Tag Archives: felsefe

Felsefeya sedsala 20an felsefeyeke nûjen e. Felsefe her dem dinav jiyanê de ye. Bandorê li jiyanê dike û dikevê bin bandora jiyanê. Sedsala 20an de mirovahî du şerê mezin yên ku mirov û civak serûbin kir jiya. Şerê Cîhanê ê Yekemîn û ê Duyemîn gelek pirsgirekên kesatî û civakî derxistin …

Destpêk Çand, zanîn, felsefe û teknolojî bi saya nivîsê roj bi roj pêşde çû. Mîrata çandî ya mirovahiye bi saya nivîsê hatiye parastin. Di dîroka mirovahiye de sê pirtûkxane hene ku di demê xwe de mohra xwe li pêşketina mirovahiye û şaristaniye kirine. Pirtûkxaneyên Skenderiye û Kurtuba û Bexda Pirtûkxaneya …

Di navbera sedsala 15 û 17an de wek serdema destpêka Felsefeya Nûjen bi gotineke dî wek Felsefeya Ronesansê tê binav kirin. Bi bandora werger û gûherina jiyana civakî di sedsala 15an de cara yekem li Îtalya ronesans destpêdike û li tev Ewropa belav dibe. Ronesans tê wateya ‘ji nûve jiyîn’ …

Di pirtûkê de ji Platon bigire hetanî Nietzsche, ji Konfîçyûs bigire hetanî Buda ji ramanên gelek feylesofan dosyayên têr û tije li ber destên we hatiye raxistin. Hêvî ew e ku xort û keçen me dema xwestin li ser hin beşên felsefeyê lêgerînekê bikin, bêyî rastî erdek çol û beyar …

Felsefe bejeyeke Yewnanîye. Felsefe ji du bêjeyan pêk tê. Felsefe an ku philosophía (φίλος, phílos: “hezkirin”; û σοφία, sophía: “zanabûnî” pêk tê. Dema em vê têgehê vegerînin zimanê Kurdî felsefe tê maneya ‘hezkirina zanabûniyê’. Kesê ku bi felsefê rê alaqadare jê re ‘fîlozof’ tê gotin. Di diroka cîhanê de felsefe …

Ma mirov dikare wek Fîlozof Martha Nussbaum û Prof. Irîs Murdoch, edebîyata bedew ya felsefî biafirîne? Heke weha be nivîskarên kurd çawan dikarin wêjeya bedew biafirînin? Wêjeya bedew çi têkilîya xwe bi felsefeyê re heye? Wêjeya çîrokê çawa tê afirandin? Çi dikare bandorê li naverok û forma  wêjeya fîksîyonê bike? …

Pirtûka lêkolînî a mamosteyê felsefeyê Andulkadîr Gok ya bi navê ”Vejîna Felsefeyê” di Gulana 2011an de di nav weşanên ”Ronahî”yê de li Amedê derketiye. Ev weşanxane jiyana xwe a weşanê da rawestandin û bû çend salin ku êdî pirtûk naweşîne. Wê jî wek gelek weşanxaneyên kurdan çend pirtûk weşand û …

Îdeolojî sîstemên ramanê ne ku rêberiya civakê dikin û hin nirxên siyasî, civakî, aborî an çandî nîşan didin. Îdeolojî li dora bawerî, nirx û armancên komeke mirovan çêdibin û armanc dikin ku bandorê li nîzama civakî bikin. Her îdeolojiyek xwedî nêrînek taybet, bingehek felsefî û stratejiyek siyasî ye. Li jêr …

Nivîskar, lêkolîner û felsefenasên hêja. Piştî weşandina hejmara çaran a Philosophiaê a niha jî wekî edîtorya û rêdaktorîya kovarê, em amadekarîya hejmara pêncan dikin. Berî her tiştî, em gelekî spasîya nivîskar, lêkolîner, akademîsyen û felsefenasên me ên kurîziman dikin ku bi gotar, nivîs û lêkolînên xwe, beşdarî xebatên me bûne …

Felsefe, bi awayê xwe yê herî berbiçav jî razber e û felsefe, ji bo her gotinên ku bên gotin, avahiyên ramanî yên bêne lêkirin, ji bo her tiştî hilweşînere. Hildiweşîne û berdide. Helbet hin kesên ku bi saya felsefeyê avakirina hin pergalan weke armanc didin berxwe hene, lê tiştên ku …