{"id":23336,"date":"2024-02-08T07:00:55","date_gmt":"2024-02-08T04:00:55","guid":{"rendered":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=23336"},"modified":"2024-02-07T18:53:37","modified_gmt":"2024-02-07T15:53:37","slug":"kurdgalname","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=23336","title":{"rendered":"Kurdgalname"},"content":{"rendered":"<p style=\"font-weight: 500 !important;\">G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmde, bu nitelikte bir kitab\u0131n olabilece\u011fine inanamam\u0131\u015ft\u0131m. Uzun y\u0131llar K\u00fcrt edebiyat tarihi \u00e7al\u0131\u015fan biri olarak hem duymam\u0131\u015f, hem de do\u011frudan bu isimle bir kitab\u0131n olmas\u0131 bana pek iddial\u0131 geliyordu.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kitab\u0131n bilinen bir yay\u0131nevinden bas\u0131lmam\u0131\u015f olmas\u0131 da, ister istemez \u00f6nemini sorgulat\u0131yordu. B\u00f6yle bir kitap olsa, bilinen yay\u0131nevleri ba\u015fkas\u0131na kapt\u0131r\u0131r m\u0131 diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordum.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Elime ula\u015f\u0131p ilk sayfalar\u0131n\u0131 okudu\u011fumda, daha \u00f6nce K\u00fcrt olduklar\u0131n\u0131 duydu\u011fum Belu\u00e7lar\u0131n K\u00fcrt oldu\u011funu birinci a\u011f\u0131zdan \u00f6\u011frendi\u011fime \u00fcz\u00fcld\u00fcm. Ortado\u011fu\u2019nun en par\u00e7al\u0131 ve peri\u015fan durumdaki ikinci milletinin de K\u00fcrt olmas\u0131 bilincime yeni bir y\u00fck gibi oturdu.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Ancak okuduk\u00e7a bir mucizeyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fumu fark ettim. Uzun zamand\u0131r akl\u0131mda olan\u0131, nihayet bulmu\u015ftum.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">K\u00fcrt tarihinin milattan \u00f6ncesini Herodot, Firdevsi gibi kaynaklardan k\u0131smen okuyorduk. Bu eser, ilk kez bir K\u00fcrt\u2019\u00fcn dilinden K\u00fcrtlerin binlerce y\u0131ll\u0131k tarihini anlat\u0131yordu.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">K\u00fcrt haf\u0131zas\u0131n\u0131n o d\u00f6nemleri kendi penceresinden nas\u0131l g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc, nas\u0131l anlatt\u0131\u011f\u0131 ve nas\u0131l kayda ge\u00e7ti\u011fini \u00f6\u011frenebilece\u011fimiz bir kayna\u011f\u0131n olmas\u0131 benzersizdi.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Anlat\u0131 boyunca Belu\u00e7 K\u00fcrtlerini alt ba\u015fl\u0131k olarak anlatsa da bu eseri se\u00e7kin k\u0131lan, b\u00fcy\u00fck Firdevsi\u2019nin \u015eehnamesi gibi krallar\u0131n, \u015fahlar\u0131n, mirlerin, devletlerin tarihine de\u011fil, do\u011frudan K\u00fcrtlerin tarihine odaklan\u0131yor olmas\u0131, yani K\u00fcrtl\u00fc\u011f\u00fc \u00e7at\u0131 olarak belirlemesidir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">1659\u2019da K\u00fcrt vezir Axwend M.S Zengene taraf\u0131ndan Fars\u00e7a kaleme al\u0131nan eser, 1943\u2019te Mir Nas\u0131rhan taraf\u0131ndan el yazma n\u00fcsha olarak Belucistan\u2019\u0131n Sorab kazas\u0131nda Qazi Xewi\u015fbex\u015f\u2019in evinde bulundu. \u0130lk yay\u0131m\u0131 1988\u2019de Belucistan\u2019da \u201cBelu\u00e7 ve Belucistan Tarihi\u201d ad\u0131yla ger\u00e7ekle\u015fti. 1994\u2019te Urduca\u2019ya, 2012\u2019de Hiwa Mihemed Zendi taraf\u0131ndan Sorani K\u00fcrt\u00e7esine \u00e7evrildi. 