Jinên ducanî ji bêhna hertiştî çima me’dê xwe hevdikeve?

Sedema sereke ya gêjîbûn û vereşîna jinên ducanî ji bêhnan ev e: guhertinên hormonan û hesasbûna zêde ya bêhnê. Ev yek bi gelemperî wekî “gêjîbûna sibê” (morning sickness) tê zanîn û di meha yekem û duyem a ducaniyê de pir gelemperî ye.

Sedemên sereke:1.Hormonên ducaniyê (bi taybetî hCG û estrogen):
Hormona hCG (human chorionic gonadotropin) di destpêka ducaniyê de pir zêde dibe. Ev hormon rasterast bandorê li navendên gêjbûnê di mêjî de dike û dibe sedema vereşînê. Estrogen jî hesasiyeta bêhnê zêde dike. Progesterone jî digestionê hêdî dike û gêjîbûnê zêde dike.

Hormon di dema ducaniyê de receptorên bêhnê di poz de û qada mêjî ya têkildar hesastir dikin. Bêhna xwarinê, bîhnxweş, paqijker, qehwe, goşt an jî bêhna normal a malê dikare pir xurt were û tavilê me’dê biêşîne. Ev yek ji bo parastina fetusê jî dibe alîkar (dibe ku laş ji xwarinên potansiyel xeternak dûr bixîne).

• • Guhertinên di pergala berevaniyê de (bersiva înflamatuar a normal a laş).
  • Guhertinên di metabolîzmê de û tansiyona xwînê.
  • Westandin, stres û bêhna germ a xwarinê.

Ev nîşane bi gelemperî di hefteyên 6-12an de herî xurt in û piştî wê kêm dibin. Ji bo piraniya jinan ev normal e, lê ger pir giran be (hyperemesis gravidarum) divê bi doktor re bipeyivin. Şîretên alîkar (ji çavkaniyên bijîşkî):

• Bêhnên ku me’dê hevdixin dûr biseknin (xwarina sar bixwin, pencereyê vekin).
• Biçûk biçûk û pir caran bixwin 
• Gelek av vexwin.
• Bêhna nên an lîmonê biceribînin (hinan tişt alîkarî dikin).
• Heke pêwîst be, doktor dermanên ewle yên li dijî me’de hevxistinê dê binivîsê.

Ger nîşanên we giran in (nikarin tiştekî bigirin, kîlo winda dikin, vereşîna xwînî), tavilê biçin doktor.