Bugün size Kürtlükten devşirilirek Türkleştirilmiş ve Kürtlerin başına bela olmuş bir hanedanlık olan Safavîler’den bahsedeceğim… Erdebilde Sünni bir tasavvufi inanç olarak başlayıp bir müddet sonra Safavi Kızılbaşlığına evrilen, nihayetinde Şii Safavi devletini kuran Safeviye Tarikatının kurucusu olan Şeyh Safiyüddin Erdebilî; Ataları Sincar’dan(Şengal) Azerbeycan bölgesine gelmiş olan bir Kürtdü. Tam adı kaynaklarda; “Şeyh Sâfiyüddin Ebu’l-feth İshak …
Read More »Med ve Sonrası Kürd Tarihi İçin Bir Hazine: Kurdgalnamek (Kurdbêjname)
Kurdgalnamek adlı çok değerli olan bu tarihi eser 1659-60 yılında bir Beluç Kürdü olan Axvend Mıhemed Salih Zengene Beluç tarafından Farsça yazılmıştır. Axwend Mıhemed Salih Zengene Beluç, 1650’li yıllarda Biraxoyi Mîri II.Altaz’ın yardımcısı olarak görev yaptığı dönemde bu değerli tarihi bilgileri Zabilistan’ın (Sistan) başkenti olan Zerence kitaplığında Moğol yıkımından kurtarılan kitap ve belgeler içinde bulmuş, …
Read More »Kürtler gökten mi indi (1)
Giriş: Kürtlerin kökenlerine dair anlatımlar, 700’den sonra yazılan ilk dönem İslâmî kaynaklardan beri bulunmaktadır. Gerek tarihî şahsiyetler, gerekse ‘Dehhâk Efsânesî’ üzerinden oluşturulan bu kurgu, 1800’lerden sonra Batılı seyyah, diplomat ve akademisyenlerin dahiliyle yeni bir aşamaya evrilmiştir. İki yüz yıllık bu zaman zarfında ‘Kürd’ kelimesinin etimolojisine yönelik açıklamalarla da genişletilen bu literatüre, maalesef siyasî ve ideolojik nedenlerle çok çeşitli zeminsiz …
Read More »Nil’den Nehir’e: Arz-ı Mevud veya “Büyük İsrail” Paranoyası
Geçtiğimiz günlerde İstanbul-Balmumcu’da üst geçite asılan bir pankartta “Yahudi asıllı Barzani/Biz senin kim olduğunu ve amacının Kürdistan değil Büyük İsrail olduğunu biliyoruz/bir gece ansızı geleceğiz” yazıyordu. Çok kişi “Büyük İsrail” kavramını duymuştur ama, çok az kişinin bu kavramın tarihsel ve siyasal arka planını bildiğini sanıyorum. Bugün Ortadoğu’da ve Türkiye’de pek çok kişinin yürekten inandığı “Büyük …
Read More »Azerbaycan Kürtleri – Tural Hemid
El Yazmaları’nın Notu: Orta Doğu’nun kadim halklarından biri olan Kürt halkının, bin yıllardır 4 bölge ülkesinde yaşadığı bilinmektedir. Bununla birlikte Kürt halkın, her ne kadar göz ardı edilse de, bin yıllardır Azerbaycan’da da yaşamaktadır. Azerbaycan Kürtleri hakkında yapılan araştırmayı içeren yazıyı siz değerli okuyucularımızın ilgisine sunuyoruz. Yazıyla ilgili gelecek eleştirileri de yayınlayacağımızı belirtmek isteriz. Özellikle …
Read More »Demirci Kava Gave Efsanesi
2500-2600 yıl öncesinde Zuhak (Bazı kaynaklara göre Dehak) adında Asurlu çok ama çok zalim bir kralın egemenliği altında yaşayan Kawa adında bir demirci vardı. Bu kral tam bir canavardı ve efsaneye göre her iki omuzunda da birer yılan bulunuyordu. Bu iki yılanı beslemek için her gün halktan iki çocuğu sarayına kurban olarak getirtip aşçılarına bu iki çocuğun …
Read More »Başkan Qazî Mihemed, Sedrî ve Seyfî Qazî’nin İran Mahkemesindeki Savunması
Yüzbaşı Keyomers Salih: “Qazîlerin mahkemesinin sonuçlanması ve idam edilmelerinden sonra, ben bu olayların tümünü mübalağasız ve eksiksiz bir şekilde Mehname’de ve önemli olayları da Tac Kiyanî broşüründe yayınladım. Ancak dağıtmadan önce, askeri mahkeme tarafından çağırıldım ve orda bana dediler ki, Qazî’lerin gizli mahkeme tutanaklarını açıkladığın için suçlusun. Bu nedenle yüzbaşılık rütbem kaldırıldı ve bir yıl da hapis cezasına …
Read More »NEWROZ ORTA DOĞU HALKLARIN BAYRAMIDIR KUTLU OLSUN
Yazılı olarak ilk kez 2. yüzyılda Pers kaynaklarında adı geçen Nevruz, İran ve Bahai takvimlerine göre yılın ilk gününü temsil eder. Günümüz İran’ında, her ne kadar İslami bir kökeni olmasa da bir şenlik olarak kutlanır. Bazı topluluklar bu bayramı 21 Mart’ta kutlarken, Pers halkın yeni yılını kutlar diyorum. diğerleri Kuzey yarım kürede ilkbaharın başlamasını temsilen, …
Read More »Beluciler Kürd mü?
Belucistan günümüzde İran, Pakistan ve Afganistan sınırları içinde kalıyor. Kurdgalname adında bir tarihi kitap 1659/1660 yıllarında Axwend Mehemed Salih Zengene Beluc tarafından kaleme alınmıştır. Axwend, Kurdgalname’de Belucilerin Kurd asıllı olduğunu söylüyor ve Medler, Haşmetiler, Yunanlılar, Eşkâliler, Sasaniler, Hintliler ve İslami döneme dair Beluci Kurdlerin üzerine duruyor ve çok değerli bilgiler veriyor. 1943 yılında Beluci aydınlarından …
Read More »İran Seyahat-Namesi (9)
Kum Kum şehri İsfahan’ın 300 km kuzeyinde, resmi başkent Tahran’ın 150 km güneyinde yer almaktadır. Nüfusu 1 milyon civarında. 120 bin tümen ile otobüsle İsfahan’dan Kum’a gidebiliyorsunuz. Kum eski bir yerleşim yeri. Ancak Kum’u Kum yapan en önemli nokta İran İnkılabının dini ve siyasi kadrolarının yetiştirildiği yerdir. Bundan ötürü bu şehre Mollalar Şehri yahut Ayetullahlar …
Read More »
ÇandName Li pey şopa bav û kalan…