2019\u2019da Ziya Avc\u0131\u2019n\u0131n enfes terc\u00fcmesiyle Azad Yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan Kurmanci K\u00fcrt\u00e7esiyle yay\u0131mland\u0131.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Zengene, 1380\u2019lerde Gurganl\u0131 Timur\u2019un Mavera\u00fcnnehir\u2019den gelip Zabilistan\u2019a\u00a0\u00a0(Sistan) sald\u0131rmas\u0131na kadar atalar\u0131n\u0131n s\u00fcreklili\u011fi olan bir dersli\u011fi ve k\u00fct\u00fcphanesi oldu\u011funu, Sistanl\u0131lar\u0131n yenilmesiyle e\u011fitim binas\u0131n\u0131n ve k\u00fct\u00fcphanenin b\u00fcy\u00fck zarar g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, sava\u015ftan sonra dedesi Mir Halef\u2019in Zabil\u2019e yerle\u015fti\u011fini, burada bir derslik kurup Timur\u2019un talan\u0131ndan ka\u00e7\u0131rabildi\u011fi kitap ve belgeleri burada korudu\u011funu, Safevilerden sonra 1640\u2019l\u0131 y\u0131llardan itibaren yine kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131klar\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu d\u00f6nemde Gurganl\u0131 Timur\u2019dan kurtar\u0131lm\u0131\u015f tarihi kaynaklardan faydalanarak kitab\u0131n\u0131, Zabil, Turan ve Mekranl\u0131 Belu\u00e7 K\u00fcrtlerinin y\u00f6netici ve tan\u0131nm\u0131\u015flar\u0131na tan\u0131tmak i\u00e7in yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yler.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">K\u00fcrt \u015eehnamesi diyebilece\u011fimiz bu eseri bize miras b\u0131rakan Axwend M.S Zengene, bu eseriyle K\u00fcrt tarih\u00e7ili\u011finin Xani\u2019si ve banisidir. Yakla\u015f\u0131k 400 y\u0131l \u00f6nce yazd\u0131\u011f\u0131 Kurdgalname, \u015eerefname, Mem \u00fb Z\u00een ve Ciz\u00eer\u00ee divan\u0131 gibi K\u00fcrtl\u00fc\u011f\u00fcn temel kaynaklar\u0131ndand\u0131r.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Zengene\u2019nin anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re milattan 850 y\u0131l \u00f6nce Med K\u00fcrtlerinin Zengene, B\u0131rahoyi, Mam\u0131li, Edregani ve Kirmanilerden olu\u015fan topluluklar\u0131 Med kral\u0131 Keykubad\u2019\u0131n iste\u011fiyle Zerenc, Turan ve Mekran\u2019a gelip yerle\u015fmi\u015flerdir. O d\u00f6nemde bu K\u00fcrt topluluklar\u0131 yerliler taraf\u0131ndan \u201cKurdgal\u201d (K\u00fcrt\u00e7e konu\u015fanlar) \u015feklinde isimlendirilmi\u015f, yazar da \u201c\u0130\u00e7eri\u011fi, ba\u015flang\u0131c\u0131ndan sonuna K\u00fcrt Med topluluklar\u0131n\u0131n milattan 850 y\u0131l \u00f6ncesini, Med egemenli\u011fi d\u00f6nemini ve bu b\u00f6lgeye geli\u015flerini anlatt\u0131\u011f\u0131ndan dolay\u0131 kitab\u0131n ad\u0131n\u0131 Kurdgalname\u201d koymu\u015ftur.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kitab\u0131n hemen ba\u015f\u0131nda yazar, Nuh\u2019un o\u011flu Yafes\u2019e kadar 151 atas\u0131n\u0131 say\u0131p Medlerin Budi kabilesinin Zengene ve B\u0131rahoyi adl\u0131 iki kolundan biri olan Zengenelilerden oldu\u011funu belirttikten sonra \u201cK\u00fcrt raviler\u201di kaynak alarak K\u00fcrtlerin k\u00f6kenini anlat\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kitab\u0131n en \u00f6nemli yan\u0131, \u015eehname gibi \u015faheserlerden y\u00fczy\u0131llar sonra yaz\u0131lmas\u0131na ra\u011fmen, kaynak olarak K\u00fcrt belle\u011fini esas almas\u0131 ve benzer