{"id":23856,"date":"2024-12-09T18:30:53","date_gmt":"2024-12-09T15:30:53","guid":{"rendered":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=23856"},"modified":"2024-12-09T18:34:43","modified_gmt":"2024-12-09T15:34:43","slug":"kurdistanda-5-bin-yillik-eserler-ilk-devletlerden-birinin-gizemli-cokusune-isik-tuttu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=23856","title":{"rendered":"Kurdistanda 5 bin y\u0131ll\u0131k eserler, ilk devletlerden birinin gizemli \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcne \u0131\u015f\u0131k tuttu"},"content":{"rendered":"<p>G\u00fcney Kurdistanda bulunan yakla\u015f\u0131k 5 bin y\u0131ll\u0131k eserler, d\u00fcnyan\u0131n ilk devlet benzeri kurumlar\u0131ndan birinin i\u015fareti olabilir. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fe g\u00f6re bir neden olmadan b\u00f6lgeyi terk eden halk\u0131n, merkeziyet\u00e7i y\u00f6netimi istemedi\u011finden \u015f\u00fcpheleniyor.<\/p>\n<p>Arkeologlar, K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi&#8217;ndeki Kalar kentinin g\u00fcneybat\u0131s\u0131nda yer alan Shakhi Kora\u00a0arkeolojik\u00a0kaz\u0131 alan\u0131nda 2019&#8217;dan beri \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fct\u00fcyor.<\/p>\n<p>B\u00f6lgede M\u00d6 4. biny\u0131la ait bir yerle\u015fim yeri oldu\u011fu tahmin edilirken, yeni \u00e7al\u0131\u015fmada buran\u0131n merkezi bir y\u00f6netime sahip olabilece\u011fi \u00f6ne s\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>Bilim insanlar\u0131 Shakhi Kora&#8217;da y\u00fczlerce y\u0131l\u0131 kapsayan bir d\u00f6nemde in\u015fa edilmi\u015f yap\u0131lar ke\u015ffetti. Kaz\u0131 alan\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lan eserler bu s\u00fcre i\u00e7inde de\u011fi\u015ferek sadece b\u00f6lgenin de\u011fil, daha uzak yerlerin de k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc yans\u0131tacak \u00f6zellikler ta\u015f\u0131maya ba\u015flam\u0131\u015f.<\/p>\n<div class=\"simplebox injected-block-holder\">\n<div class=\"injected-block injected-block-watch-more\"><\/div>\n<\/div>\n<p>Hakemli dergi Antiquity&#8217;de 4 Aral\u0131k&#8217;ta\u00a0yay\u0131mlanan\u00a0makalede bulgular\u0131 a\u00e7\u0131klayan ekip, d\u00fcnyan\u0131n ilk kentlerinden Uruk&#8217;un\u00a0k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn b\u00f6lgede bask\u0131n hale geldi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar ayr\u0131ca Uruk ve di\u011fer yak\u0131n b\u00f6lgelerde ke\u015ffedilenlere benzeyen \u00e7ok fazla kil kase de buldu. Ekip, i\u015fg\u00fcc\u00fc kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda halka bu kaselerde yemek verildi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p>Bilim insanlar\u0131 bu durumun merkezi bir y\u00f6netime i\u015faret etti\u011fini \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n<p>Kaseler \u00fczerinde yap\u0131lan analizler, i\u015f\u00e7ilere \u00e7o\u011funlukla et verildi\u011fine i\u015faret ediyor.<\/p>\n<p>Kaz\u0131larda ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lan s\u00fctun ve kanalizasyon kal\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n da Mezopotamya&#8217;n\u0131n g\u00fcneyindeki Uruk gibi kentlerin etkisini g\u00f6sterdi\u011fi tahmin ediliyor. Arkeologlar, ba\u015fka b\u00f6lgelerdeki halk\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmak i\u00e7in Shakhi Kora&#8217;ya gitti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p>Ancak M\u00d6 4. biny\u0131l\u0131n sonlar\u0131nda b\u00f6lgenin terk edildi\u011fini g\u00f6steren kan\u0131tlar da ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Halk\u0131n b\u00f6lgeden \u00e7\u0131kmas\u0131na yol a\u00e7acak bir sava\u015f veya \u00e7evresel etkenin izine rastlamayan ekip, merkezi y\u00f6netimin reddedildi\u011fini \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n<p>Glasgow \u00dcniversitesi&#8217;nden arkeolog Claudia Glatz, ba\u015fyazar\u0131 oldu\u011fu \u00e7al\u0131\u015fma hakk\u0131nda \u015f\u00f6yle diyor:<\/p>\n<blockquote><p>Shakhi Kora&#8217;daki kaz\u0131lar\u0131m\u0131z, merkezi ve belki de devlet benzeri organizasyonlarla ilgili ilk deneyimlerden baz\u0131lar\u0131n\u0131n geli\u015fimine ve nihayetinde reddedilmesine benzersiz, yeni bir b\u00f6lgesel pencere a\u00e7\u0131yor.<\/p><\/blockquote>\n<p>Di\u011fer yandan \u00e7al\u0131\u015fmada yer almayan baz\u0131 uzmanlar, y\u00f6netimin reddedildi\u011fine dair daha g\u00fc\u00e7l\u00fc kan\u0131tlara ihtiya\u00e7 duyuldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n<p>Freie Berlin \u00dcniversitesi&#8217;nden arkeolog Susan Pollock, b\u00fcy\u00fck yerle\u015fim yerinin \u00e7\u00f6kmesine yol a\u00e7an ba\u015fka nedenlerin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ifade ediyor.<\/p>\n<p><strong><em>Derleyen: B\u00fc\u015fra A\u011fa\u00e7 Independent T\u00fcrk\u00e7e,\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00fcney Kurdistanda bulunan yakla\u015f\u0131k 5 bin y\u0131ll\u0131k eserler, d\u00fcnyan\u0131n ilk devlet benzeri kurumlar\u0131ndan birinin i\u015fareti olabilir. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fe g\u00f6re bir neden olmadan b\u00f6lgeyi terk eden halk\u0131n, merkeziyet\u00e7i y\u00f6netimi istemedi\u011finden \u015f\u00fcpheleniyor. Arkeologlar, K\u00fcrdistan B\u00f6lgesel Y\u00f6netimi&#8217;ndeki Kalar kentinin g\u00fcneybat\u0131s\u0131nda yer alan Shakhi Kora\u00a0arkeolojik\u00a0kaz\u0131 alan\u0131nda 2019&#8217;dan beri \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fct\u00fcyor. B\u00f6lgede M\u00d6 4. biny\u0131la ait bir yerle\u015fim yeri oldu\u011fu &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":23857,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[5447,6753,5429,1616,5593,2041],"class_list":["post-23856","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-haber","tag-haber","tag-haberdar","tag-kurt-medeniyeti","tag-manset","tag-medeniyet","tag-xeber"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23856","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23856"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23856\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23858,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23856\/revisions\/23858"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/23857"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23856"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23856"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23856"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}