Webala Tajdo – Çîrok

Gundê Hêlînê çar aliyê wî bi çiya ve dorpêçkiriye. Gûndeki pir mezin nîne. Ji çend taxan pêk te. Taxa nava gund navenda dîtina gundiya ye.

Gundiyên Helînê di nav xwe de jiyanekî bi kêf û coş avakirine. Dema ku dive zivistan li wir jiyan jî reng di guherîne. Hemu gundî her carê li dîwanxaneyekî kom dibin û bi henek û tevz û lakirdiyan weqta xwe derbas dikin. Qutiyên tutunê derdixin, çixara dipêçînin û qutî dest bi dest diğerin. Çeqînê hesta gurpe gurpê çixaran hindirê dîwane ji dumanê dike wek ewrê bi mij, kêran ji dûyê çixaran reş û tarî dibin. Gundî bi ser hev ve diçin tevz û tinazên xwe bi hev dikin, qala nêçîra kewan, kêvruşkan û hvd. dikin.
Di civakê de yê ku bêtir behsa mêraniya xwe dikir û peznê xwe dida Tajdo bu.

Ku axaftin dihat ser Tajdo her tim behsa serpêhatiya xwe ya geliyê sêvîtê dikir ku sê roj û sê şevan li wir bi tena sere xwe tî û birçî mabû lê dîsa ji netirsiyabû.
Yek ji henekvanê civakê jî Hesenê Qasim bû. Hesen ji aliye dê ve xizmê Tajdo bû. Civata ku Hesen tê de bûya û bi ser kê ve biçuya di dawiyê de ew kes di xeyidî û tirka civatê dikir. Roj û weqtên gund heya biharê bi vî awayî derbas dibûn.

Kar û xebatên gundiyan zivistanê li gund avêtina berfê ya li ser xaniya bû. Yê ku berfa xwe davêt ji mal derdiket û ber bi cihê civatê ve diçû. Bi gelemperî civat li mala Baqîyê Meyremê kom dibû. Mala Baqî her tim ji bo civatê amade bû.. Dîwan bi minder, doşek û balgîva raxistî bû, li aliyekî dîwar postê rovî, li aliyekî çifteyên neçîrê, bêhna biyokê daleqandî her tim diwanê xweş dikir. Mala Baqî li ser newala şîpê bû. Newala şîpê ji ber kû kur û asê ye ji kevir û zinaran pêk tê keysa ku avê derbas bikin tûneye bi şîpa aş avê derbas dikin ji wê bonê jê re dibêjin newala şîpe.

Aliyekî kevir û tetên mezin aliyekî darên guzan yê gir newala şîpê çar alî girtiye. Lewma ne bi tenê bi şev bi roj jî mirov bi tirs ji newalê derbas dibû. Dîsa rojekî civat li mala Baqîyê Meyremê gihîştibû hevdu. Hundir ji gundiya tije bûbû Tajdo di serê civatê de runiştibû û behsa serpêhatiyê xwe yê karwaniyê dikir. Di şevên havînê de li ber tava hîvê çewa gund bi gund digeriya. Di newal û dirban de derbas dibû li der ve bê tirs radiket bi şanazî qal dikir û peznê xwe dida.

Dema ku Tajdo peznê xwe dida Hesen di hindirê xwe de pîlana çêdikir û digot gele ez Tajdo wusa bi tirsinim ku edî tu carî peznê xwe nede. Û difikirî wê Tajdo çawa bi tirsinda. Civat hêdî hêdî belav dibu. Tajdo hezra xwe ya rabunê dikir Hesen û çend gundiyên din ji li pey rabun ku ew jî êdî herin. Li ber derî ji hev qetiyan. Tajdo ber bi riya newalê de meşiya, gundî hervaz çun lê Hesen xwe bilî dikir dema her kes bi riya xwe de ket Hesen di pişta xanî de bi lez xwe ber da newalê mebesta wî ku li peşîya Tajdo bigihîje newalê. Hesen di nav keviran de xwe gihande newalê.

Kevirekî gir da destê xwe di kenarê avê de ket binê sulava tarî xwe veşart û lî benda Tajdo ma. Tajdo fîkîna wî bû bê hay û bê xeber. Dema ku Tajdo di ber newalê de derbas bibe Hesen jî kevirê deste xwe avête avê û ji nişka ve derket kir qêrînî û revîya.

Çend roj di ser de derbas bû ti deng û xeber ji Tajdo nehat. Çend roj şûnde xeber hat ku Tajdo ketiye sikratê. Hesen jî bi tirs û mereq çû mala Tajdo. Bala xwe daye ku Tajdo di nava livîna de ye û kefa sipî avêtiye dev û lêvên wî, nalînê wî ye di kale.

Hesen hêdîka çû li ber serê Tajdo rûnişt û bi dengekî nizim:
Tajdo! Çi bu hewalê te çiye.
Tajdo hêdî hêdî çavê xwe vekir û got: min mêrê şevê dît
– Tajdo! Ez ê ji te re tiştekî bejim.
– Keremke
– Ew mêrê şevê yê ku tu dibêjî ew ez bûm
Tajdo bawer nekir. Go: Hesen ana ne çaxa tevz û tinaza ye.
– Tajdo! Filan roje li newala şîpê ji newalê bi vî şeklî buyer pêk nehat
– Belê
– Ew ez bum. Ku te digot ez natirsim min jî xwest henek bi te bikim, lê min nizanibu ku wê wuha bibe, bi rastî jî ez pir xemgîn im,
Tajdo bi nalînekî kur go:
– Hesen
– Keremke
– Hesen, ku ez mirim ji xwe ez mirim, na ku ez nemirim bi sunda qesemê ji te re saxbun tûneye.
Hesen bê deng rabû û ji derî de derket di dilda tirs, poşmanî û barê ucdanekî giran.

Hê jî Hesen çendî ku di ber newala şîpê de derbas dibe êşekî kur di dile xwe de hîs dike.
Ev bûyer wek vebalekî dibe xwen û tê xewa Hesenî.

05.04.2019
Özcan ÇİÇEK

Çand Name

Edîtorê malperê - 1 (Nivîsa bar dike, sererast dike û diweşîne)

Hemû nivîskar →

Şîroveyekê bihêle