{"id":23252,"date":"2024-01-21T07:21:18","date_gmt":"2024-01-21T04:21:18","guid":{"rendered":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=23252"},"modified":"2024-01-20T15:27:13","modified_gmt":"2024-01-20T12:27:13","slug":"baskan-qazi-muhamed-sedri-ve-seyfi-qazinin-mahkeme-savunmasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=23252","title":{"rendered":"Ba\u015fkan Qaz\u00ee Muhamed, Sedr\u00ee ve Seyf\u00ee QAZ\u00ce\u2019nin Mahkeme Savunmas\u0131"},"content":{"rendered":"<p>Ba\u015fkan Qaz\u00ee Muhamed, Sedr\u00ee ve Seyfi QAZ\u00ce\u2019nin mahkemesiyle ilgili olarak \u015fimdiye kadar \u00e7ok \u015fey s\u00f6ylendi ve yaz\u0131ld\u0131. Bu yaz\u0131lanlar iki k\u0131sma ayr\u0131labilir.<\/p>\n<p>Birinci k\u0131s\u0131m: yarg\u0131land\u0131\u011f\u0131 mahkeme s\u00fcrecinin ger\u00e7eklerini buland\u0131r\u0131p \u00e7arp\u0131tarak K\u00fcrt d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131na g\u00f6re yaz\u0131lm\u0131\u015f yaz\u0131lard\u0131r. Fakat bu konudaki belgeler, Qazilerin kutsal yolunu ve K\u00fcrt halk\u0131n\u0131n onlara kar\u015f\u0131 varolan istek ve sadakatini g\u00f6stermektedir. Anla\u015f\u0131lan odur ki \u201cg\u00fcne\u015f bal\u00e7\u0131kla s\u0131vanmaz\/ber\u00ea roj\u00ea bi b\u00eajing\u00ea nay\u00ea girtin\u201d.<\/p>\n<p>\u0130kinci k\u0131s\u0131m: Sadakatinden dolay\u0131 sessiz kalm\u0131\u015flar\u0131n de\u011ferli yaz\u0131lar\u0131d\u0131r ki olay\u0131n a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kmam\u0131\u015f b\u00fct\u00fcn gizli y\u00f6nlerini yada K\u00fcrdistan Cumhuriyeti\u2019nin y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 ve Cumhurba\u015fkan\u0131\u2019n\u0131n idam\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r. \u0130ran \u015eahin\u015fah\u0131 ordusunun yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 derginin muhabiri olan Y\u00fczba\u015f\u0131 Kiyomers Salih\u2019in kaleminden \u00e7\u0131kan bu yaz\u0131, okumakta oldu\u011fumuz o belgesel yaz\u0131lardan biridir. \u00d6yle anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r ki kendisi mahkeme s\u00fcrecinin b\u00fct\u00fcn a\u015famalar\u0131nda haz\u0131r bulunmu\u015f ve bu yarg\u0131lama s\u00fcrecini \u00f6zel bir bro\u015f\u00fcr \u015feklinde haz\u0131rlay\u0131p \u015eah\u0131n g\u00fcvendi\u011fi y\u00fcksek r\u00fctbeli kurmay subaylara ve h\u00fck\u00fcmetin y\u00fcksek b\u00fcrokratlar\u0131na \u00e7ok gizli bir \u015fekilde da\u011f\u0131tm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Tac Kiyan\u00ee ad\u0131yla bir tek \u00f6zel say\u0131 olarak yay\u0131mlanan bu yaz\u0131, Genel Kurmay merkez karargah\u0131nda ar\u015fivlenmi\u015ftir. Biz de asl\u0131 Fars\u00e7a olan bu yaz\u0131y\u0131 ele ge\u00e7irip K\u00fcrt\u00e7e\u2019ye \u00e7evirdik.<\/p>\n<p>Okumakta oldu\u011funuz bu belgenin \u00f6nemi: Cesur ve y\u00fcrekli bir muhabir olan Y\u00fczba\u015f\u0131 Kiyomers Salih, Iran \u015fah\u0131n\u0131n k\u0131z karde\u015fi(\u015eems) ile evli olan genelkurmay ba\u015fkan\u0131 F\u0131reydun Cem\u2019in ye\u011feni oldu\u011fundan, \u015fah\u0131n \u00e7evresinde g\u00fcvenilen adamlardan biri olup Qaz\u00ee Muhamed, Sed\u0131r ve Seyfi Qaz\u00ee\u2019nin mahkemesinin b\u00fct\u00fcn a\u015famalar\u0131na kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Iran \u015fah\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn belgeleri ve gizli mektuplar\u0131 Y\u00fczba\u015f\u0131 Kiyomers Salih taraf\u0131ndan korunmaktayd\u0131 ve kimi zaman bu belgelerden baz\u0131lar\u0131 bro\u015f\u00fcr \u015feklinde bas\u0131l\u0131p sorumlu kurmay askerlere da\u011f\u0131t\u0131l\u0131p okutulduktan sonra Iran askeri gizli istihbarat ar\u015fivine g\u00f6nderilirdi.<\/p>\n<p>Ba\u015fta da belirtildi\u011fi gibi, elinizdeki bu belge de, ikinci k\u0131s\u0131m belgelerden biridir. Bu yaz\u0131 Qazilerin mahkeme tutanaklar\u0131ndan al\u0131n\u0131p bir bro\u015f\u00fcr \u015feklinde bas\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<a href=\"https:\/\/kovarabir.com\/baskan-qazi-muhamed-sedri-ve-seyfi-qazinin-mahkeme-savunmasi\/#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">*<\/a><\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Y\u00fczba\u015f\u0131 Kiyomers Salih Yaz\u0131yor: \u201cQaz\u00eelerin mahkemesinin sonu\u00e7lanmas\u0131 ve idam edilmelerinden sonra, ben bu olaylar\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fc m\u00fcbala\u011fas\u0131z ve eksiksiz bir \u015fekilde\u00a0<em>Mehname<\/em>\u2018de ve \u00f6nemli olaylar\u0131 da\u00a0<em>Tac Kiyan\u00ee<\/em>\u00a0bro\u015f\u00fcr\u00fcnde yay\u0131nlad\u0131m. Ancak da\u011f\u0131tmadan \u00f6nce, askeri mahkeme taraf\u0131ndan \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131m ve orda bana dediler ki, Qazilerin gizli mahkeme tutanaklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131n i\u00e7in su\u00e7lusun. Bu nedenle y\u00fczba\u015f\u0131l\u0131k r\u00fctbem kald\u0131r\u0131ld\u0131 ve bir y\u0131l da hapis cezas\u0131na mahkum edilerek tutukland\u0131m. Bundan dolay\u0131 bir taraftan Mehname\u2019nin bas\u0131m\u0131 durduruldu ve di\u011fer taraftan da bu haberler da\u011f\u0131t\u0131lmad\u0131.<\/p>\n<p>Kiyomers Salih, 1943-1946 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda K\u00fcrdistan ve Azerbaycan\u2019da meydana gelen olaylar\u0131 da Mehname\u2019nin 44-66 say\u0131lar\u0131nda yay\u0131nlam\u0131\u015ft\u0131r. Ve ondan sonra da uzun bir s\u00fcre K\u00fcrdistan ve Azerbaycan\u2019la ilgili ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir\u00e7ok haber yay\u0131na haz\u0131rlam\u0131\u015f, bu haberlerin bir k\u0131sm\u0131 yay\u0131nlanm\u0131\u015f ve bir k\u0131sm\u0131 da ar\u015fivlenmi\u015ftir. Kiyomers, bu bilgileri, cezas\u0131n\u0131 bitirip \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne kavu\u015ftuktan sonra\u00a0 Mehname\u2019nin 75. say\u0131s\u0131nda yay\u0131nlam\u0131\u015ft\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde Mehname\u2019nin 1946 y\u0131l\u0131nda \u00e7\u0131kan 66. say\u0131s\u0131nda da \u015funlar\u0131 yazm\u0131\u015f; \u201cIkinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n sona ermesiyle Ingiliz ve Rus askerleri geri \u00e7ekilir, Iran askerleri harekat ba\u015flat\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>Mehname say\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funda Iran \u015fah\u0131na g\u00f6nderilen sadakat ve g\u00fcven\u00a0 mektuplar\u0131n\u0131n (bunlardan baz\u0131lar: D\u00eebork\u00ee El\u00ee Yar Es\u2019ad kuvvetleri, Mame\u015f a\u015fireti reisi Qeran\u00ee Axa E\u015fayer, Herkili Re\u015fit Bey ve Hesen T\u0131lo, Quqyas Mamed\u00ee ve Nuri Beg\u00ea Begzade, M\u0131hemed Emin \u00c7ep\u00ea Herk\u00ee, Hemzey\u00ea Qad\u0131r\u00ee Mame\u015f ve di\u011ferleri) baz\u0131lar\u0131 yay\u0131nlanm\u0131\u015f, baz\u0131lar\u0131 da askeri ar\u015fivde korunmu\u015ftur. Bunlardan en \u00f6nemlisi de Umer Xan\u00ea \u015e\u0131kak\u00ee\u2019nin Sarayla olan ili\u015fkisini g\u00f6steren mektubudur ki o d\u00f6nemde Umer Xan K\u00fcrdistan Cumhuriyeti\u2019nin alay komutan\u0131 r\u00fctbesinde\u00a0 idi. Saq\u0131z ve \u00e7evresinden \u015fah\u0131n saray\u0131na g\u00fcven vermek i\u00e7in g\u00f6nderilmi\u015f 17 adet mektup mevcuttur. Bu mektuplarda Iran \u015fah\u0131na olan sadakati dile getirilmekte, kendini Iran \u015fah\u0131n\u0131n Saray y\u00f6netimine tan\u0131tmakta ve ayn\u0131 zamanda Saray\u0131n