d\u00f6nemleri anlatmas\u0131na ra\u011fmen hi\u00e7bir \u015fekilde \u015eehname gibi yabanc\u0131 kaynaklara at\u0131fta bulunmamas\u0131d\u0131r. Bu durum Yunan, Pers, Akad, Asur ve di\u011fer kaynaklar\u0131 K\u00fcrt anlat\u0131m\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 olarak okumam\u0131za olanak sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kurdgalname\u2019nin alt\u0131nc\u0131 b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u201cTarihi belge ve kaynaklara g\u00f6re\u201d K\u00fcrtlerin Do\u011fu K\u00fcrtleri ve Bat\u0131 K\u00fcrtleri olarak ikiye ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131, Bat\u0131 K\u00fcrtleri\u2019nin Ararat ve Cudi s\u0131rada\u011flar\u0131ndan Dicle ve F\u0131rat boyunca bat\u0131da Suriye ve Roma denizine, do\u011fuda Fars k\u0131y\u0131s\u0131 ve Uman denizine kadar yay\u0131ld\u0131klar\u0131 yaz\u0131l\u0131yor. Bat\u0131 K\u00fcrtleri\u2019nin esas olarak Lolo, Guti, Kasu ve Subaru K\u00fcrtlerinden olu\u015ftu\u011fu ve Hazar denizinin bat\u0131s\u0131ndan geldikleri i\u00e7in Bat\u0131 K\u00fcrtleri olarak tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131 belirtiliyor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Do\u011fu K\u00fcrtleri\u2019nin ise Asya i\u00e7lerinden \u0130ran\u2019\u0131n do\u011fusuna gelip Hazar denizinin do\u011fusunu ge\u00e7erek, Hazar\u2019\u0131n g\u00fcneyinden Etropan\u2019a yay\u0131l\u0131p yerle\u015ftikleri, K\u00fcrtlerin bu kolunun esas olarak Mad, Nahiri ve Kardoxilerden olu\u015ftu\u011fu, yerle\u015ftikleri topraklar\u0131n da Madayi ya da Medya olarak adland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlat\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">\u00d6nceleri \u201cMad\u201d ad\u0131yla tan\u0131nan K\u00fcrtler, Hazar denizinin g\u00fcneyinden ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde Azerbaycan olarak bilinen topraklardan Zagros s\u0131rada\u011flar\u0131na ve Dicle havzas\u0131na yay\u0131lm\u0131\u015f, buras\u0131 K\u00fcrdistan olmu\u015ftur. Bu bilgi, K\u00fcrtlerin anavatan\u0131n\u0131n en az 2500 y\u0131ld\u0131r K\u00fcrdistan olarak an\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Zengene, Pi\u015fdadiler d\u00f6nemini eser boyunca \u201cMed ve Pers saltanat\u0131 d\u00f6nemi\u201d olarak isimlendirerek bug\u00fcne kadar daha \u00e7ok Pers egemenli\u011fi olarak bilinen d\u00f6nemin ortak bir saltanat d\u00f6nemi oldu\u011funu a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Med egemenli\u011finden \u00f6nce K\u00fcrtler S\u00fcmer, Akad, Kilde, Asur, Elam ve Pi\u015fdadilerle ili\u015fki kurmu\u015f, M.\u00d6 9. y\u00fczy\u0131lda son Pi\u015fdadi kral\u0131 Gir\u015fasp \u00f6ld\u00fckten sonra Asuriler Med ve Pers \u00fclkesine sald\u0131rm\u0131\u015f, Med K\u00fcrtleri bu d\u00f6nemde kendi saltanatlar\u0131n\u0131 kurmu\u015flard\u0131r. Bu da K\u00fc\u00e7\u00fck Med, B\u00fcy\u00fck Med, Pars, Gil, Deylem ve Hazar K\u00fcrtlerinin toplanarak Keykubad\u2019\u0131 kral se\u00e7mesiyle ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">O d\u00f6nemde Turan pa\u015fas\u0131 olan Efrasiyab, Pi\u015fdadi hanedan\u0131na akrabal\u0131\u011f\u0131 nedeniyle kendisini Med ve Pers saltanat\u0131n\u0131n miras\u00e7\u0131s\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015f, Keykubad\u2019\u0131n krall\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmemi\u015f, ya\u015fanan sava\u015flar sonunda Med kral\u0131 Keykubad, Efrasiyab\u2019\u0131 yenerek Turan \u00fclkesini tamamen ele ge\u00e7irmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kurdgalname\u2019ye g\u00f6re Mad olarak bilinen Do\u011fu K\u00fcrtleri Partasni, Buz, Arizant, Budi, Maj ve Dilman adl\u0131 yedi koldan olu\u015fmaktayd\u0131. (Yedi dedi\u011fi halde alt\u0131 ismin say\u0131lmas\u0131 teknik bir yanl\u0131\u015fl\u0131k olmasa gerek.)