{"id":9239,"date":"2016-05-22T21:00:42","date_gmt":"2016-05-22T18:00:42","guid":{"rendered":"http:\/\/candname.com\/?p=9239"},"modified":"2016-05-20T22:52:00","modified_gmt":"2016-05-20T19:52:00","slug":"kurtlerin-asli-karargahi-kurtce","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=9239","title":{"rendered":"K\u00fcrtler\u2019in asli kararg\u00e2h\u0131: K\u00dcRT\u00c7E"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #000000;\">Celadet Ali Bedirhan\u2019\u0131n 15 May\u0131s 1932\u2019de, Suriye\u2019nin ba\u015fkenti \u015eam\u2019da yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 Hawar dergisiyle birlikte, K\u00fcrt\u00e7e Latin Alfabesi\u2019ne ge\u00e7i\u015f yapt\u0131.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">K\u00fcrt\u00e7e\u2019nin Kurmancca (Kurmanci), Zazaca (Zazaki) ve Soranca (Sorani) leh\u00e7elerinde \u00e7\u0131kan Hawar dergisinin yay\u0131mlanma g\u00fcn\u00fc, K\u00fcrt Dili Bayram\u0131 olarak ilan edildi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">R\u00fbdaw\u2019a konu\u015fan ara\u015ft\u0131rmac\u0131 &#8211; yazar \u00a0Halid Sadini, \u201cT\u00fcm toplumlar\u0131n k\u00fclt\u00fcr ve dilleri kutsald\u0131r. Hi\u00e7birinin di\u011ferine \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc yoktur. Dolay\u0131s\u0131yla K\u00fcrt\u00e7e\u2019nin de di\u011fer egemen olan dillerden bir eksi\u011fi yoktur\u201d dedi<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">K\u00fcrt\u00e7e\u2019nin \u015fu an olmas\u0131 gereken yerde olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen Sadini, s\u00f6zlerine \u015funlar\u0131 ekledi:<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cK\u00fcrt\u00e7e\u2019nin hala ya\u015f\u0131yor olmas\u0131n\u0131n en \u00f6nemli nedeni k\u0131rsal ya\u015fam, a\u015firetsel yap\u0131, k\u00f6kl\u00fc medrese gelene\u011fi ve halk\u0131n i\u00e7inde hala ya\u015fayan toplumsal\u00a0 dokudur.\u201d<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">K\u00fcrt folklor\u00fc, edebiyat\u0131 ve dili \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131rmalarla tan\u0131nan Halid Sadini\u2019nin bu alanda 15\u2019e yak\u0131n eseri bulunuyor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/rudaw.net\/Library\/Images\/Uploaded%20Images\/Akbulak\/page_39kurtce-ogretmenligi-ekmek-kapisi-olacak39_558006380.jpg\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Doski: Dini ve milli bir vecibe<\/strong>\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ara\u015ft\u0131rmac\u0131 &#8211; \u015fair Tahsin \u0130brahim Doski, \u201cK\u00fcrt dili medreselerde korundu.\u00a0 \u00d6\u011frenciler ilk olarak anadilleri olan K\u00fcrt\u00e7e\u2019de e\u011fitim g\u00f6rd\u00fckleri i\u00e7in dil unutulmad\u0131. Medresede bir\u00e7ok K\u00fcrt\u00a0 \u015fairi ve alimi, K\u00fcrt\u00e7e yaz\u0131p okudu\u011fu i\u00e7in halk i\u00e7inde \u00f6rnek te\u015fkil ediyordu\u201d dedi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">G\u00fcney K\u00fcrdistan\u2019da medreselerin eski ilgiyi g\u00f6rmedi\u011fini, bundan dolay\u0131 dilin de burada geli\u015fme olana\u011f\u0131 bulamad\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Tahsin \u0130brahim Doski, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cAllah insana nas\u0131l ruh vermi\u015fse ve bunu korumam\u0131z gerekti\u011fini emrediyorsa, dili de o \u015fekilde vermi\u015ftir ve korumam\u0131z gerekir. Dilin korunmas\u0131 dini bir vecibe oldu\u011fu gibi, milli bir vecibedir de.\u201d<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Doski, Duhok\u2019ta tan\u0131nan bir alim, \u015fair ve ara\u015ft\u0131rmac\u0131. \u015eu ana kadar 100\u2019e yak\u0131n esere imza att\u0131.