verece\u011fi b\u00fct\u00fcn emir ve g\u00f6revleri yerine getirmeye haz\u0131r oldu\u011funu belirtmektedir. Bu mektuplar Iran askeri ar\u015fivinde korunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Belirtmek gerekir ki D\u00eebork kuvvetlerinden sorumlu El\u00ee Yar, g\u00f6nderdi\u011fi mektuplardan birinde, Ba\u015fkan Qaz\u00ee Muhamed ile birlikte Bak\u00fc ve Rusya Azerbaycan\u0131\u2019na gidi\u015flerini ve burada yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin sonucunu, eksiksiz olarak uzun ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir \u015fekilde Iran Saray\u0131na yaz\u0131p onlar\u0131 bilgilendirmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Birka\u00e7 sat\u0131rda b\u00fct\u00fcn mektuplar\u0131n i\u00e7eri\u011fini dile getirmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir, ancak mektuplar\u0131n i\u00e7eri\u011finin yarat\u0131\u011f\u0131 etki bak\u0131m\u0131ndan, Eli Yar\u2019\u0131n bu mektubu Cumhuriyet\u2019e vurulan en b\u00fcy\u00fck darbedir. Umer Xan\u00ea \u015e\u0131kak\u00ee, say\u0131 itibar\u0131yla Saraya en \u00e7ok mektup g\u00f6nderen ki\u015fidir. Rus askerlerinin K\u00fcrdistan\u2019dan \u00e7ekilmesinden sonra, Umer Xan taraf\u0131ndan alelacele \u015faha g\u00f6nderilen mektupta, bir an \u00f6nce Iran askerlerinin K\u00fcrdistan\u2019a yeti\u015fmesini talep ederek \u015f\u00f6yle der: \u201cB\u00fct\u00fcn \u015e\u0131kak a\u015fireti ile birlikte Iran \u015eah\u0131n\u0131n bir subay\u0131 gibi emirlerinizi yerine getirmeye haz\u0131r\u0131z.\u201d\u00a0 Bunun i\u00e7in de, \u015eaha olan sadakatini ispatlamak \u00fczere, her iki o\u011flunu Kadir ve Lezgin\u2019i Tahran\u2019a \u015fah\u0131n yan\u0131na g\u00f6nderir ki Iran askerleri K\u00fcrdistan\u2019a ve bilhasa Mahabad\u2019a do\u011fru gelince, onlara rehberlik ve koruyuculuk yaps\u0131nlar.<\/p>\n<p>Umer Xan\u2019n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda, bir\u00e7ok a\u015firet reisi ve yerel kuvvet sorumlusu da, Iran \u015eah\u0131na g\u00fcven vermek ve askerlere rehberlik yapmas\u0131 i\u00e7in o\u011fullar\u0131n\u0131, karde\u015flerini ve g\u00fcvendi\u011fi adamlar\u0131n\u0131 Tahran\u2019a g\u00f6ndermi\u015flerdir.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Kiyomers Salih Yaz\u0131yor:\u00a0 \u201c17 Kas\u0131m g\u00fcn\u00fc top, cephane ve birka\u00e7 tanktan (eski ve i\u015fe yaramaz tanklar) olu\u015fan Iran askeri birlikleri, Tahran\u2019dan Tebriz\u2019e do\u011fru yola \u00e7\u0131kar ve\u00a0 \u00fc\u00e7 g\u00fcn sonra yani 20 Kas\u0131m\u2019da Tebriz \u015fehrinin yak\u0131nlar\u0131na ula\u015f\u0131rlar. Bu haberin duyulmas\u0131yla birlikte Azerbaycan h\u00fck\u00fcmetinin b\u00fct\u00fcn y\u00f6neticileri \u00fclkeyi terk ederek Rusya\u2019ya ka\u00e7t\u0131lar, ancak Iran askerleri bir \u00e7ok y\u00f6n\u00fcyle emin olana kadar yani ay\u0131n 21\u2019ine kadar \u015fehre girmekten ka\u00e7\u0131nd\u0131lar.<\/p>\n<p>Tebriz \u015fehri kontrol alt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 zaman, ben derginin yeni say\u0131s\u0131n\u0131 haz\u0131rlamak \u00fczere Tahran\u2019a d\u00f6nd\u00fcm.<\/p>\n<p>Sonraki g\u00fcnlerde \u00e7\u0131kan kararla Iran askerlerine K\u00fcrdistana do\u011fru ilerleme emri verildi. Ama\u00e7, K\u00fcrdistan Cumhuriyeti kuruldu\u011fu zaman S\u0131n\u00ea, Kamyaran, Diwander ve Saq\u0131z yak\u0131nlar\u0131nda yerle\u015ftirilen birka\u00e7 askeri birli\u011fe de ki bunlar -bazen K\u00fcrdistan Cumhuriyeti askeri birlikleriyle zaman zaman \u00e7at\u0131\u015fmaya girerlerdi- Mahabad\u2019a do\u011fru\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 ilerleme emri verilmi\u015fti.<\/p>\n<p>Ortak bir kuvvetin olu\u015fturulmas\u0131 amac\u0131yla, Tahran\u2019daki bir k\u0131s\u0131m askeri birlikler, di\u011fer baz\u0131 Iran askeri birlikleriyle Tebriz\u2019de birle\u015ftirilerek, Qazvin yolundan K\u00fcrdistana do\u011fru g\u00f6nderildiler. Bu kuvvetler 20 Kas\u0131mda Saq\u0131za ula\u015f\u0131r, oradan da K\u00fcrt a\u015firet reislerinin rehberli\u011finde ve Bokan yolundan Mahabad Cumhuriyeti\u2019ne do\u011fru yola \u00e7\u0131karlar.<\/p>\n<p>Bu kuvvet, 29 Kas\u0131mda Mahabad\u2019a ula\u015f\u0131r ve \u00e7ok say\u0131da subay alelacele bir \u015fekilde Qazi Muhamed, Sedr\u00ee ve Seyf\u00ee Qaz\u00ee\u2019yi aramaya ba\u015flay\u0131p yakalamak ister. Iran askerleri karargah\u0131n\u0131 Mahabad\u2019ta kurduktan sonra, ayn\u0131 gece telsiz ile Tahran\u2019la ili\u015fki kurup Qazilerin durumunun(kaderinin) ne olaca\u011f\u0131n\u0131 sorarlar. Bu arada Qaz\u00ee de tutuklanarak karargah komutanl\u0131\u011f\u0131na getirilmi\u015fti.<\/p>\n<p>Meydan mahkemesinin yap\u0131labilmesi i\u00e7in bir komitenin kuruldu\u011fu ve komitenin yarg\u0131lama yapmak \u00fczere Mahabad\u2019a do\u011fru yola \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131\u00a0 ile ilgili ferman, Tahrandan \u00e7ok \u00e7abuk geldi. Gulam Hus\u00ean Ez\u00eem\u00ee ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda ve Savc\u0131 Albay Hesen Kufanyan ile hakim Sergurd Cafer San\u0131\u00ee\u2019den olu\u015fan mahkeme komitesi Albay Em\u00eer Ho\u015feng X\u0131litbar\u00ee g\u00f6zetiminde 6 Aral\u0131k g\u00fcn\u00fc Mahabad\u2019a ula\u015f\u0131r ve Qazilerin yarg\u0131lanmas\u0131\u00a0 i\u00e7in toplanmaya ba\u015flar.<\/p>\n<p>Ben, mahkeme komitesinin Qazileri yarg\u0131lamak \u00fczere yapt\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn oturumlar\u0131nda haz\u0131r bulundum. Mahkeme oturumlar\u0131 birka\u00e7 saat s\u00fcr\u00fcyordu. B\u00fct\u00fcn soru ve su\u00e7lamalar, savc\u0131 Hesen Kufanyan taraf\u0131ndan y\u00f6neltiliyordu. Diyebilirim ki sorular yeterince net de\u011fildi ve su\u00e7lamalar\u0131n \u00e7o\u011fu da san\u0131klar(Qaz\u00eeler) taraf\u0131ndan reddediliyordu, Qaziler \u00e7ok cesaretli bir \u015fekilde su\u00e7lamalar\u0131n ispatlanmas\u0131 i\u00e7in belge istiyorlard\u0131. Ancak su\u00e7lamalar ve mahkemenin yarg\u0131lama sonucunda verece\u011fi son karar, daha \u00f6nceden Tahran\u2019da belirlendi\u011fi i\u00e7in, mahkemenin bu su\u00e7lamalar\u0131 ispatlamaya y\u00f6nelik herhangi bir belge sunma karar\u0131 da yoktu. Bundan dolay\u0131 mahkeme oturumlar\u0131 birka\u00e7 saat i\u00e7inde sonu\u00e7land\u0131 ve ondan yar\u0131m saat sonra da Qazilerin idam karar\u0131 onayland\u0131. Asl\u0131nda bu karar Tahranda al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131 ve ayn\u0131 gece Qazilere de a\u00e7\u0131kland\u0131.<\/p>\n<p>Qazi Muhamed A\u015fa\u011f\u0131daki Su\u00e7lamalarla Su\u00e7lanarak Idam Cezas\u0131na \u00c7arpt\u0131r\u0131ld\u0131:<\/p>\n<p>* Merkezi devletin onay\u0131 ve karar\u0131 olmadan, %51 Rus Devletine ve %49 K\u00fcrdistan Cumhuriyetine olmak \u015fart\u0131yla, Rus Devleti ile petrol ticareti antla\u015fmas\u0131 yapmak.<\/p>\n<p>* Iran \u00fclkesinin haritas\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirip yeniden belirlemek ve Ormiye, K\u0131rman\u015fah, S\u0131n\u00ea, Tewriz ve Ilam olmak \u00fczere be\u015f vilayeti Irandan ay\u0131rmak.<\/p>\n<p>* K\u00fcrdistan Cumhuriyeti i\u00e7in, Rus bayra\u011f\u0131na benzeyen ve \u00fczerinde \u00e7eki\u00e7-orak bulunan bayra\u011f\u0131n kabul edilmesi.<\/p>\n<p>* K\u00fcrdistan H\u00fck\u00fcmeti i\u00e7in Qazi Muhamedin resminin \u00fczerinde bulundu\u011fu ve Rus rublesine benzeyen K\u00fcrdistan ad\u0131yla para bast\u0131rmak.