Şîroveya Ayetekê | Hîcret Bikin!

يَا عِبَادِيَ الَّذ۪ينَ اٰمَنُٓوا اِنَّ اَرْض۪ي وَاسِعَةٌ فَاِيَّايَ فَاعْبُدُونِ

Gelî evdên min ên îman anîne! Bêguman erdê min fireh e. Êdî (ji cihê ku hûn nikarin dînê xwe bijîn hîcret bikin û) bitenê ji min re îbadet/evdîtî bikin.

Li gor hedîs û tefsîran, ev ayeta ku ji Sûreya Enkebût e (ayet 56) çend wateyên girîng dihewîne:

1. Peyama Hîcretê:
Îmam Buharî û Muslim riwayet kirine ku ev ayet di derbarê wan mislimanan de hatiye ku li Mekkê di bin zexta muşrikan de bûn. Dema ku zext li ser wan zêde dibû û nikarin îbadeta xwe bikin, Xwedê ev ayet şand da ku wan teşwîqî hîcretê bike.

2. Têkiliya bi Hedîsên Hîcretê re:
Di hedîsekê de Pêxember (s.x.l) gotiye: “Hîcret wê heya qiyametê berdewam bike”. Ev hedîs û ev ayet hev temam dikin, ji ber ku herdu jî îşaret dikin ku dema mirov nikare li cihekî îbadetê bike, divê here cihekî ku karibe dînê xwe bijî.

3. Dersên ji Hedîsan:
– Di hedîsekê de hatiye ku “Amel bi niyetê ve girêdayî ye”. Ev têkiliya xwe bi vê ayetê re heye ji ber ku hîcret jî bi niyeta ji bo Xwedê ye.
– Hedîsek din dibêje “Yê ku ji bo Xwedê û Pêxemberê wî hîcret bike, hîcreta wî ji bo Xwedê û Pêxemberê wî ye”.

4. Wateyeke Berfirehtir:
Li gor tefsîrên mezin ên wek Teberî û Îbn Kesîr, ev ayet ne tenê behsa hîcreta fizîkî dike, lê behsa her cure hîcretê dike ku mirov ji bo parastina dînê xwe dike. Ev dikare:
– Hîcreta ji gunehê ber bi taetê ve be
– Hîcreta ji xirabiyê ber bi qenciyê ve be
– Hîcreta ji deverên ku mirov nikare îbadetê bike ber bi deverên azad ve be

5. Girêdana bi Hedîsên din:
Di hedîsekê de hatiye: “Xwedê li gunehê umeta min ya ji neçarî, ji bîrkirinê û ya ku bi zorê pê dane kirin dibore”. Ev hedîs û ev ayet hevdu temam dikin, ji ber ku dema mirov di rewşeke zehmet de be û nikaribe îbadetê bike, divê alternatîfan bibîne.

Wateya giştî ya vê ayetê û hedîsên pê re têkildar ev e:
– Erdê Xwedê fireh e û mirov ne mecbûr e li cihekî bimîne ku nikare dînê xwe bijî
– Hîcret ji bo parastina îmanê rewa û hetta di hin rewşan de wacib e
– Xwedê rê dide bendeyên xwe ku ji bo parastina dînê xwe biçin cihên din
– Ev ne tenê behsa hîcreta fizîkî dike, lê her cure hîcreta manevî jî digire nav xwe

Ev şîrove di çarçoveya hedîs û tefsîrên pêbawer de hatiye amadekirin û ji me re rê nîşan dide ka em ê çawa di rewşên zehmet de dînê xwe biparêzin.

Çandname