<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Herodot\u2019a g\u00f6re de \u201cDeiokes&#8217;in h\u00fckm\u00fc alt\u0131nda toplananlar yaln\u0131z Media ahalisiydi. Medler \u00e7e\u015fitli boylardan olu\u015fmu\u015ftu: Buslar, Paretakenler, Strukhatlar, Arizantlar, Budiler, Maglar\u201d.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">\u0130ki kaynaktaki isimlerin birebir ayn\u0131 olmamas\u0131, Kurdgalname\u2019nin Herodot\u2019u da kaynak almad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">\u015eehname\u2019de Pi\u015fdadiler hanedan\u0131 s\u0131ras\u0131yla Keyumars, Ho\u015feng, Tahmars, Cem\u015fid, Dahhak, Feridun, \u0130rec, Menu\u00e7ehr, Newzer, Zav ve Gir\u015fasp olarak anlat\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kurdgalname\u2019de bu krallar\u0131n isimleri Kivmers, Siyamek, Ho\u015feng, Tehmurs, Cem\u015fid, Aptin, Fereydun ve Subar olarak verilmekte, Subar\u2019dan sonra Tur ve \u0130rec soyu olarak ikiye b\u00f6l\u00fcnen hanedan\u0131n \u0130rec\u2019ten sonras\u0131 Menu\u00e7ehr, Tahmasp, Vi\u015ftasp ve Gir\u015fasp olarak anlat\u0131lmaktad\u0131r. Tur\u2019un soyu ise Zar\u015fim, Pi\u015fik ve Efrasiyab\u2019la s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kurdgalname\u2019de yer alan Siyamek, \u015eehname\u2019de yer almazken, Dahhak adl\u0131 kral\u0131n s\u0131ras\u0131nda ise Aptin ismi ge\u00e7mektedir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Krall\u0131\u011f\u0131n tamamen K\u00fcrtlerin eline ge\u00e7ti\u011fi Keyaniler d\u00f6nemindeki kral adlar\u0131 ise \u015eehname\u2019de s\u0131ras\u0131yla Keykubad, Keykavus, Keyh\u00fcsrev, Luhrasb, Gu\u015ftasb, Behmen ve H\u00fcmay \u015feklindeyken, Kurdgalname\u2019de bu krallar\u0131n isimleri Keykubad, Keykavus, Keyhusro (Tus), Feriburz, Keyakser ve Azdiyak olarak say\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Burada da Keyh\u00fcsrev\u2019den sonraki kral isimleri ve say\u0131s\u0131 farkl\u0131d\u0131r. Bu da Kurdgalname\u2019nin \u015eehname\u2019yi de kaynak almad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kurdgalname\u2019de 6 Med kral\u0131ndan bahsedilirken, Herodot tarihinde ise 4 kraldan bahsedilmekte ve isimleri s\u0131ras\u0131yla Deiokes, Phraortes, Kyaxares ve Astyages olarak kaydedilmektedir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kurdgalname\u2019ye g\u00f6re \u201cTarih\u00e7iler Med \u00fclkesini Keyan, Med hanedan\u0131n\u0131 da Keyani olarak isimlendirdiler\u201d. Medlerin h\u00fckm\u00fc 300 y\u0131l, Hexamen\u015filerin 230 y\u0131l s\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">\u015eehname\u2019de Keyaniler d\u00f6neminin K\u00fcrt h\u00e2kimiyeti oldu\u011fu belirtilmedi\u011fi ve Kurdgalname gibi yaz\u0131l\u0131 kaynaklar bilinmedi\u011fi halde, Said-i K\u00fcrdi\u2019nin yarg\u0131land\u0131\u011f\u0131 Osmanl\u0131 mahkemesindeki savunmas\u0131n\u0131 i\u00e7eren 1909 tarihli kitab\u0131nda \u201cEy Asur\u00eelerin ve Keyan\u00eelerin cihangirlik zaman\u0131nda pi\u015fdar kahraman askerleri olan arslan K\u00fcrdler! Be\u015f y\u00fcz senedir yatt\u0131\u011f\u0131n\u0131z yeter. Art\u0131k uyan\u0131n\u0131z, sabaht\u0131r.