<\/p>\n<p>* K\u00fcrdistan\u0131n d\u00f6rt par\u00e7as\u0131n\u0131 (Iran, Irak, T\u00fcrkiye ve Suriye) kapsayan b\u00fcy\u00fck K\u00fcrdistan haritas\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131.<\/p>\n<p>* Irana yabanc\u0131lar\u0131n getirilmesi ve Iran topraklar\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 onlar\u0131n idaresine b\u0131rak\u0131lmas\u0131, \u00f6rne\u011fin Mele Mustafa BARZAN\u00ce.<\/p>\n<p>* Iran Devletine ve \u015eahin\u015fah\u2019\u0131na sald\u0131r\u0131 ve tehditte bulunmak ve \u015eahin\u015fah\u0131\u2019na(Arya M\u00eah\u0131r) kar\u015f\u0131 K\u00fcrt halk\u0131n\u0131 ba\u015fkald\u0131r\u0131ya te\u015fvik etmek ve sava\u015fmak..<\/p>\n<p>* Iran h\u00fck\u00fcmetine kar\u015f\u0131 Rus h\u00fck\u00fcmetiyle anla\u015fma yapmak ve Iran topraklar\u0131 i\u00e7inde Rus i\u015fgalci kuvvetlerine yard\u0131mc\u0131 olmak.<\/p>\n<p>* Ba\u011f\u0131ms\u0131z K\u00fcrdistan h\u00fck\u00fcmetini ilan etmek ve Iran topraklar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131 K\u00fcrdistan ad\u0131 alt\u0131nda i\u015fgal etmek.<\/p>\n<p>* Yurt d\u0131\u015f\u0131na heyet g\u00f6nderip, yurt d\u0131\u015f\u0131ndan heyet kabul etmek. Rusya\u2019y\u0131 ziyaret ederek Rusya Azerbaycan Cumhur ba\u015fkan\u0131 Bak\u0131rof ile resmi toplant\u0131 yapmak.<\/p>\n<p>* Iran Devletine sormadan ve Iran Devletinin onay\u0131 al\u0131nmadan yabanc\u0131lar ve Iran d\u00fc\u015fmanlar\u0131 ile ticari ba\u011flant\u0131lar kurmak ve antla\u015fmalar yapmak.<\/p>\n<p>* \u00d6zellikle K\u00fcrd olmayan b\u00f6lge y\u00f6neticilerinin tutuklanmas\u0131, \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi, evlerinin y\u0131k\u0131lmas\u0131 ve mallar\u0131n\u0131n yak\u0131lmas\u0131.<\/p>\n<p>Qazi Muhamed \u00fc\u00e7 maddenin haricinde, di\u011fer b\u00fct\u00fcn su\u00e7lamalar\u0131 \u015fiddetle reddetti. Kabul etti\u011fi \u00fc\u00e7 madde \u015funlard\u0131r:<\/p>\n<p>* Azerbaycan Bak\u00fc\u2019s\u00fcn\u00fc ziyaret etmek ve Bak\u0131rof ile g\u00f6r\u00fc\u015fmek.<\/p>\n<p>* Bayra\u011f\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul eder, fakat Rus bayra\u011f\u0131nda varoldu\u011fu gibi \u00e7eki\u00e7 ve orak amblemini reddeder.<\/p>\n<p>* Mela Mustafa Barzani\u2019nin Mahabad\u2019a geli\u015fini kabul eder, fakat Barzan\u00ee\u2019nin iradesiyle geldi\u011fini ve kimsenin onu getirmedi\u011fini s\u00f6yler. \u201c\u00c7\u00fcnk\u00fc O K\u00fcrd\u2019t\u00fcr ve K\u00fcrdistan her K\u00fcrd\u00fcn evidir, isteten her K\u00fcrd, K\u00fcrdistan topra\u011f\u0131n\u0131n her kar\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fama hakk\u0131na sahiptir, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu hak ev sahibi olman\u0131n hakk\u0131d\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>Cumhurba\u015fkan\u0131 Qazi Muhamed\u2019in Yard\u0131mc\u0131s\u0131 ve Savunma Bakan\u0131 Seyfi Qaz\u00ee\u2019ye(Yada Muhamed Hus\u00ean Qaz\u00ee) atfedilen Su\u00e7lamalar:<\/p>\n<p>* Yurt d\u0131\u015f\u0131na, Rusya Azerbaycan\u0131 ba\u015fkenti Bak\u00fc\u2019ye gitmek.<\/p>\n<p>* Iran Azerbaycan\u2019\u0131 Cumhurba\u015fkan\u0131 P\u00ee\u015fwer\u00ee ve Rus Azerbaycan\u2019\u0131 Cumhurba\u015fkan\u0131 Bak\u0131rof\u00a0 ile Tebriz\u2019de ili\u015fki kurmak, toplant\u0131 yapmak ve antla\u015fma imzalamak.<\/p>\n<p>* Iran h\u00fck\u00fcmetine kar\u015f\u0131, K\u00fcrdistan\u2019da sava\u015f bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n kurulmas\u0131.<\/p>\n<p><strong>Sedr\u00ee Qaz\u00ee\u2019ye(Yada Eb\u00fb El Qas\u0131m Sedr\u00ee Qaz\u00ee) Atfedilen Su\u00e7lamalar<\/strong><\/p>\n<p>(Mahabad ve \u00e7evresindeki K\u00fcrdler Taraf\u0131ndan \u0130ran Milli Devrim Meclisine Se\u00e7ilmi\u015fti.)<\/p>\n<p>* Yazd\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok co\u015fkulu ve duygulu bir \u015fiirle Mele Mustafa BARZAN\u00ce\u2019yi kar\u015f\u0131lay\u0131p ve K\u00fcrd halk\u0131n\u0131n kutsal bir sembol\u00fc gibi nitelemesi.<\/p>\n<p>* Mahabad\u2019ta h\u00fckmet i\u015fleyi\u015finin ve bi\u00e7iminin kurulmas\u0131nda K\u00fcrdistan Cumhuriyeti H\u00fck\u00fcmetine, bakanlar\u0131na ve Qazi Muhamed\u2019e yard\u0131mc\u0131 olmak.<\/p>\n<p>* Qaz\u00ee Muhamed\u2019e, \u201cD\u0131\u015far\u0131dan size askeri yard\u0131m gelene kadar direnin\u201d diye mektup yazmak.<\/p>\n<p>* Iran devletinin Mahabad K\u00fcrdistan Cumhuriyetine kar\u015f\u0131 sava\u015famayaca\u011f\u0131na dair Cumhuriyet y\u00f6neticilerine telkinde bulunmak ve halk\u0131 Iran H\u00fck\u00fcmetine kar\u015f\u0131 ba\u015fkald\u0131r\u0131ya te\u015fvik etmek.<\/p>\n<p>Mahkemenin y\u00fcr\u00fct\u00fclmesiyle ilgili baz\u0131 ayr\u0131nt\u0131lar hakk\u0131nda Kiyomers Salih \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor:\u00a0 \u201cMahkeme oturumu yakla\u015f\u0131k olarak d\u00f6rt saat s\u00fcrd\u00fc ve yar\u0131m saat sonra mahkeme heyeti onlar\u0131n idam karar\u0131n\u0131 ald\u0131 ve telsiz yoluyla askeri karargahla ili\u015fki kurarak onlara da bildirdi. (O zaman karargah komutan\u0131 S\u0131pehbed Er\u015fedi Humayuni idi.) San\u0131klar\u0131 geri g\u00f6nderme karar\u0131n\u0131 al\u0131p, ayn\u0131 gece kendileri de Tahran\u2019a geri d\u00f6nerler.<\/p>\n<p>Sedri Qazi\u2019nin yazmakla su\u00e7land\u0131\u011f\u0131 \u015fiir, her ne kadar baz\u0131 yaz\u0131m hatalar\u0131 da i\u00e7erse, b\u00fct\u00fcn\u00fc K\u00fcrt\u00e7e olarak\u00a0<em>Mehname<\/em>\u2018nin 66. say\u0131s\u0131nda yay\u0131mlan\u0131r. Kiyomers Salih\u2019in kendisi K\u00fcrt\u00e7e bilmiyordu ve ayn\u0131 zamanda \u015fiiri kasete kaydeden ki\u015fi de K\u00fcrt\u00e7e\u2019yi iyi bilmedi\u011finden, \u015fiir yaz\u0131m hatas\u0131 olmadan\u00a0 yay\u0131mlanamam\u0131\u015ft\u0131r. Tutanakta yaz\u0131lm\u0131\u015f a\u015fa\u011f\u0131daki \u015fiirin kendisi, Sedri Qazi\u2019nin su\u00e7lanmas\u0131n\u0131n ve idam\u0131n\u0131n birinci maddesi olmu\u015ftur.<\/p>\n<p><em>\u201cYa xwa bix\u00ear b\u00ea Heloy berze fir\u00ee Barzan\u00ea min<\/em><\/p>\n<p><em>Remz\u00ea p\u00eeroz\u00ea gel \u00fb ni\u015ftiman\u00ea min<\/em><\/p>\n<p><em>Barzan\u00ee dujmin \u015fik\u00ean\u00ee, \u015f\u00ear\u00ea jiyana min<\/em><\/p>\n<p><em>P\u00eay\u00ea te li ser \u00e7av \u00fb qezat, li mal g\u00eeyan\u00ea min<\/em><\/p>\n<p><em>B\u00ea te gel \u00fb ni\u015ftiman\u00ea min b\u00ea x\u00eaw \u00fb d\u00eel e<\/em><\/p>\n<p><em>J\u00ear \u00e7epok\u00ee dujmin zerd \u00fb mat \u00fb zel\u00eel e<\/em><\/p>\n<p><em>Dil\u00ea dujmin li tirs\u00ee heybeta te t\u00eate lerze<\/em><\/p>\n<p><em>Jiber \u00e7i dujmin dijber\u00ea li v\u00ee k\u00fbrey erd e<\/em><\/p>\n<p><em>Bi te hate naskirin gel \u00fb n\u00ee\u015fteman\u00ee Kurdewar\u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Tu y\u00ee berz \u00fb bariz, li her lay\u00ea d\u00eeyar\u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>B\u00ea te ku dujmin li ser n\u00ee\u015ftiman de zal* e<\/em><\/p>\n<p><em>B\u00ea te gel wek teyr\u00ea nexwe\u015f \u00fb b\u00eaperr \u00fb bal e<\/em><\/p>\n<p><em>Tu merd\u00ee meydan \u00fb \u015ferr \u00fb roley<\/em><\/p>\n<p><em>War\u00ees\u00ea p\u00eeroz\u00ea \u00eers\u00ee Barzan \u00fb toley<\/em><\/p>\n<p><em>Bi m\u00eaj\u00fb xaw\u00ean n\u00ee\u015ftiman \u00fb gel \u00fb x\u00eaw \u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Bi berz\u00eet Baz \u00ee, Barzan \u00fb lutkey\u00ea ko y\u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Lay dujmin bar\u00eez \u00fb bi navbang\u00ee bi