Nexweşiyên psîkolojîk, ku îro li seranserê cîhanê gelek mirov pê re têdikoşin, rewşeke girîng û cidî ye ku bandoreke mezin li ser jiyana takekes û civakê dike. Ev nexweşî dikarin di her temenî de derkevin holê û ji ber gelek sedeman peyda bibin.
Di serî de divê em bizanibin ku nexweşiyên psîkolojîk ne şermeke û ne jî qelsiyeke kesayetiyê ye. Ev rewş wekî her nexweşiyeke din dikare her kesî bigire û divê wekî nexweşiyeke normal were dîtin. Lê mixabin, hîn jî di nav civakê de ev mijar carinan wekî tabû tê dîtin û gelek kes ji ber vê yekê nikarin alîkariyê bixwazin.
Depresyon, yek ji nexweşiyên psîkolojîk ên herî belavbûyî ye. Mirovên ku di depresyonê de ne, xemgîniyeke kûr, bêhêvîtî, westabûn, wendakirina kêfê ji tiştên ku berê jê hez dikirin û guherînên di xew û xwarinê de dijîn. Ev rewş dikare hefteyên dirêj, mehan an jî salan bidome eger çareser nebe.
Anxiety (Tirs û Fikar), nexweşiyeke din a girîng e ku bi fikarên bêsedem û zêde, dilpekîn, xwêdana zêde, westabûn û bêxewî re derdikeve holê. Mirovên ku bi vê nexweşiyê re dijîn, tim di nav streseke mezin de ne û ev rewş bandorê li ser jiyana wan a rojane dike.
Obsesif Kompulsif Disorder (OCD), bi fikir û tevgerên dubareker tê nasîn. Mirov nikare van fikir û tevgeran kontrol bike û ev rewş jiyana rojane zehmet dike. Mînak, kontrolkirina berdewam a derî û pencereyan, destşuştina zêde, rêzkirina tiştan bi awayekî taybet.
Post Traumatic Stress Disorder (PTSD), piştî bûyerên travmatîk derdikeve holê. Kesên ku ev nexweşî li wan heye, bûyerên travmatîk tim di hişê wan de zindî dibin û ev rewş bandoreke neyînî li ser jiyana wan dike.
Di warê tedawiya van nexweşiyan de, terapi û derman dikarin bên bikaranîn. Terapi, alîkariya kesî dike ku ew bikaribin bi nexweşiya xwe re baştir têbikoşin û rêyên çareseriyê bibînin. Derman jî dikare bibe alîkar ji bo kêmkirina nîşaneyên nexweşiyê.
Ji bo parastina tenduristiya psîkolojîk, girîng e ku mirov li xwarina xwe, xewa xwe û tevgerên xwe yên rojane baldar be. Sporê bike, bi malbat û hevalan re dem derbas bike, tiştên ku jê hez dike bike û di rewşên zehmet de ji pisporên tenduristiya derûnî alîkariyê bixwaze.
Di encamê de, tenduristiya psîkolojîk wekî tenduristiya fizîkî girîng e û divê em bi baldarî nêzîkî vê mijarê bibin. Divê civak jî di vî warî de bibe alîkar û kesên ku bi van nexweşiyan re têdikoşin, were piştgirîkirin. Bi vî awayî, em ê bikaribin civakeke saxlemtir û bextewar ava bikin.
Çandname
ÇandName Li pey şopa bav û kalan…