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/rudaw.net\/Library\/Images\/Uploaded%20Images\/Akbulak\/dosk.jpg\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Farqini: Dil, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir koruycudur<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Yazar Zana Farqini, dilin, esaret alt\u0131nda olan halklar\u0131n koruyucusu oldu\u011funu, bir k\u00fclt\u00fcr\u00fcn yarat\u0131lmas\u0131nda ve onun milli bir ruha kavu\u015fturulmas\u0131nda \u00f6nemli bir rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Yazar Zana Farqini, s\u00f6zlerine \u015funlar\u0131 ekledi:<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">\u201cDilimizdeki zenginlikleri ne kadar anlatsak da, dilin zay\u0131flad\u0131\u011f\u0131, asimilasyon kar\u015f\u0131s\u0131nda kendinden bir\u00e7ok \u015fey kaybetti\u011fi ger\u00e7e\u011fini de g\u00f6rmek zorunday\u0131z. Ama K\u00fcrt \u00e7ocuklar\u0131 bu dili e\u011fitimde g\u00f6rmezse, ciddi sorunlar bizi bekliyor demek. Kim ne davas\u0131 g\u00fcd\u00fcyorsa g\u00fcts\u00fcn ama yapt\u0131klar\u0131 \u015feyi K\u00fcrt\u00e7e yaps\u0131nlar. Bu dili ya\u015fam dili olmal\u0131d\u0131r. Bu \u015fekilde geli\u015fir.\u201d<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Yazar K\u00fcrt\u00e7e\u2019ye bir\u00e7ok s\u00f6zl\u00fck ve \u00e7eviri kazand\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/rudaw.net\/Library\/Images\/Uploaded%20Images\/Akbulak\/fft64_mf1360945.Jpeg\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Cihani: Dil, bir miletin kimli\u011fidir<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Rojh\u0131lat\u2019tan (\u0130ran K\u00fcrdistan\u0131) akademisyen Perwiz Cihani, dilin bir milletin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6stergesi oldu\u011funu belirterek, K\u00fcrtler\u2019in hi\u00e7bir \u015feyinin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bundan dolay\u0131 onlar i\u00e7in en \u00f6nemli \u015feyin dil oldu\u011funu ifade etti.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Cihani, \u201cE\u011fer bu dili de kaybedersek, K\u00fcrtler art\u0131k tan\u0131nmayacak ve yok olacak. Mesela Azeriler T\u00fcrk olmad\u0131\u011f\u0131 halde, Safevi zaman\u0131nda \u015eah \u0130smail\u2019in dillerini yasaklamas\u0131yla T\u00fcrkle\u015fmi\u015flerdir. L\u00fcbnan, Surive di\u011fer Arap\u00e7a konu\u015fan milletler, Arap olmad\u0131klar\u0131 halde Arapla\u015fm\u0131\u015flard\u0131r\u201d dedi<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Kuzey K\u00fcrdistan\u2019daki tehlikeye de i\u015faret eden Akademisyen Perwiz Cihani, \u201cDilimze \u00f6nem vermeliyiz. \u00c7\u00fcnk\u00fc halk\u0131m\u0131z\u0131n tek kimli\u011fi bu. Bakal\u0131m K\u00fcrt kurumlar\u0131 K\u00fcrt dili i\u00e7in neler yapacak, g\u00f6rece\u011fiz\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Perwiz Cihani, Artuklu \u00dcniversitesi\u2019nde \u00f6\u011fretim g\u00f6revlisi.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/rudaw.net\/Library\/Images\/Uploaded%20Images\/Akbulak\/per.JPG\" \/><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Kaynak: Rudaw<\/strong><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Celadet Ali Bedirhan\u2019\u0131n 15 May\u0131s 1932\u2019de, Suriye\u2019nin ba\u015fkenti \u015eam\u2019da yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 Hawar dergisiyle birlikte, K\u00fcrt\u00e7e Latin Alfabesi\u2019ne ge\u00e7i\u015f yapt\u0131. K\u00fcrt\u00e7e\u2019nin Kurmancca (Kurmanci), Zazaca (Zazaki) ve Soranca (Sorani) leh\u00e7elerinde \u00e7\u0131kan Hawar dergisinin yay\u0131mlanma g\u00fcn\u00fc, K\u00fcrt Dili Bayram\u0131 olarak ilan edildi. R\u00fbdaw\u2019a konu\u015fan ara\u015ft\u0131rmac\u0131 &#8211; yazar \u00a0Halid Sadini, \u201cT\u00fcm toplumlar\u0131n k\u00fclt\u00fcr ve dilleri kutsald\u0131r. Hi\u00e7birinin di\u011ferine \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc yoktur. &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":53,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1539,299],"tags":[3177,435,3178,141,17],"class_list":["post-9239","post","type-post","status-publish","format-standard","","category-roportaj","category-turkce","tag-bayram","tag-dil","tag-gun","tag-kurtce","tag-slide"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9239","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/53"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9239"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9239\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9239"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9239"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9239"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}