navan<\/em><\/p>\n<p><em>Bib\u00eestin dujmin \u00e7irkem\u00eeze digr\u00ea li tawan<\/em><\/p>\n<p><em>Bi Barzan im dinazim, m\u00fbqedes\u00ea r\u00fby\u00ea zem\u00een e<\/em><\/p>\n<p><em>B\u00ea\u015figa \u015f\u00ear \u00fb awa w\u00ea maye y\u00ea j\u00een e<\/em><\/p>\n<p><em>Li te f\u00earb\u00fbn bi derd\u00ea b\u00eabe\u015fan a\u015fnay\u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Bi te b\u00fb \u015few\u00ea bextre\u015fan ro\u015fenay\u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>B\u00ea te ye em n\u00ee\u015ftiman dikin be\u015f be\u015f \u00fb dabe\u015f<\/em><\/p>\n<p><em>Bi v\u00ea be\u015f \u00fb pir\u015f \u00fb per\u00ea\u015fan\u00ee b\u00fb b\u00eabe\u015f<\/em><\/p>\n<p><em>Her tu bo n\u00ee\u015ftiman xemxwar \u00fb pirr mi\u015f\u00fbr \u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Dir\u00eax\u00ee nekird li kat\u00ee xurbe \u00fb d\u00fbr \u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Tu bo gel \u00fb ni\u015ftiman m\u00fbjde \u00fb him fir\u00ee\u015ftey<\/em><\/p>\n<p><em>Te mizg\u00een\u00ee an\u00ee em herd\u00fb \u015far \u00fb de\u015ftey<\/em><\/p>\n<p><em>Gel\u00ea min b\u00ea te s\u00eaw\u00ee \u00fb per\u00ee\u015fan \u00fb werrez b\u00fb<\/em><\/p>\n<p><em>Mel\u00ee(teyr\u00ea) b\u00ea perr \u00fb bal \u00fb giriftar\u00ee qefes b\u00fb<\/em><\/p>\n<p><em>Bi te ge\u015f dibe ruxsar\u00ee pirr \u00e7ir\u00e7 \u00fb \u00e7irukim<\/em><\/p>\n<p><em>Bi te rizgar \u00fb jiyawe, gel\u00ea meht\u00fbk \u00fb s\u00fbkim<\/em><\/p>\n<p><em>Kurd im \u00fb li v\u00ea xak\u00ea b\u00fbme \u00fb bi v\u00ea av\u00ea jiyame<\/em><\/p>\n<p><em>Bo azad\u00ee gel \u00fb rizgar\u00ee n\u00ee\u015ftiman\u00ea me nemame<\/em><\/p>\n<p><em>Min bi r\u00fbt \u00fb qut\u00ee \u00fb p\u00eaxwas \u00fb b\u00eakiras\u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Li mal\u00ea xwe me dujmin bi ser bar\u00ea me de nas\u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Hatina te ya bix\u00ear lay bird, xem\u00ee zorim li ser \u015fan<\/em><\/p>\n<p><em>Bi te sar\u00eaj b\u00fb, ten\u00ea pirr zarim \u00fb hal\u00ea per\u00ee\u015fan<\/em><\/p>\n<p><em>\u00ca\u015fa derd\u00ea Kurdan min pirr jan \u00fb li m\u00eaj e<\/em><\/p>\n<p><em>Derman\u00ea derd\u00ea muzmin d\u00fbr \u00fb dir\u00eaj e<\/em><\/p>\n<p><em>Serwer Mistefa ye bo Mihemed pi\u015ftevan \u00fb bira ye<\/em><\/p>\n<p><em>Ya Reb ge\u015f bike ew d\u00fb \u00e7ira ye<\/em><\/p>\n<p><em>Miwefeq ke Mihemed, hem Mistefa ra bixatir\u00ea Quran<\/em><\/p>\n<p><em>Fexr\u00ee gel Mistefa \u00fb Barzan, maye \u015fanaz\u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Gor\u00ee te g\u00eeyan \u00fb ser \u00fb mal\u00ea Sedr\u00ee Qaz\u00ee<\/em><\/p>\n<p><em>Ew \u00ea Barzan wa nenas\u00ea b\u00ea hi\u015f \u00fb b\u00ea ziman e<\/em><\/p>\n<p><em>Kerr \u00fb g\u00eaj \u00fb w\u00eaj \u00fb heywan \u00fb nezan e<\/em><\/p>\n<p><em>Ew \u00ea nahez\u00ee Barzan e, ca\u015f \u00fb xofiro\u015f e<\/em><\/p>\n<p><em>Yan\u00ee: Gewadbab e \u00fb zolekurd e \u00fb dayik zan\u00ee.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Qazilerin yarg\u0131lanmas\u0131ndan \u00fc\u00e7 ay sonra, ikinci kez mahkemede sorgulanmalar\u0131 i\u00e7in Iran Genel Kurmay\u0131 taraf\u0131ndan \u00fc\u00e7 ki\u015fiden olu\u015fan yeni bir mahkeme heyeti olu\u015fturulur.<\/p>\n<p>Yeni mahkeme heyeti \u00fc\u00e7 ki\u015fiden olu\u015fmaktayd\u0131:<\/p>\n<p>1- Albay Reza N\u00eekuzade (hakim)<\/p>\n<p>2- Albay Recep Eta (Mahkeme heyetinin yeni ba\u015fkan\u0131)<\/p>\n<p>3- Serwan Nebewi ( Qaziler i\u00e7in avukat olarak belirlenmi\u015fti)<\/p>\n<p>Her ne kadar san\u0131klar(Qaziler) birinci oturumda su\u00e7land\u0131klar\u0131 konularla ilgili olarak kabul edilmesi i\u00e7in ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir \u015fekilde haz\u0131rlam\u0131\u015f olduklar\u0131 114 sayfal\u0131k savunmalar\u0131n\u0131 mahkemeye verdilerse de, bu savunma dosyas\u0131 askeri garnizondaki meydan mahkemesinin raflar\u0131nda unutulmaya y\u00fcz tutmu\u015ftu ve hi\u00e7 kimse dosyay\u0131 a\u00e7\u0131p okumam\u0131\u015ft\u0131 bile.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 \u015fekilde mahkeme heyeti Tahran\u2019dan Mahabad\u2019a geldi\u011fi zaman da, ikinci kez tekrarlanan mahkemede istekleriniz kabul edilmedi demek i\u00e7in, Qazilerin savunma dosyas\u0131n\u0131 kendileriyle getirmemi\u015ftiler. \u00c7\u00fcnk\u00fc, \u00f6yle anla\u015f\u0131l\u0131yordu ki Qazilerin su\u00e7lanma karar\u0131 Tahranda al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Qazileri yarg\u0131layan ve davas\u0131n\u0131 takip eden heyet, Genel Kurmay taraf\u0131ndan belirlendi ve Iran \u015eah\u0131 ile de tan\u0131\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. \u015eahin\u015fah heyete baz\u0131 tavsiyelerde bulunduktan sonra, telsiz yoluyla Genel Kurmayla ile s\u00fcrekli ili\u015fki halinde olmalar\u0131n\u0131 istedi.<\/p>\n<p>Mahkeme heyeti ve ben Kiyomers, 04.01.1947 tarihinde Tahrandan yola \u00e7\u0131karak Tebrize do\u011fru ve oradan da M\u0131yand\u0131waw ve Mahabad istikametinde yola devam edip, 07.01.1947 tarihinde hedefledi\u011fimiz yere vard\u0131k ve bir gece Mahabad\u2019ta dinlendik. Ertesi g\u00fcn\u00fcn sabah\u0131 yarg\u0131lama ba\u015flad\u0131. Sorgulanmak \u00fczere ilk etapta Qazi Muhamed\u2019i getirdiler ve yukar\u0131da 12 madde halinde belirtilen su\u00e7larla su\u00e7land\u0131. Qazi Muhamed ise \u00fc\u00e7 maddenin d\u0131\u015f\u0131nda di\u011fer b\u00fct\u00fcn su\u00e7lamalar\u0131 \u015fiddetle reddetti ve s\u00f6zkonusu su\u00e7lar\u0131n ispatlanmas\u0131 i\u00e7in mahkemenin belge ve kan\u0131t g\u00f6stermesini talep etti. Su\u00e7lamalar okunduktan sonra, Qaz\u00ee Muhamed savunmas\u0131na ba\u015flad\u0131. Qaz\u00ee Muhamed, savunma esnas\u0131nda \u00e7ok zinde idi, sakin ve sayg\u0131n bir \u015fekilde sorulara cevap veriyordu.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed\u2019in ketum bir \u015fekilde mahkemenin su\u00e7lamalar\u0131n\u0131 reddetmesi \u00fczerine, hakim Qaz\u00ee Muhamed\u2019e\u00a0 ba\u011f\u0131rarak \u00e7ok sert bir \u00fcslupla\u00a0 konu\u015ftu. Bundan dolay\u0131 Qaz\u00ee de \u00e7ok k\u0131zd\u0131 ve Fars\u00e7a olarak hakime \u015f\u00f6yle dedi: \u201c\u015e\u0131ma hem xurde digran ran\u0131\u015fxwar mikunid\u201d ve konu\u015fmas\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrerek dedi \u201c\u015f\u0131ma eger d\u00een nedarid ve xuda ra hem nemi \u015f\u0131nasid ve \u00eeman be h\u0131sab \u00fb k\u0131tab\u00ea axiret nadarid laeqel z\u0131rrey\u00ea c\u0131wanmerd ba\u015f\u00eed(\u201csiz iftira ediyorsunuz\u201d ve konu\u015fmas\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrerek dedi \u201csiz dinsizsiniz ve Alalah\u2019\u0131 da tan\u0131m\u0131yorsunuz, kitaba ve ahiret hesab\u0131na da iman etmiyorsunuz, ak\u0131ls\u0131z ve mertli\u011fin zerresi de yoktur sizde.) Neden b\u00fct\u00fcn bu yalan ve iftiralar\u0131 bize isnat ediyorsunuz e\u011fer do\u011fru konu\u015fuyorsan\u0131z bir belgeyle ispatlay\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc Farslar i\u00e7erisinde bu s\u00f6zlerin kullan\u0131lmas\u0131 utan\u00e7 verici oldu\u011fu i\u00e7in, mahkeme ba\u015fkan\u0131 Qaz\u00ee\u2019nin bu s\u00f6zlerine \u00e7ok k\u0131zd\u0131 ve ba\u015f\u0131n\u0131 avu\u00e7lar\u0131 i\u00e7ine alarak Qaz\u00ee\u2019ye \u015f\u00f6yle dedi: \u201cKurdan seg sifet! (K\u00fcrtler k\u00f6pek s\u0131fat\u0131ndad\u0131r)\u201d. Ancak hakimin bu \u00f6fkeli s\u00f6zleri Qaz\u00ee Muhamed\u2019i\u00a0 hi\u00e7 etkilemedi ve \u00e7ok sakin bir \u015fekilde mahkeme ba\u015fkan\u0131na \u015fu cevab\u0131 verdi:<\/p>\n<p>\u201ck\u00f6pek, \u015ferefsiz, utanmaz ve namussuz sizsiniz ki kendiniz halka kar\u015f\u0131 ve yasalara kar\u015f\u0131 hi\u00e7bir s\u0131n\u0131r tan\u0131m\u0131yorsunuz. Namusuz, sonu\u00e7 olarak sen ancak senden \u00f6nceki namussuzun verdi\u011fi karar\u0131 infaz edebilirsin ve ondan fazla elinden hi\u00e7bir \u015fey gelmez. Ben su\u00e7suz oldu\u011fuma inan\u0131yorum ve \u00e7oktan beri bu yolda da \u00f6lmeye haz\u0131r\u0131m, ulusumun \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in \u00f6l\u00fcyorum ve bu \u015ferefli \u00f6l\u00fcmden onur duyuyorum. Bunu kendim i\u00e7in Allah\u2019\u0131n bir rahmeti olarak g\u00f6r\u00fcyorum.