerdo vato wa seyddar mi nêvîno. Hal no bi ke, leşa xoya xurt û xişni teber ra verdaya, seydkarî rê kerda hedefi. Badî tira persayî: “Madema ke ti vana ez deva ya, bar wegêri.” Ay wext perrê xo wefirnayî, vato: “Ez teyr a.” Zehmeteya barî ra xelisîyaya. Labelê bêwayîr û bêqut, bîya nîşanê/ hedefê êrişanê seydbazan.

Eynen sey aye, kafir, vera îlanê semawî ê Qurânî, kufrê mutlaqî caverdayo ginawo/ dekewto yew kufro şikin. Eke ey ra bêro persayîş: “Madema ke ti mergî û çinbîyayîşî yew îdamo ebedî zanî. Darxeneqa ke to xeniqnena ha verê çiman de ya. Yewdo ke her roj aye ra bewnîyo senî ciwiyeno, senî lezzet gêno?” O merdim pê yew hîseyê/ para ke cîhetê rehmetê umûmê ê Qurânî û nurê eyo hera ra gêno, vano: “Merg îdam nîyo, îhtîmalê beqayî est o.” Yanxo, hezey ‘eleyli sareyê xo dekeno qumê ğefletî mîyan, ta ke ecel ey nêveyno û qebri ey ra nêewnîyo û çinbîyayîşê eşya tîrkeman ver bi ey nêdo.

Hasilê kelam, pê wasitayê ay kufro şikin, hezey ‘eleyli, gama ke merg û çinbîyayîşî, manaya îdamî de veyno, derheqê axîretî rê îman de xeberê tesil yê Qurânî û kitabê semawîyî, yew îxtîmal danî der; ay kafir, xo ay îxtîmalî ra dusneno/ zeliqneno, ay kedero xewfinî nêgêno xo ser. Ay wext eke tira bêro persayîş, “Madema ke ma şonî yew alemo baqî, qandê ke ay alem de merdim weş biciwîyo ganî zehmetîya wazîfeyê dînî bêro antiş.” Ay merdim kişta şikê kufrî ra vano: “Hatiki çin bo. Ez seba çinbeye çi rê bixebitîya.” Yanî, wexto ke hetê îxtîmalê beqayî ra, ke Quranî ra gêno, kederê îdamê ebedî ra xo felitneno û [na ray] hetê îxtîmalê çinbîyayîşî ra,ke kufro şekin ra gêno, teklîfê zehmetîya dînî ke ey ra yeno waştiş, vera nê teklîfî zî, îxtîmalî kufrî xo rê keno bahane, xo ay zehmetî ra zî felitneno. Merdim eşkeno vajo ke, nê nuqtaya nezarî ra, mumînî ra zafêr, vano qey ez nê heyatî ra lezzet gêna. Çimka, zehmetîya wazîfeyanê dînî ra, pê îxtîmalê kufrî ra, xelisîno [yanî vano hatike çin bo] û elemanê ebedîyan,cîhetê îxtîmalê îmanî ra, nêgêno xo ser [yanî vano beno ke bibo]. Hal no yo ke, hukmê nê xapînayîşê Şeytanî, xeylî adî û bêfeyde û nedaîm o.

Hayo, derheqê kafiran de zî, yew hetê xoyê rehmet yê Qurânê Hekîmî est o ke, heyatê dunyayî, înan rê, Cahnim bîyayîşî ra yew derece xelisneno, tewirêk şik dano înan, wina şik reyra ciwîyînî. Nêke, hezeyCahnimê axiretî, him na dunya de zî go yew ezabê Cehnimo manewî biantinî û go mecbur bimendîne ke întîxar bikerdinî.

Hayo, hey ehlê îman! Ebi mumînane û îtîmadane bikewî bin hîmayeyê Qurânî ke şima îdamo ebedî ra û Cahnimê dunya û axîretî ra xelisneno, û xo fînî dayîreyê Sunnetê Senîye mîyan, xo teslîmê ey bikerî, û rindeya ey qebul bikerî, xo tenganeya dunya ra û ezabê axîretî ra bixelisnî. (* Lem’aya 13. ra)

Semedê şîrove û fikranê xo, keremê xo ra binusinî: serdarbedirxan@hotmail.com

Serdar Bedirxan

Vajnameyêko Kirdkî-Tirkî

dalalet: hak yoldan ayrılma, sapkınlık

‘emelî: uygulamalı

heqi: doğru, gerçek

hemver: karşıt, zıt

hatiki: belki

hayo: işte

rîsale: Risale-i Nuru oluşturan kitapçıklar

aqûbet: gelecek, istikbal

amade: hazır

bengîn: aşık, düşkün, meftun

sînaye: sevilen

‘eleyli: deve kuşu

kufrê mutlaq: kesin küfür, mutlak küfür

şikin: şüpheli

darxeneqi: dar ağacı, idam için kullanılan ters L şeklinde kurulan kalaslar

tîrkeman: ok

nêke: yoksa