ÇandName TR Ataların izinde, geleceğe namzet…
Google’nin dünya dil ve lehçelerine verdiği önemi, Siverekliler Zaza lehçesine de gösterilmesini istiyor
Dünya gündemine sık sık gelmeye başlayan Kürtler ve Kürtçe dili, birçok alanda kullanılmaya başlandı, son zamanlarda medya ve iletişim alanlarında da gelişen özelikle Kürtçenin Kurmanci lehçesine ilgi yoğunlaşırken, bu ilgiden Zaza’ca lehçesinin uzak tutulması, Zazacanın gelişmesi ve geliştirilmesi konusunda çok az sayıda çalışmaların olması başta bu lehçeyi kullanan insanları üzüyor.
Zaza’ca lehçesinin ilgisiz kalmasına nüfusunun büyük bölümünün Zaza’ca konuştuğu Siverek halkı tepkili, özelikle Google çevirinin Kürtçenin Kürmanci lehçesinde geliştirdiği bir programla Kürmanci lehçesinin dünya dillerinde yer almasına sevinen Siverekliler, bu gelişmenin olumlu olduğunu ama Zaza’ca lehçesinin eklenmemesinin ise bir eksiklik olarak belirtiyorlar.
Konu ile ilgili görüşlerine başvurduğumuz Kürtçe dili üzerinde çalışmaları bulunan Osman İzol “ Google Kurmanci lehçesi üzerinde yaptığı çalışma çok olumlu ve yerinde bir uygulamadır, bizler bunu sonuna kadar destekliyoruz, şimdi artık dünyanın herhangi bir yerinde bir insan Google çeviri sayesinde dünya dillerinden Kürtçeye yada Kürtçeyi dünya dillerine çevirebiliyor, bunun yanında Google den beklentimiz Kurmanci lehçesinden sonra Kürtler arasında en fazla konuşulan Kürtçenin Zaza’ca lehçesinin de çeviri programına eklenmesidir” dedi
İzol “ Özelikle Siverek ve Urfa’da yayın yapan basın ve medyanın Kürtçe dilini özelikle de Zaza’ca lehçesini çok ihmal ediyor, gönül isterdi ki Kürtçe lehçesi Zazaca’nın başkenti dediğimiz Siverek ilçemizde yayın yapan gazete ve siteler Türkçenin yanında Kürtçenin değişik lehçelerinde de haberler yapmasıdır ama maalesef bu gibi haberler çok az sayıda, Zazaca’ya sahip çıkılmaması yüzünden zaten UNUSCO’nun raporlarına göre Zazaca da kaybolan dil ve lehçeler arasında yer alıyor” dedi
Birleşmiş Milletler Eğitim Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO), 2008 senesini “Beynelmilel Lisanlar Senesi” ilan etmiş ve “Tehlikeli Diller Atlası” (Atlas of the World’s Languages in Danger) yayımladığı dosyada dünya üzerinde mevcut olan 6700 lisandan 2400’ünün yok olma tehdidi altında olduğunu ifade edilerek, Türkiye’de 18 dilin kaybolma tehlikesi yaşadığı ve bu lehçeler arasında zazacanın baş sıralarda olduğu belirtilmişti.
Haber: Mevlüt Bayraktar
siverekname.com
Güneydoğunun en köklü ve etkin aşiretlerinden olan izoli aşiretinin kökenleri hakkında bir çok değişik bilgiler günümüze ulaşmıştır, Bazı kaynaklar ilk kökenlerinin Abbasiler döneminde oldukça önemli bir konumda olan ve bu gün Zazaların atası olarak kabul edilen Bermekilere dayandığını ifade etmektedir, İzolilerin Harzemşahlar döneminin en önemli unsurlarından biri olduğu anlatılmaktadır, tarih kaynakları Harzemşahların ordusundaki zaza aşiretlerinin çoğunun Horasan yöresinden olduğu ve zazaca konuştuklarını yazar.
Zazaların ataları olarak kabul edilen bermekilerin bir kolu olan Dımıli ve dünbüler miladi 1045 Yılında ünlü Dünbeli prensi Emir İsa tarafından artan moğol ,Türkmen ve güneyden Zengilerin baskıları karşısında Denbel kalesi, Şam ve Irak Dasini dağlarından göç ederek batı Azerbaycan ve Horasan civarına yerleştikleri tarih belgerinde mevcuttur, bu veriler ışığında bir toparlama yapıldığında izolilerin iç anadoluya, toroslara göç ettirilen Karakeçililer ile diğer aşiretler gibi Horasandan gelmişlerdir.