\u201d<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed s\u00f6zlerini bu \u015fekilde sonu\u00e7land\u0131rd\u0131 ve art\u0131k konu\u015fmayaca\u011f\u0131na, mahkemenin hi\u00e7bir sorusunu cevaplamayaca\u011f\u0131na dair karar\u0131n\u0131 bildirdi. Qaz\u00ee, cevap vermeyece\u011fine dair yemin etti ve dedi; \u201cbu kendini bilmez adam ne kadar hata yap\u0131yorsa yaps\u0131n.\u201d Mahkeme ba\u015fkan\u0131 da, Qaz\u00ee\u2019nin \u00f6fke ve tepkisinin yat\u0131\u015fmas\u0131, karar\u0131ndan vazge\u00e7mesi ve sorular\u0131 cevaplamas\u0131 i\u00e7in mahkeme, oturumuna ara verdi. Mahkeme tekrar ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda, Qaz\u00ee\u2019nin mahkeme ba\u015fkan\u0131 Albay Nikuzad\u2019\u0131n sorular\u0131n\u0131 cevaplamas\u0131 i\u00e7in \u00e7ok \u00e7aba harcand\u0131, ancak Qaz\u00ee Muhamed \u015fu cevab\u0131 verdi:<\/p>\n<p>\u201cBenim idam edilece\u011fimin karar\u0131 verilmi\u015ftir, ulusuma verdi\u011fim s\u00f6z ve peyman odur ki ulusumla birlikte ya\u015fayaca\u011f\u0131m ve onun i\u00e7in \u00f6lece\u011fim. \u015eimdi nas\u0131l olur ki ulusuma verdi\u011fim s\u00f6z ve etti\u011fim yeminden vazge\u00e7eyim! Bu nedenle b\u00fct\u00fcn namussuzluk mahkeme ba\u015fkan\u0131 olan Albaydan kaynaklan\u0131yor. Ben o adam\u0131n sorular\u0131n\u0131 cevaplamam, e\u011fer ba\u015fka biri varsa sorsun.\u201d<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed\u2019in konu\u015fmayaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131nca, mahkeme heyeti \u00e7aresiz bir \u015fekilde Albay Nikuzad yerine, mahkeme ba\u015fkan\u0131 da olan Albay Recep Eta\u2019y\u0131 mahkemenin yarg\u0131c\u0131 yapmak zorunda kald\u0131.<\/p>\n<p>Birinci sorudan ba\u015flamak \u00fczere b\u00fct\u00fcn sorular yeniden soruldu. Qazi Muhamed, daha \u00f6nce reddetti\u011fi sorular\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fc tekrar reddetti. Neden merkezi devletin onay\u0131 ve karar\u0131 olmadan, Rus Devleti ile petrol ticareti antla\u015fmas\u0131 yapt\u0131n\u0131z? sorusuna verdi\u011fi cevapta;<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed (g\u00fclerek dedi): Hangi petrol, ticaret yapmak i\u00e7in elimizde hangi petrol kuyular\u0131 ve \u015firketleri\u00a0 vard\u0131, e\u011fer bizi cambazca bir \u015fekilde su\u00e7lamak istiyorsan\u0131z, \u00f6yle su\u00e7lama ve iftiralarda bulunun ki biraz do\u011fruluk pay\u0131 olsun. Anla\u015f\u0131lan odur ki siz Mahabad \u015fehrinin i\u00e7inden ge\u00e7en\u00a0\u00a0\u00a0 nehrin suyunu da petrol olarak g\u00f6r\u00fcyorsunuz. Do\u011frusu \u00e7ok bilin\u00e7siz bir \u015fekilde bizi su\u00e7luyorsunuz, bize yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z su\u00e7lamalar\u0131n hi\u00e7birinin temeli yoktur.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 \u015fekilde di\u011fer sorunun cevab\u0131nda da g\u00fcya Qazi Muhamed, Irana yabanc\u0131lar\u0131 getirmek istemi\u015f ve Iran topraklar\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 onlar\u0131n idaresine b\u0131rakm\u0131\u015f, \u00f6rne\u011fin Mele Mustafa BARZAN\u00ce gibi! Qaz\u00ee Muhamed \u00fc\u00e7 ay \u00f6nceki yarg\u0131lamada oldu\u011fu gibi tekrar bu sorunun cevab\u0131n\u0131 verirken \u015f\u00f6yle dedi: \u201cMele Mustafa BARZANI K\u00fcrdistan\u2019a gelen bir yabanc\u0131 de\u011fildi ve de\u011fildir, hi\u00e7 kimse onu getirmemi\u015ftir, K\u00fcrdistan her k\u00fcrd\u00fcn evidir, \u015fartlar \u00f6yle gerektirmi\u015f ve o da evinin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnden di\u011fer bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcne ge\u00e7mi\u015ftir.\u201d<\/p>\n<p>Albay Eta, sorular\u0131 birer birer tekrarlad\u0131 ve Qazi Muhamed de daha \u00f6nceki gibi b\u00fct\u00fcn su\u00e7lamalar\u0131 tekrardan reddetti. Bu arada Albay Nikuzad sar\u0131, k\u0131rm\u0131z\u0131 ve ye\u015fil renkli ve \u00fczerinde \u00e7eki\u00e7 ve orak resmi olan bir kuma\u015f par\u00e7as\u0131n\u0131 \u00e7antas\u0131ndan \u00e7\u0131kart\u0131 ve Qaz\u00ee Muhamed\u2019e g\u00f6stererek \u015f\u00f6yle dedi: I\u015fte b\u00fct\u00fcn h\u00fck\u00fcmetin, bayra\u011f\u0131n ve te\u015fkilat\u0131n bu de\u011fil mi?(Albay bayra\u011fa t\u00fck\u00fcrerek ayaklar\u0131 alt\u0131na al\u0131p bast\u0131.)<\/p>\n<p>Albay\u0131n bu davran\u0131\u015f\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k olarak Qaz\u00ee Muhamed \u015f\u00f6yle dedi:<\/p>\n<p>\u201cBirincisi, g\u00f6stermi\u015f oldu\u011fun bayrak kesinlikle K\u00fcrdistan bayra\u011f\u0131 de\u011fildir, \u00e7\u00fcnk\u00fc bizim bayra\u011f\u0131m\u0131z\u0131n \u00fczerinde \u00e7eki\u00e7 ve orak resmi yoktur. Ikincisi, bu davran\u0131\u015f\u0131n senin ahmakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve \u015fuursuzlu\u011funun g\u00f6stergesidir, \u00e7ok iyi bilin ki hakaret etmek i\u00e7in hi\u00e7bir zaman eliniz K\u00fcrdistan bayra\u011f\u0131na yeti\u015femeyecektir, bir g\u00fcn gelecek ki o bayrak \u015fu anda yarg\u0131lanmakta oldu\u011fum mahkeme binas\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcne dikilecek ve dalgalanacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Ben K\u00fcrdistan bayra\u011f\u0131n\u0131 Mele Mustafa BARZAN\u00ce\u2019ye emanet etmi\u015fim ve onun omuzlar\u0131nda bu da\u011fdan \u00f6teki da\u011fa, bu \u015fehirden \u00f6teki \u015fehre ve bu \u00fclkeden \u00f6teki \u00fclkeye ta\u015f\u0131makta, taa ki bir g\u00fcn b\u00fct\u00fcn K\u00fcrdistan da\u011flar\u0131na ve diyarlar\u0131na dikilip dalgalanana kadar, \u00e7ok iyi biliniz ki o g\u00fcn gelecektir.\u201d<\/p>\n<p>Albay Qaz\u00ee Muhamed\u2019e talepte bulunarak dedi: Her ne kadar bu konu mahkemenin i\u015fi ve g\u00f6revi d\u0131\u015f\u0131nda ise de, bize Mele Mustafa BARZAN\u00ce\u2019nin baz\u0131 \u00f6zeliklerinden bahs edebilir misin?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Mele Mustafa BARZAN\u00ce\u2019den vazge\u00e7, sen kendin dedin, Mele Mustafa yabanc\u0131 biridir ve mahkemenin i\u015fi ve g\u00f6revi d\u0131\u015f\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>Fakat Albay ondan tekrar talepte bulundu.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: E\u011fer bir b\u00fct\u00fcn olarak Mustafa Barzan\u00ee\u2019den bahsedersem, bir anda K\u00fcrdl\u00fck taraf\u0131m\u0131n a\u011f\u0131r bast\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsin.<\/p>\n<p>Albay Eta: S\u00f6ylediklerinin do\u011fru oldu\u011funa inand\u0131\u011f\u0131na dair yemin etti, bu mahkemede benim i\u00e7in kani olmu\u015ftur ki dedi\u011fin ve diyece\u011fin her \u015fey, y\u00fcre\u011finin derinli\u011finden \u00e7\u0131k\u0131yor ve inanarak s\u00f6yl\u00fcyorsun.