Yearly Archives: 2025

AI Studio ve Gemini artık Kürtçe konuşuyor: Sesli metin desteği devrede

Teknoloji devi Google, yapay zeka alanında Kürtçe için önemli bir adım atarak “Google AI Studio” ve “Google Gemini” platformlarında Kürtçe sesli metin ve metinden sese yönlendirmeyle çalıştırıldı. Bu gelişme, Kürtçe dilinin dijitalleşmesini hızlandırırken, dilin dijitalleşmeye büyük katkı sağlayacak.   Google Crowdsource Kürdistan Bölgesi Grubu’nun kurucusu Bokan Al-Jaf, bugün Rûdaw’a yaptığı açıklamada, “Google AI Studio’daki Kürtçe ses …

Read More »

Diyarbekır Gêl (Eğil) ilçesine bağlı Sarıca Köyün Yer adları

Diyarbekir’e bağlı Gêl (Eğil) ilçesi sınırları içerisinde, kadim Têrkan bölgesinde yer alan Sarîcek/Sarıca köyü, tarih boyunca kendi kimliğini korumuş, kültürel hafızasını kuşaktan kuşağa aktarmış önemli bir yerleşimdir. Köy halkı, yaşamlarını sürdürdükleri topraklarla güçlü bir bağ kurmuş, yüzyıllar boyunca ekip biçtikleri tarlalara, bağlara, bostanlara ve ortak kullanıma açık meralara kendi dilleriyle isimler vermiştir. Bu adlandırma, sadece …

Read More »

Pîr Azîz (پیر عزیز)

Nêrib (Hanî/Dîyarbekir) mıntıkasında, Nêrib dağının üzerinde Pir Aziz ziyareti var. Burada Pîr Aziz isimli bir zat medfun olup, halk arasında kısaca Pîr ‘Ez de de denilmektedir. Bu ziyaret çevrede çokça ziyaret edilen, adaklar kesilen bir yerdir. Pîr Aziz, Pîran’da (Dicle) medfun olan Pîr Mansur’un halifesidir. Pir Mansur 11. yüzyılda Kürd devleti Mervaniler zamanında Hakkari’den Egil’e …

Read More »

İNSANLIK, SİYASAL TOPLUMSAL YAŞAM AÇISINDAN BİRKAÇ DÖNEMDEN GEÇMİŞTİR:

Dünya insanlarının ve tarihçilerin bakış açısıyla, insanlık tarihine ve toplum yaşamına bakıldığında insanlık, siyasal toplumsal yaşam açısından birkaç dönemden geçmiştir: Vahşet ve ilkel yaşam dönemi Kölelik dönemi Esirlik dönemi Ücretli işçilik dönemi Mülkiyet ve özgürlük dönemi   İLK DÖNEM OLAN VAHŞET DÖNEMİ: dinler ve devletler aracılığıyla sona erdirilmiş ve yarı medenî bir dönem başlamıştır. KÖLELİK …

Read More »

Şiir | Hüzünler Çerçi̇si̇

Sen kızıl şafakta darağacında sallanan bir şeyh ben melamimeşrep bir müridim matem içinde   Sen Dersim semalarında süzülen bir baykuş ben kanda yıkanan mahiyim Munzur Nehri’nde   Sen Çarçıra Meydanı’nda asılmış bir kadı ben hüzünler çerçisiyim Mahabad gecelerinde   Sen dört minaresinde dert mahyaları yanan bir cami ben kekeme bir mollayım sedef kakmalı minberinde Roger …

Read More »

Kürtçe Lehçeleri

Kürtçe, kendi içinde farklı lehçelere ayrılan bir dildir. Bu lehçeler arasında belirgin farklılıklar bulunur ve konuşuldukları coğrafyalara göre de çeşitlilik gösterirler. İşte Kürtçenin ana lehçeleri: 1.⁠ ⁠Kurmançça (Kuzey Kürtçesi) * Yaygınlık: Kürtçenin en yaygın konuşulan lehçesidir. Türkiye, Suriye, Irak’ın bazı bölgeleri, Ermenistan ve Azerbaycan’da konuşulur. * Yazım: Genellikle Latin alfabesiyle yazılır. Bu durum, çeviri ve …

Read More »

Aynı Kökten Gelen Zazakî ve Kurmancî Sözcüklerin Oranı

Dil ile ilgili yazdığımız kimi yazılarda veya röportajlarda Kürtçe diyalektlerinde, örneğin Zazakî ile Kurmancîde var olan sözcüklerin takriben %80’inin aynı kökten geldiğini vurgulamışızdır. Yaptığımız tahmine dayalı bu oranı veriye dayalı bir tespit olarak ortaya koymak amacıyla bu çalışmayı yaptık. Neticede, aşağıda listesini sunduğumuz Zazakî ve Kurmancî 1000 sözcüğün 920’sinin, yani %92’sinin aynı kökten olduğu tespitine ulaştık. Diller sistemsel yapılarıyla …

Read More »

İslam’da soyun (nesep, nesil) önemi

İslam’da soy (nesep, nesil) önemli bir yere sahiptir. Soyun korunması,  tanınması, gizlenmemesi, asimilasyona uğramaması ve  soyun sahih bir şekilde aktarılması İslamî bir sorumluluk olarak görülür. Kur’an’da ve hadislerde soyla ilgili birçok mesaj vardır. Bu nedenle bir Kürt Türk olduğunu yada kendi soyundan başka bir soydan olduğunu iddia ederse yada başka bir ırktan olduğunu kabul ederse…Aşağıda …

Read More »

Selçuklu Öncesi Dönemde Anadolu’da Kürt Varlığı ve Siyasi Yapılanmaları

Özet Bu makale, Selçuklu öncesi dönemde Kürtlerin Anadolu’daki tarihsel varlığını ve siyasi organizasyonlarını incelemektedir. Kürtlerin bu coğrafyadaki yerleşimleri, siyasi hanedanlıkları ve kültürel etkileri; İslam, Ermeni ve Bizans kaynakları ile modern araştırmalar ışığında değerlendirilmektedir. Mervânîler, Şeddâdîler ve Revvâdîler gibi hanedanlıklar üzerinden yapılan analiz, Kürtlerin Selçuklular öncesinde Anadolu’da kalıcı bir varlık sergilediğini ortaya koymaktadır. Giriş: Kürtler, tarih …

Read More »

Lübnan’da Canbeg Hanedanlığı

Canbeg (Canpolat) Aşireti: Kürt Dağlarından Lübnan’a Uzanan Bir Hanedanın İzleri Canbegler (diğer adlarıyla Canbulad, Canbeg, ya da Canpolat), Kürt tarihinde hem askeri hem siyasi bir hanedan olarak derin izler bırakmıştır. Adlarını, Kürtçede “ruh gücüyle çelikleşmiş” anlamına gelen Canpolat (Can + Polat) isminden alan bu aşiret, tarih boyunca Anadolu, Suriye ve Lübnan üçgeninde devlet yönetimi, isyan, …

Read More »