Tevgera musbet (tevgera erênî/pozîtîf), têgehek e ku bi taybetî di fikra Îslamî û civakî de ji bo diyarkirina helwest û çalakiyên avaker, aşitiyane û dûrî pevçûnê tê bikaranîn. Di cewherê xwe de, ew berovajî “tevgera menfî” (ya hilweşîner, agirbest û tundrew) ye.
Rêgez û taybetmendiyên bingehîn ên tevgera musbet ev in:
-
Ewlekariya Civakê û Aşitî: Armanca serke ya tevgera musbet biparêzina aramiya civakê û asayîşê ye. Dûrsekinîna ji pevçûn, aloziya hundirîn û tûjkirina dijminatiyê bingeh e.
-
Guhertina Avaker (Constructive): Li cûyê ku bi xirabkirin an hilweşandina tiştekî tiştan rast bike, ew hewl dide ku bi avakirin, perwerde û başkirinê guherînê bîne holê.
-
Têkoşîna fikrî û exlaqî: Li dijî fikrên şaş an xirabiyan, şerê çekdarî an tundiyê nake; bi rêya zanist, axaftin, exlaqê baş û îkna-kirinê têkoşînê dide meşandin.
-
Xwebendî û Berpirsiyarî (Sînorparêzî): Di tevgera musbet de mirov an kom her gav berpirsiyariya kiryarên xwe dizane. Ew li hemberî provokasyonan nakeve nav helwestên hestiyarî û reaksiyonên hişk.
-
Pêşîgirtina Zerarê: Yek ji prensîbên sereke ev e ku di navbera zirar û qezencê de muhafazaya aramiya giştî dê were kirin; ji bo bidestxistina mafekî, zirarê nedana maf û ewlehiya kesên din.
Kurtasî, tevgera musbet tê wateya ku tu bi riya başî, biaqilî û avakirinê bibe bersiv ji xirabî û aloziyan re, ne ku tu bi heman rêyên reaksiyonî û hilweşîner bersivê bidî.
Peyam Kaster
ÇandName Li pey şopa bav û kalan…