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Size Mele Mustafa BARZAN\u00ce\u2019nin b\u00fct\u00fcn \u00f6zelliklerini anlatamam, siz de hi\u00e7bir \u015fekilde b\u00fct\u00fcn\u00fcyle BARZAN\u00ce\u2019yi tan\u0131yamazs\u0131n\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc, Ona d\u00fc\u015fman taraf\u0131 olarak bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in, ben s\u00f6ylersem de, siz hi\u00e7bir \u015fekilde d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131z\u0131n bu de\u011ferli ve iyi \u00f6zelliklerini, duru\u015f ve prati\u011fini takdir etmek istemezsiniz.<\/p>\n<p>Yarg\u0131\u00e7, bildi\u011fi oranda BARZAN\u00ce\u2019yi onlara tan\u0131tmas\u0131 i\u00e7in Qaz\u00ee Muhamed\u2019ten tekrar talepte bulundu.<\/p>\n<p>Qazi Muhamed: Ne ben ve ne de ba\u015fka biri Barzan\u00ee\u2019yi kendisi gibi size tan\u0131tamaz, bu soruyu sormaktan vazge\u00e7menizi istiyorum.<\/p>\n<p>Fakat mahkeme heyeti Mustafa BARZAN\u00ce\u2019den bahsetmesini tekrar talep etti.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Pekala, Mele BARZAN\u00ce\u2019yi yaln\u0131z birka\u00e7 c\u00fcmle ile size anlataca\u011f\u0131m; tarihte, ne kadar kahraman, yi\u011fit, direni\u015f\u00e7i, \u015ferefli, h\u00fcmanist, \u00f6zg\u00fcr, korkusuz ve \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fc b\u00fcy\u00fck \u015fahsiyetler varolmu\u015fsa, BARZAN\u00ce de onlardan biridir. Allaha ve dine, Islam dininin \u00f6nderine inanm\u0131\u015f M\u00fcsl\u00fcman milletinde nas\u0131l ki do\u011fruluk, d\u00fcr\u00fcstl\u00fck ve sadakat varsa, b\u00fct\u00fcn bu \u00f6zellikler BARZAN\u00ce\u2019de de vard\u0131r. Sadi\u2019nin de dedi\u011fi gibi: \u201cH\u0131ran\u00e7e xoban heme darend, ew b\u0131 tenha dare.\u201d Ister\u00a0 inan\u0131n ister\u00a0 inanmay\u0131n veya ho\u015fnut olun yada olmay\u0131n.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed\u2019in \u00e7ok i\u00e7ten ve inanarak s\u00f6ylemi\u015f oldu\u011fu bu s\u00f6zlere, mahkeme salonunda bulunan herkes ho\u015fnut oldu. \u015e\u00fcphesiz belliydi ki BARZAN\u00ce\u2019yle ilgili anlatt\u0131\u011f\u0131 bu \u00f6v\u00fcc\u00fc \u00f6zellikler, ne BARZAN\u00ce\u2019nin hat\u0131r\u0131 i\u00e7indi, ne de mahkeme heyetinin.<\/p>\n<p>Mahkeme ba\u015fkan\u0131 Eta, Qaz\u00ee Muhamede dedi: Bilebildi\u011fimiz kadar\u0131yla bu memlekette senin kadar sakin ve kendine hakim kimse yoktur,\u00a0 neden Albay Nikuzad\u2019a \u00e7ok k\u0131zd\u0131n\u0131z?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: \u015eu anda u\u011furunda idam cezas\u0131 ile yarg\u0131lanmakta oldu\u011fum bu ulusun onurunu rencide etme f\u0131rsat\u0131n\u0131 hi\u00e7 kimseye vermem. \u015eu anda ulusumu rencide edecek ve k\u00fc\u00e7\u00fcmseyecek namert\u00e7e bir davran\u0131\u015f\u0131 nas\u0131l kabullenebilirim? Sadece \u015funu\u00a0 s\u00f6yleyebilirim; K\u00fcrd ulusunu rencide edecek\u00a0 al\u00e7ak ve namert bir ki\u015fili\u011fe f\u0131rsat vermem. Bunu kabullenecek kadar bilgili ve medeni\u00a0 de\u011filsiniz, sayg\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 nas\u0131l ho\u015f g\u00f6rebilirim? Sad\u00ee\u2019nin dedi\u011fi gibi: \u201cH\u0131ra eng\u0131z dest ez can bi\u015fev\u00eet, heran\u00e7e derd\u00ee dil derd bigoyid.\u201d Ulusum i\u00e7in \u00f6lmek ve \u015fehit olmak! Allah\u2019tan istedi\u011fim kabul edildi, ba\u011f\u0131\u015flayan y\u00fcce Allah\u2019\u0131n huzuruna y\u00fcz\u00fcm\u00fcn ak\u0131yla\u00a0 gidece\u011fimi umut ederim.<\/p>\n<p>Kiyomers Salih: Qazi Muhamed\u2019e yap\u0131lan su\u00e7lamalar listesine mahkeme oturumun sonunda bir yenisi daha eklendi; g\u00fcya cumhuriyet kadrolar\u0131na ve bir grup subaya \u015fiir okumu\u015f ve onlar da bu \u015fiiri kendilerine k\u0131lavuz yapm\u0131\u015flard\u0131. Lakin Qaz\u00ee cevab\u0131nda, ilk olarak bu \u015fiiri sizden duyuyorum dedi<\/p>\n<p>Bir \u00e7ok askeri mahkeme ve meydan mahkemesinin duru\u015fmalar\u0131na kat\u0131lm\u0131\u015f\u0131m, fakat hi\u00e7 birinde de Qaz\u00ee Muhamed gibi y\u00fcrekli, cesaretli ve korkusuz bir insan\u0131 g\u00f6rmedim. Muhakemede hi\u00e7bir \u015fekilde korkmuyordu, sanki mahkemede de\u011fil de bayram ve \u015fenlikte oturmu\u015f biri gibi sorular\u0131 cevapl\u0131yordu ve \u00e7ok cesaretli bir \u015fekilde konu\u015fuyordu.<\/p>\n<p>Albay Nikuzad, K\u00fcrt halk\u0131n\u0131 ve Qaz\u00ee Muhamedi rencide eden s\u00f6zler sarf etti\u011fi zaman, Qaz\u00ee Muhamed \u00e7ok sert bir \u015fekilde ona cevap verdi. \u201cBizden \u00f6ncekiler sizi \u00e7ok iyi tan\u0131m\u0131\u015flar. (\u2026\u2026\u2026..) diyen \u015fairden Allah raz\u0131 olsun.\u201d diyerek, \u00e7ok felsefi ve derin bir Fars\u00e7a \u015fiir okudu ki acemlerin ve \u015e\u00eea\u2019n\u0131n ruhunu ve k\u00f6k\u00fcn\u00fc ortaya koyuyordu) ben o \u015fiirin kime ait oldu\u011funu \u00f6\u011frenmek ve yazmak istiyordum, fakat muhakeme zaman\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in \u015fiiri tekrarlama durumu yoktu. Ve Qaz\u00ee \u015fiiri okuduktan sonra: \u201cSizi bize b\u00f6yle tan\u0131tm\u0131\u015flar dedi.\u201d<\/p>\n<p>Albay Eta tekrar Qaz\u00ee Muhamed\u2019e sordu: Mele Mustafa BARZAN\u00ce\u2019nin buradan ayr\u0131ld\u0131ktan sonra, seninle ne t\u00fcr ili\u015fkileri oldu? E\u011fer ili\u015fkisi olduysa hangi g\u00fcn ve nas\u0131l oldu?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: BARZAN\u00ce \u015eino ve Nixede b\u00f6lges\u00eene ula\u015fana kadar ili\u015fkimiz vard\u0131, fakat oradan uzakla\u015ft\u0131ktan sonra ili\u015fkimiz kesildi ve ondan sonra haber alamad\u0131m.<\/p>\n<p>Yarg\u0131\u00e7 tekrar sordu: Mele Mustafa BARZAN\u00ce ile ili\u015fkiniz oldu\u011fu zaman, Mele Mustafa seni kurtarmak i\u00e7in ne t\u00fcr planlar\u0131 haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Mele Mustafa BARZAN\u00ce, onunla beraber gitmemi \u00e7ok istiyordu, hen\u00fcz ben tutuklanmadan bana \u015funu dedi, \u201cben (\u0130ran devletine kar\u015f\u0131-\u00e7n.) su\u00e7suz oldu\u011fumu dillendiremem.\u201d Mele Mustafa BARZAN\u00ce, bana, siz Acemlerin do\u011fru ve ger\u00e7ek resmini \u00e7izdi, sizin kim ve ne oldu\u011funuzu kavratt\u0131.<\/p>\n<p>Albay Eta sordu: O resmin nas\u0131l oldu\u011funu ve ne oldu\u011funu bize g\u00f6sterebilir misin\/anlatabilir misin?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Do\u011frusu, BARZAN\u00ce sizi herkesten \u00e7ok daha iyi tan\u0131m\u0131\u015f, BARZAN\u00ce bana \u015funu dedi,<\/p>\n<p>\u201cHi\u00e7bir halk ve millet Acemler gibi de\u011fildir, Acemler g\u00fc\u00e7 ve kuvvet sahibi oldu\u011fu zaman onlardan daha zalim, ac\u0131mas\u0131z ve vicdans\u0131z olan\u0131 bulunmaz, boyunduruk alt\u0131nda olduklar\u0131 zaman da, hi\u00e7 kimse onlar gibi iktidar sahibine ricac\u0131 ve mazlum g\u00f6r\u00fcnmeyi bilemez ve edemez. G\u00fc\u00e7\/iktidar sahibi olduklar\u0131 zaman, ellerinden ne geliyorsa yaparlar ve boyunduruk alt\u0131nda oldu\u011fu zaman da, ge\u00e7inmek i\u00e7in ne gerekiyorsa yaparlar. Bundan dolay\u0131 su\u00e7 i\u015flemedi\u011fin i\u00e7in Acemlerin seni ho\u015f kar\u015f\u0131layaca\u011f\u0131na\u00a0 dair bir beklentin olmamal\u0131.\u201d<\/p>\n<p>Albay Eta tekrar sordu: BARZAN\u00ce\u2019yle gitmedi\u011finden dolay\u0131 pi\u015fman de\u011fil misin?