Hilbijartina xwarina me mijareke kompleks e ku hem bi genetîkê ve hem jî bi gelek faktorên din ve girêdayî ye. Lêkolînên zanistî nîşan didin ku genetîk roleke girîng dilîze di hilbijartina xwarinê de, lê ne bi tenê genetîk e ku biryara me ya xwarinê dide.
Di rastiyê de, çêja me û tercîhên me yên xwarinê bi gelek awayan tên diyarkirin. Ji aliyekî ve, genetîka me dikare bandorê li ser hestiyariya me ya ji bo tamên cuda bike. Bo nimûne, hin kes ji ber genetîka xwe bêhtir hestiyar in ji tamên tûj re, yan jî ji tamên şêrîn re. Herwiha, pirsgirêmên wek alerjî û hestiyariyên xwarinê jî dikarin genetîkî bin.
Lê belê, rolên mezin ên çandî û civakî jî hene di vê mijarê de. Xwarinên ku em di zaroktiya xwe de dixwin, çanda me ya malî û civakî, û tecrubeyên me yên pêşîn bi xwarinê re, hemû bandoreke mezin li ser tercîhên me yên xwarinê dikin. Herwiha, rewşa me ya aborî, derfetên me yên gihîştina xwarinên cuda, û bandora medya û reklamê jî faktorên girîng in.
Rewşa derûnî û psîkolojîk jî roleke mezin dilîze. Stress, xemgînî, kêfxweşî û rewşên din ên hestî dikarin bandorê li ser hilbijartina xwarina me bikin. Bîranînên me yên bi xwarinên taybet re jî dikarin tercîhên me biguherin.
Hawîrdor û cihê ku em lê dijîn jî bandoreke berbiçav li ser bijartina xwarina me dike. Xwarinên herêmî, demsalî û keşûhewa dikarin tercîhên me yên xwarinê diyar bikin.
Bandora Genetîkê:
- Hin kes bi genetîkî tamên taybet tercîh dikin
- Hestiyarî ji tamên tûj an şêrîn dikare genetîkî be
- Pirsgirêkên wek alerjî dikarin genetîkî bin
- Hewcedariyên laş ên taybet dikarin genetîkî bin
Faktorên Derve:
- Çanda civakî
- Perwerdehî û mezinbûn
- Derdora civakî
- Berdestbûna xwarinan
- Rewşa aborî
- Bandora medyayê
- Tecrubeyên pêşîn
Bandora Hawîrdorê:
- Cihê ku mirov lê dijî
- Xwarinên herêmî
- Keşûhewa
- Demsala salê
Faktorên Psîkolojîk:
- Rewşa hestî
- Stress
- Bîranînên bi xwarinê re girêdayî
- Têkiliyên civakî
Faktorên Tenduristiyê:
- Rewşên nexweşiyê
- Dermanên ku tên bikaranîn
- Pêdiviyên xwedîkirinê yên taybet
- Hestiyarî û alerjî
Encamê, mirov dikare bibêje ku genetîk tenê yek ji gelek faktorên ku bandorê li ser bijartina xwarina me dikin e. Tercîhên me yên xwarinê encama têkiliya tevlihev a di navbera genetîk, çand, civak, psîkolojî û hawîrdorê de ye. Ji ber vê yekê, her çiqas genetîk roleke girîng bilîze jî, em dikarin bi perwerdehî û hişmendiyê biryarên xwe yên xwarinê biguherin û baştir bikin.
Çandname
ÇandName Li pey şopa bav û kalan…