Çand Name

Edîtorê malperê - 1 (Nivîsa bar dike, sererast dike û diweşîne)

Yê ku Hişyariya Sê Sed Salî ya Ehmedê Xanî

Di navbera serdema Ehmedê Xanî ya ku tê de jiyaye û serdema me de zêdetirî sê sedsal derbas bûne. Lê rastiyeke neguherbar heye: Gelek berî her tiştî di zimanê xwe de dijî, piştre jî di dîrokê de. Îro siyaset bi piranî li dor desthilatdarî, hilbijartin, aborî û ewlehiyê tê gotûbêjkirin. …

Read More »

Feydeyên çend şînkayî û sebzeyan

Ev feydeyên çend şînkayî û sebzeyên ku di jiyana me ya rojane de pir girîng in, li jêr bi kurtasî hatine rêzkirin: 1. Sîr Sîr di çanda me de wekî dermanê herî mezin ê xwezayî tê qebûl kirin. Antîbiyotîka Xwezayî: Sîstema berevaniyê ya laş (bawerî) pir bihêz dike û laş …

Read More »

Ziman, Xwebûn û Derûn

Windakirina zimanê dayikê ne tenê windakirina amûreke ragihandinê ye, ew windakirina nasnameya mirov û xezîneya derhişiya hevpar (collective unconscious) e. Destpêk Ziman, mala derûn, xwebûn û hebûnê bixwe ye. Wittgenstein (1953) vê rastî bi hevoka navdar diyar kir: “Sînorên zimanê mirov, sînorên dinyaya wî ne” (the limits of my language …

Read More »

Mesele | Binehişa Welat

Çi ferq di nabêna însên û heyîneyên din de heye? Wesfê însanan ku naşibe heyîneyên din çi ne? Bersivên van pirsan her çiqas mijara felsefeyê be jî, berî dema nûjen doktrînên olî û di serdema modernîzmê de jî zanînên wek bîyolojî, antropolojî, sosyolojî û psîkolojîyê de demek dûvdrêj hatiye nîqaşkirin. …

Read More »

10 Salên Dawî Erdhêjên Herî Mezin

Hemû erdhêjên tomarkirî yên cîhanê , di 10 salên dawîn de jimara wan bi milyonan tê hesibandin. Hin daneyên gelemperî nîşan didin ku ji 2015 heta 2025 zêdetirî 4.5–5 milyon erdhêj li cîhanê hatine tomarkirin. Lê ger em tenê li erdhêjên mezin (M7 û zêdetir) binêrin, USGS dibêje ku di …

Read More »

Xewa Îdeal Çend Saet in?

Xewa têrker yek ji hêmanên bingehîn ên parastina tenduristiya jiyanî tê hesibandin. Lêkolînên nû destnîşan dikin ku dema xewa îdeal di navbera 6.4 û 7.8 demjimêran de ye, û kêmtir an jî zêdetir razana ji vê yekê dibe ku bi pîrbûna biyolojîkî ya bilez ve girêdayî be. Lêkolîn çi nîşan …

Read More »