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed:<\/p>\n<p>E\u011fer y\u00fcce Allah\u0131m bu \u015fekildeki \u00f6l\u00fcm\u00fcme engel \u00e7\u0131karmazsa, pi\u015fman de\u011filim. \u00c7\u00fcnk\u00fc, ben, onlarla ya\u015fayaca\u011f\u0131ma ve onlarla \u00f6lece\u011fime dair, K\u00fcrt ulusuna s\u00f6z vermi\u015fim. Biliyorum, e\u011fer ben gitseydim ve elinize d\u00fc\u015fmeseydim, benden intikam almak i\u00e7in, Mahabad halk\u0131ndan ve K\u00fcrt milletinden \u00e7ok say\u0131da insan \u00f6ld\u00fcrecektiniz. Bunun i\u00e7in rahat\u0131m. Birincisi; su\u00e7suz olarak ben \u00f6ld\u00fcr\u00fclece\u011fim, ikincisi ise; vermi\u015f oldu\u011fum s\u00f6z\u00fc yerine getirmi\u015f oldu\u011fum i\u00e7in, umut ederim ki Allah\u0131n ve K\u00fcrt milletinin yan\u0131nda, d\u00fcnyan\u0131n ve k\u0131yametin sevimli insan\u0131 olurum.<\/p>\n<p>Albay Eta sordu: Tutukland\u0131\u011f\u0131n zaman, Mahabad civarlar\u0131nda bulunan BARZAN\u00ce\u2019nin seni kurtarmak i\u00e7in bir plan\u0131 var m\u0131yd\u0131?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Evet, BARZAN\u00ce bana haber g\u00f6nderdi ve ne \u015fekilde olursa olsun herhangi bir gece \u00e7ok say\u0131da p\u00ea\u015fmergeyi g\u00f6nderip beni zindandan kurtarabilece\u011fini s\u00f6yledi. Mele Mustafa\u2019n\u0131n amac\u0131, \u00f6ld\u00fcr\u00fclmeden \u00f6nce beni zindandan kurtarmakt\u0131.<\/p>\n<p>Albay Eta: Neden plan i\u015flemedi?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Ben kendim istemedim.<\/p>\n<p>Albay Eta: Neden? Neden kurtulmak istemiyordun?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Birka\u00e7 nedenden dolay\u0131.<\/p>\n<p>Albay Eta: O nedenler neydi?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Birincisi, ulusuma vermi\u015f oldu\u011fum s\u00f6z ve anla\u015fmayd\u0131. Ikincisi ise, daha \u00e7ok kan akmamas\u0131 i\u00e7in idi, bilhassa ben ya\u015fam\u0131mda \u00f6l\u00fcm ve \u00f6ld\u00fcrmeden dolay\u0131 \u00fcz\u00fcl\u00fcyorum.<\/p>\n<p>Albay Eta: Do\u011frusu sen kendine mi \u00fcz\u00fcl\u00fcyordun yoksa Barzanilere mi veya bizim subaylara m\u0131 \u00fcz\u00fcl\u00fcyordun?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Allaha inan ki, ne kendime \u00fcz\u00fcl\u00fcyorum ve ne de sizin subaylar\u0131n\u0131za. Ben K\u00fcrtlere ve Barzanilerin gen\u00e7lerine \u00fcz\u00fcl\u00fcyorum. E\u011fer bu olmasayd\u0131, ben karar vermi\u015ftim ve her hal\u00fbkarda \u00f6ld\u00fcr\u00fclece\u011fimi biliyordum.<\/p>\n<p>Albay Eta: Barzanilere neden bu kadar \u00fcz\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bize anlatabilir misin?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed:<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc Mele Mustafa ve Barzaniler, K\u00fcrt ulusunun gelecek umududur. Ben de K\u00fcrdistan bayra\u011f\u0131n\u0131 onlara emanet ettim ve onlar o bayra\u011f\u0131 koruyacaklar. K\u00fcrdistan bayra\u011f\u0131 g\u00fcn\u00fc gelene kadar onlar\u0131n yan\u0131nda kalacakt\u0131r. O bayrak, Albay Nikuzad\u2019\u0131n t\u00fck\u00fcr\u00fcp ayaklar\u0131 alt\u0131nda \u00e7i\u011fnedi\u011fi bayrak de\u011fildir. Alahtan umudum odur ki, o bayrak Barzan\u00ee kuvvetlerinin eliyle \u015fu an i\u00e7inde yarg\u0131land\u0131\u011f\u0131m bu evin \u00fcst\u00fcne ve b\u00fct\u00fcn K\u00fcrdistan da\u011flar\u0131na dikilip dalgalans\u0131n.<\/p>\n<p>Albay Eta: Son soru; do\u011frusu, sen kendin mi gitmedin yada BARZAN\u00ce seni kendisiyle g\u00f6t\u00fcrmedi,\u00a0 istemedi onunla gidesin?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: \u00d6yle anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r ki \u015fimdiye kadar s\u00f6ylediklerime inanm\u0131yorsun.<\/p>\n<p>Albay Eta: Bana bu ger\u00e7e\u011fi anlatman\u0131 istiyorum.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Albay! Kendine gel, sen de beni rencide etme! Neden do\u011fruyu benden istiyorsun? Bu s\u00f6ylediklerim do\u011fru de\u011fil mi, he!? Babam ve atalar\u0131m bu topraklarda ya\u015fam\u0131\u015f, K\u00fcrdistan topraklar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda nereye gideyim! Ben \u00fclkemi ve ulusumu b\u0131rak\u0131p ka\u00e7acak kadar ya\u015fam d\u00fc\u015fk\u00fcn\u00fc de\u011filim!<\/p>\n<p>Albay Eta, Qaz\u00ee Muhamed\u2019in daha \u00f6nceki gibi tekrar k\u0131zmamas\u0131 ve N\u00eekuzad gibi onu da rencide etmemesi i\u00e7in, \u00e7abucak \u00f6z\u00fcr diledi ve amac\u0131n\u0131n Qaz\u00ee Muhamed\u2019i rencide etmek olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, a\u011fz\u0131ndan yaln\u0131zca b\u00f6yle bir s\u00f6z olarak \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Ve sonra \u015fu soruyu sordu ve dedi ger\u00e7ekten de bu soruya da cevap vermeni istiyorum.<\/p>\n<p>Albay Eta: E\u011fer o kadar vatan\u0131n\u0131 ve ulusunu seviyorsan, neden yabac\u0131lar\u0131 \u00fclkeye getirip ulusuna\u00a0 subayl\u0131k yapmas\u0131na izin veriyorsun?<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Siz bu s\u00f6z\u00fc \u00e7ok tekrarl\u0131yorsunuz, anla\u015f\u0131lan amac\u0131n\u0131z \u0130ngiliz ve Rus Kuvvetlerini kastetmektir?<\/p>\n<p>Albay Eta: Hay\u0131r, amac\u0131m Mele Mustafa Barzan\u00ee\u2019yi kastetmektir.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed (g\u00fclerek dedi):<\/p>\n<p>Bir s\u00fcre \u00f6nce bu sorunuzu cevaplad\u0131m, tekrarlamaya gerek yoktur. Ben size dedim, Mele Mustafa BARZAN\u00ce K\u00fcrd\u2019t\u00fcr ve K\u00fcrdistan da her K\u00fcrt\u2019\u00fcn evidir, BARZAN\u00ce de evinin bir odas\u0131ndan \u00f6b\u00fcr odas\u0131na ge\u00e7en bir insan gibidir, her insan\u0131n evinin ve mal\u0131n\u0131n herhangi bir yerinde oturmaya hakk\u0131 vard\u0131r. Ve iyi bilin ki ben kendim gitmek istemedim, e\u011fer \u00f6yle olmasayd\u0131, emrimde olan birka\u00e7 otomobil vard\u0131, istedi\u011fim her an ve zaman bu otomobillerden biriyle Iran topraklar\u0131ndan uzakla\u015fabilirdim.<\/p>\n<p>Ben yapt\u0131\u011f\u0131m i\u015fin sonucunu da \u00e7ok iyi biliyordum ve sizi de \u00e7ok iyi tan\u0131yordum. BARZAN\u00ce\u2019n\u00een dedi\u011fi gibi, hi\u00e7bir halk ve millet Acemler gibi de\u011fildir, Acemler g\u00fc\u00e7 ve kuvvet sahibi oldu\u011fu zaman onlardan daha zalim, ac\u0131mas\u0131z ve vicdans\u0131z, onlar kadar rencide edici ve kurukafal\u0131 olan\u0131 bulamas\u0131n\u0131z, boyunduruk alt\u0131nda olduklar\u0131 zaman da, hi\u00e7 kimse onlar gibi iktidar sahibinden ricac\u0131 olmay\u0131, kendini zavall\u0131 ve mazlum g\u00f6stermeyi bilmez.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed\u2019in mahkemesi bu \u015fekilde sona erdi.<\/p>\n<p>Ondan sonra, s\u0131ra Muhamed Huseyin Xan\u00ee Seyf\u00ee QAZ\u00ce\u2019ye geldi. \u00c7ok heybetli, zinde ve cesaretli bir \u015fekilde mahkeme salonuna girdi ve buras\u0131n\u0131n mahkeme oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyordu bile.<\/p>\n<p>Albay Nikuzad yerine oturdu, bir s\u00fcre Seyf\u00ee QAZ\u00ce\u2019ye bakt\u0131 ve sorular\u0131 sormaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>Albay Nikuzad: Neden bu g\u00f6revi ald\u0131n ve Savunma\/ Sava\u015f\u00a0 Bakan\u0131 oldun, bu g\u00f6revi almaktaki amac\u0131n neydi?<\/p>\n<p>Seyf\u00ee QAZ\u00ce: Bu g\u00f6revi onurla ald\u0131m ve tek amac\u0131m ulusuma hizmet etmektir.<\/p>\n<p>Albay Nikuzad: Amac\u0131n hizmet etmek miydi yoksa para biriktirip ya\u015famak i\u00e7in mi bu g\u00f6revi \u00fcstlendin?