\u201d \u015feklinde K\u00fcrtlere hitapta bulunmas\u0131, K\u00fcrtlerde s\u00f6zl\u00fc de olsa bir Keyani haf\u0131zas\u0131 oldu\u011funu g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kurdgalname\u2019de Keykubad\u2019\u0131n babas\u0131n\u0131n ad\u0131 Mad olarak verilmekte ve Keykubad\u2019\u0131n 853 y\u0131l\u0131nda Mad ve Pars taht\u0131na oturdu\u011fu yaz\u0131lmaktad\u0131r. Tarihi veriler Mad ad\u0131n\u0131n ilk kez Asur kral\u0131 Salmanasar d\u00f6neminde (M.\u00d6 858-M.\u00d6 824) kayda ge\u00e7ti\u011fini, Med imparatorlu\u011funun ise M.\u00d6 679 y\u0131l\u0131nda kuruldu\u011funu ve M.\u00d6 549\u2019da y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Yine \u015eehname\u2019den farkl\u0131 olarak Kurdgalname\u2019de Zabilistan mirleri olan Zal ve o\u011flu Pehlivan R\u00fcstem\u2019in ba\u015flarda Turan padi\u015fah\u0131 Efrasiyab\u2019la dostane ili\u015fkiler kurdu\u011fu, Med kral\u0131 Keykubad\u2019a kar\u015f\u0131 sava\u015ft\u0131\u011f\u0131, ancak Efrasiyab\u2019la aralar\u0131n\u0131n bozulmas\u0131ndan sonra R\u00fcstem\u2019in babas\u0131 Zal\u2019\u0131n Keykubad\u2019\u0131n yan\u0131na geldi\u011fi ve son Med-Turan sava\u015flar\u0131nda Keykubad\u2019\u0131n yan\u0131nda sava\u015ft\u0131\u011f\u0131, bunun \u00fczerine Keykubad\u2019\u0131n Zal\u2019a Zabilistan\u2019\u0131 verdi\u011fi anlat\u0131l\u0131yor. Ayr\u0131ca \u015eehname\u2019deki gibi anlat\u0131y\u0131 R\u00fcstem\u2019in kahramanl\u0131klar\u0131 \u00fczerine kurmamas\u0131 hayli dikkati \u00e7ekiyor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Kitap, Med kral\u0131 Feriburz\u2019un Asur sava\u015flar\u0131nda \u00f6ld\u00fckten sonra tarihin en \u015fanl\u0131 K\u00fcrt kral\u0131 Keyakser\u2019in K\u00fcrt boylar\u0131n\u0131n ittifak\u0131yla tahta oturdu\u011funu ve b\u00fcy\u00fck bir orduyla Ninova\u2019y\u0131 ku\u015fat\u0131p Asur devletini y\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlat\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Erpak\u2019\u0131n (Harpagos) i\u015fbirli\u011fiyle Med imparatorlu\u011funun Parsagird\u2019lerden Hexameni\u015fli Kuri\u015f taraf\u0131ndan y\u0131k\u0131lmas\u0131, Hexameni\u015f egemenli\u011fi d\u00f6nemi, B\u00fcy\u00fck \u0130skender, Selefkoslar, E\u015fkaniler, Sasaniler ve M\u00fcsl\u00fcman Araplar d\u00f6nemi ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir \u015fekilde anlat\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">G\u00fcne\u015f dini, K\u00fcrdistan\u2019daki \u201cArin\u201d tap\u0131naklar\u0131, K\u00fcrt topluluklar\u0131n\u0131n \u00f6rf ve adetleri, Avesta\u2019n\u0131n yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 K\u00fcrt\u00e7e, Mani dininin ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 gibi dini ve k\u00fclt\u00fcrel konular da eserin i\u00e7eri\u011fini zenginle\u015ftiriyor.