Mirîşka me hêkekê dike, heft gundan bi xwe dihisîne. Ne mirîşk doşanî ye ne dara xoxê sotenî ye ne jî xezûr bi zavan xenî ye. Sê tişt hene bi êş; mirtib û mirîşk û mêş. Sê tişt hene bi çêj: rez û pez û hurmet. Li dinyayê sê tişt hene …
Read More »Çanda Bîranînê
1.Hunera Hafizeyê û Çanda Bîranînê Hunera hafizeyê, li rojava bi têgeha ‘memoratîva’ tê gotin û cihekî xwe yî saxlem heye. Cara yekem B.Z sedsala 6an Sîmonîdes ev têgeha bi lêv kiriye. Wateya Sîmonîdesê ev e; ‘Tiştên xeyalî bi mekanan re têkîldarkirin û rêzkirine’. Hunera hafizeyê, bingehê hafizeya “çêkirî” ye. Bi …
Read More »Vladimir Propp – Morfolojiya Çîrokê
Jiyana Vladimir Propp (1895-1970) Vladimir Propp, kurê malbatek bi eslê xwe Alman, 29ê Nîsan 1895an li St. Petersburgê de hatiye dinyayê. Di xortaniya xwe de li hawîrdora bahoz a Rûsyayê di 1913-18an de, li zanîngeha St. Petersburgê wî fîlolojiya rûsî û almanî dixwend. Di dibistana navîn de dest bi mamostetiya …
Read More »Li ser Teorîyên Folklorê Hinek Nîşe
Bi giştî ekola dîrokî-erdnîgarî her çend rastî pir rexneyên tund bûye jî, di pêşxistina folklorê de û di geşedana teorîyên folklore de roleke wan a pir girîng heye. Dîsa hemî lêkolînerên folklorê ji bo têgihên mîna “varyant, ûrform, qanûnên epîk û motif” deyndarê vê ekolê ne ku îro jî derbasdarîya …
Read More »Folklor û Hafize
Folklor têgehek e ku tevahiya hêmanên çandî yên civakê yên wekî kevneşopî, urf, bawerî, adet, muzîk, dans, hunerên destan û vegotina devkî îfade dike. Folklor mîraseke çandî ye ku bi kevneşopiya devkî nifş bi nifş tê veguhestin û di bîra kolektîf a civakê de cih digire. Berhemên folklorî bi ronîkirina …
Read More »Hafizeya Kolektîf a Malbatê û Olê
DESTPÊK Ol û malbat du faktorên girîng in ku di teşekirina hafizeya civakî de rolên girîng dilîzin. Ol bi destnîşankirina nirx, bawerî û kevneşopiyên hevpar ên civakekê, bingeha hafizeya civakî ava dike. Nirx û baweriyên hevpar ên ku ji hêla olê ve têne peyda kirin, endamên civakê bi hev ve …
Read More »Têkilîyên Di Navbera Xewn û Çerçoveyên Bîra Civakî de
KURTE Xewn, di jiyana me de xwedî cîyekî taybet in . Balkêş, bêsînor, tevlîhev, şelû û efsûnî ne. Ev taybetmendiyên wan jî dibe sedem ku em di bin bandora wan de dimînin û li pey şopa wan digerin. Em dixwazin wan fêm bikin û wateyekî li wan bar bikin. Ew …
Read More »Ey însan!
Di hebûna te de tu ked û teserufa te tune. Bona tu bikaribî bijî, her çi pêwist be, yek ji wan ê te nîne. Tu naxwazî êş û eleman, tengasî û nexweşiyan bikişînî. Lê nikarî xwe ji wan azad bikî.. Naxwazî pîr bî û bimirî. Lê, îradeyeke ku li ser …
Read More »Motîfên Çîrokên Kurdan
Motîfa keftar, di çîrokên bi berf û bager da zehf tê bikaranîn. Keftar, sembola “tirs û xofê” ye. Di wextên berê da çîrokên keftar, ji teref mezinan ve ji zarokan ra dihatin gotin. Çîrok cureyeke edebiyata gelerî ye ku ji senteza pexşan û helbestê pêk tê. Orîjîna çîrokan şîfahî ye …
Read More »Kilamên dengbêjan hêjî li deşta Mûşê deng vedidin
Çanda Dengbêjiyê, hîmê esasî yê çanda Kurdan e û tevî hemû zor û zehmetiyan hêjî hewl dide li ser piyan bimîne. Di nava denbgêjan de jî cihê dengbêjên herêma Serhedê gelek cihe ye. Yek ji van jî Dengbêj Mihemedê Mûşî ye. Dengbêj Mihemedê Mûşî bi dengê xwe yê zîz û zelal …
Read More »
ÇandName Li pey şopa bav û kalan…