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Belu\u00e7 K\u00fcrtlerini \u00f6zel olarak oda\u011f\u0131na alan Kurdgalname, K\u00fcrtler ve K\u00fcrdistan tarihi i\u00e7in temel kaynakt\u0131r. Bu eserin t\u00fcm el yazma n\u00fcshalar\u0131 ve bask\u0131lar\u0131 bulunarak \u00f6zel olarak muhafaza edilmelidir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Bir k\u0131sm\u0131 mitolojik anlat\u0131 ve yanl\u0131\u015f bilgiler i\u00e7erse de bu eserin t\u00fcm K\u00fcrtler aras\u0131nda Firdevsi\u2019nin \u015eehname\u2019si gibi lay\u0131k oldu\u011fu de\u011feri g\u00f6rmesi elzemdir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Bildi\u011fim kadar\u0131yla T\u00fcrkler ve Araplar gibi milletlerin milattan \u00f6ncesini anlatan birka\u00e7 y\u00fcz y\u0131ll\u0131k bir tarih kitab\u0131 yok. Bir\u00e7ok milletin de ayn\u0131 \u015fekilde.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">Herodot tarihini, \u015eehname\u2019yi, \u0130lyada ve Odysseia\u2019y\u0131 yazabilmi\u015f \u00e7ok az millet var. K\u00fcrtler i\u00e7in Kurdgalname bu denli b\u00fcy\u00fck bir anlam ve \u00f6neme sahip. En az \u015eerefname kadar de\u011ferlidir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 500 !important;\">De\u011fer bilmiyorsak da, b\u00fcy\u00fck ve benzersiz bir hazinenin varisleri oldu\u011fumuz bir ger\u00e7ek. Ve bu hazine her ge\u00e7en g\u00fcn yeni s\u00fcrprizlerini sunmaya devam edecek.<\/p>\n<p><strong>Necat Zanyar-Rudaw.net<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmde, bu nitelikte bir kitab\u0131n olabilece\u011fine inanamam\u0131\u015ft\u0131m. Uzun y\u0131llar K\u00fcrt edebiyat tarihi \u00e7al\u0131\u015fan biri olarak hem duymam\u0131\u015f, hem de do\u011frudan bu isimle bir kitab\u0131n olmas\u0131 bana pek iddial\u0131 geliyordu. Kitab\u0131n bilinen bir yay\u0131nevinden bas\u0131lmam\u0131\u015f olmas\u0131 da, ister istemez \u00f6nemini sorgulat\u0131yordu. B\u00f6yle bir kitap olsa, bilinen yay\u0131nevleri ba\u015fkas\u0131na kapt\u0131r\u0131r m\u0131 diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordum. Elime ula\u015f\u0131p ilk sayfalar\u0131n\u0131 &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":23337,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1084],"tags":[5596,6510,6150,5963,6511,849,6507,2960,5340,6503,6501,6500,5335,6508,6502,5968,3955,137,963,117,1616,3419,6509,6406,4513,6504,5743,2218,6505,2472,140,559],"class_list":["post-23336","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-arastirma","tag-arap","tag-axwend-mehemed-salih-zengene-beluc","tag-beluc","tag-beluciler","tag-belucistan-tarihi","tag-dimili","tag-dogu-kurleri","tag-fars","tag-farsca","tag-feribuz","tag-hindu","tag-hint","tag-horasan","tag-iranli","tag-keykubat","tag-kurdgalname","tag-kurdoloji","tag-kurt","tag-kurt-tarihi","tag-kurtler","tag-manset","tag-med","tag-necat-zanyar","tag-pars","tag-said-i-kurdi","tag-salmanasar","tag-sasaniler","tag-soran","tag-turan","tag-turk","tag-zaza","tag-zazaca"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23336","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23336"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23336\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23338,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23336\/revisions\/23338"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/23337"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23336"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23336"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}