<\/p>\n<p>Seyf\u00ee QAZ\u00ce(g\u00fclerek): \u201cAlbay, e\u011fer beni tan\u0131m\u0131yorsan bilmi\u015f ol, bu g\u00f6revi para toplamak i\u00e7in yapmam\u0131\u015f\u0131m, 2 milyon T\u00fcmene yak\u0131n kendi param\u0131 K\u00fcrt ulusu ve K\u00fcrdistan Cumhuriyeti i\u00e7in harcam\u0131\u015f\u0131m. Albay, \u00f6yle anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r onun d\u0131\u015f\u0131nda beni de tan\u0131m\u0131yorsun. Sen, mahkeme ve adaletin prati\u011finden de hi\u00e7bir \u015fey anlam\u0131yorsun.\u201d<\/p>\n<p>Asl\u0131nda burada, Albay hen\u00fcz Qaz\u00ee Muhamed\u2019in s\u00f6zlerinin yarat\u0131\u011f\u0131 k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n etkisinde oldu\u011fu i\u00e7in, patlamaya haz\u0131r bir durumdayd\u0131, Seyf\u00ee Qaz\u00ee\u2019yi k\u0131rmak ve bir bahaneyle ona k\u0131zmak istiyordu. Fakat Seyf\u00ee Qaz\u00ee onu uyararak \u015f\u00f6yle dedi:<\/p>\n<p>\u201cArt\u0131k biz ya\u015famdan da maldan da vazge\u00e7mi\u015fiz, e\u011fer sen bir i\u011fnenin ucu kadar cesaretlenip beni rencide etmek istersen, ben Qaz\u00ee Muhamed gibi de\u011filim, yaln\u0131z s\u00f6zle sana cevap vermem(elini yumruk yap\u0131p Albaya g\u00f6stererek dedi); bu yumrukla di\u015flerini ve ba\u015f\u0131n\u0131 k\u0131rar\u0131m, sonu\u00e7 olarak bizim de bekledi\u011fimiz \u00f6l\u00fcm\u00fcn \u00f6tesinde bir \u015fey yoktur. \u015eimdiye kadar bizim hakk\u0131m\u0131zda bir milyon yalan, ho\u015f olmayan\u00a0 ve d\u00fc\u015f\u00fcncesizce \u015feyler s\u00f6ylediniz, \u015fimdi de yenilerini eklemek istiyorsunuz. Bizim aleyhimizde d\u00fczenlemi\u015f oldu\u011funuz b\u00fct\u00fcn bu bahts\u0131zl\u0131\u011f\u0131n ve yalanlar\u0131n, hi\u00e7bir temeli yoktur, fakat burada size a\u00e7\u0131kl\u0131yorum, b\u00fct\u00fcn bu yalan ve iftiralar\u0131n\u0131z\u0131 onurlanarak kabul ediyorum. Art\u0131k sizin hi\u00e7bir sorunuzu cevaplamayaca\u011f\u0131m.\u201d<\/p>\n<p>B\u00f6ylece Seyf\u00ee Qaz\u00ee\u2019nin muhakemesi de sona erdi.<\/p>\n<p>Ve ondan sonra s\u0131ra Eb\u00fb El Qas\u0131m Sedr\u00ee Qaz\u00ee\u2019ye geldi ve onu mahkeme\u00a0\u00a0\u00a0 salonuna getirdiler. Ona sorulan birinci soru \u015fuydu:<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed\u2019e g\u00f6ndermi\u015f oldu\u011fun o mektupta, \u201cD\u0131\u015far\u0131dan size askeri yard\u0131m gelene kadar direnin\u201ddiye yazmandaki\u00a0 amac\u0131n neydi?<\/p>\n<p>Sedr\u00ee QAZ\u00ce: B\u00f6yle bir iddian\u0131n asl\u0131 yoktur, e\u011fer b\u00f6yle bir \u015fey varsa buyurun kan\u0131tlay\u0131n.<\/p>\n<p>BARZAN\u00ce i\u00e7in yazm\u0131\u015f oldu\u011fun o \u015fiir ne idi?<\/p>\n<p>Sedr\u00ee QAZ\u00ce: Evet,\u00a0 o \u015fiiri\u00a0 BARZAN\u00ce\u2019yi sevdi\u011fim i\u00e7in yazd\u0131m.<\/p>\n<p>Yarg\u0131\u00e7 tekrar sordu: Mektubunda belirtti\u011fin o yard\u0131m daha \u00f6nce de var m\u0131yd\u0131? Yoksa bu, yabanc\u0131lar taraf\u0131ndan size g\u00f6nderilen ilk yard\u0131m m\u0131yd\u0131?<\/p>\n<p>Sedr\u00ee QAZ\u00ce: B\u00f6yle bir \u015feyin asl\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyorum.<\/p>\n<p>Yarg\u0131\u00e7 tekrar sordu: P\u00ee\u015feweri ile Tebriz\u2019de, Miyandwaw\u2019da Rus komutan Nemaz Elyof\u2019la, Merxe\u2019de Aleksand\u0131r\u2019la ve Urmiye\u2019de Rus konsolosuyla\u00a0 ne i\u00e7in g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcp toplant\u0131 yapt\u0131n\u0131z?<\/p>\n<p>Sedr\u00ee QAZ\u00ce: Bu g\u00f6r\u00fc\u015fmeler o g\u00fcnk\u00fc ko\u015fullar\u0131n gere\u011fiydi.<\/p>\n<p>Yarg\u0131\u00e7 sordu: Bu, Ruslar i\u00e7in yap\u0131lm\u0131\u015f bir casusluk i\u015fidir.<\/p>\n<p>Sedr\u00ee QAZ\u00ce: Kimin i\u00e7in casusuluk? Neden? \u00dclkemizde olup da Ruslar\u0131n g\u00f6rmedi\u011fi ne vard\u0131? Ruslar\u0131n\u00a0 kendili\u011finden gidip g\u00f6rmedikleri bir \u015fey, bir yer\u00a0 var m\u0131d\u0131r?<\/p>\n<p>Yarg\u0131\u00e7, tekrar dile getirdi\u011fi baz\u0131 isimlerin, b\u00f6yle-\u015f\u00f6yle yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Sedr\u00ee QAZ\u00ce: Herhangi bir yere yazm\u0131\u015f oldu\u011fum her yaz\u0131n\u0131n bir n\u00fcshas\u0131n\u0131 da kendi yan\u0131mda tutar\u0131m. Mektup ve belgelerin t\u00fcm\u00fcn\u00fcn i\u00e7inde\u00a0 mevcut oldu\u011fu dosyam\u0131 Tahran\u2019a g\u00f6nderin. Neyi, neresi i\u00e7in yazd\u0131\u011f\u0131m, o zaman daha iyi anla\u015f\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Bu \u015fekilde her \u00fc\u00e7 QAZ\u00ce\u2019nin de tekrardan g\u00f6r\u00fclen mahkemesi sonu\u00e7land\u0131. Mahkeme Heyeti tekrar konu\u015fmaya ba\u015flad\u0131, ancak bu konu\u015fma \u00f6nceki gibi de\u011fildi, yar\u0131m saatten daha az bir s\u00fcrede konu\u015fmas\u0131n\u0131 tamamlad\u0131 ve karar\u0131n\u0131 ald\u0131. QAZ\u00ce\u2019lerin tekrardan yarg\u0131lanmas\u0131 i\u00e7in kurulmu\u015f olan bu ikinci Mahkeme Heyeti karar\u0131n\u0131 yakla\u015f\u0131k on saat i\u00e7erisinde a\u00e7\u0131klad\u0131 ve bu arada s\u00fcrekli Tahran ve Mahabad aras\u0131nda telsizle g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yap\u0131l\u0131yordu. Mahkeme heyeti gece saat 12\u2019de \u00fc\u00e7 QAZ\u00ce\u2019n\u00een de idam karar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131 ve bu karar\u0131 \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde Tahran\u2019a ula\u015ft\u0131r\u0131p onlar\u0131 haberdar etti.<\/p>\n<p>Her ne kadar ne Qaz\u00ee Muhamed, ne Sedr\u00ee, ne Seyf\u00ee Qaz\u00ee ve ne de biz Tahra\u2019n\u0131n karar\u0131yla ilgili bir \u015fey \u00f6\u011frenemedikse de, fakat asayi\u015f komutan\u0131n\u0131n y\u00fcz renginin belirgin bir \u015fekilde de\u011fi\u015fmi\u015f oldu\u011funu, ellerinin titredi\u011fini ve\u00a0 acil bir \u015fekilde telsizle bir yerlerle ili\u015fki kurmak istedi\u011fini g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz zaman, anlad\u0131k ki \u00e7ok sert bir karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Her ne kadar, Tahran\u2019la yap\u0131lacak telsiz g\u00f6r\u00fc\u015fmelerinin s\u00fcresinin yar\u0131m saati a\u015fmamas\u0131 karar\u0131 \u00f6nceden al\u0131nsa da, anla\u015f\u0131lan oydu ki \u015eah\u0131n Saray\u0131 ve Genel Kurmay,\u00a0 o gece sabaha kadar mahkeme karar\u0131n\u0131n infaz sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 bekledi.<\/p>\n<p>Do\u011frusu Qaz\u00ee\u2019lerin yeniden yarg\u0131lanmas\u0131 i\u00e7in kurulan ikinci mahkeme de, bundan \u00f6nceki meydan mahkemesinin yapt\u0131\u011f\u0131 su\u00e7lamalar\u0131 tekrarlad\u0131 ve hi\u00e7bir su\u00e7lama i\u00e7in de \u00f6nemli bir belge g\u00f6steremedi ve Qazilerin su\u00e7lamalar\u0131 reddetmesine de bir cevap vermeden, her \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fcn idam karar\u0131n\u0131 onaylad\u0131. Ondan sonra, \u015fehir i\u00e7inde dara\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131n kurulaca\u011f\u0131 bir yer aramaya koyuldular. Anla\u015f\u0131lan oydu ki asayi\u015f komutanl\u0131\u011f\u0131 mahkeme karar\u0131ndan bir g\u00fcn \u00f6nce, \u00c7\u0131war\u00e7\u0131ra meydan\u0131ndaki bir evi belirlemi\u015fti, yani ba\u015ftan beri idamlar\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 yer belirlenmi\u015fti.<\/p>\n<p>Komutan: Biz gerekli yeri haz\u0131rlam\u0131\u015f\u0131z.<\/p>\n<p>Kiyomers Salih Yaz\u0131yor:\u00a0 Ba\u015fta verilmi\u015f olan karara g\u00f6re, QAZ\u00ce\u2019lerin infaz\u0131, Mahabad komutanl\u0131\u011f\u0131na b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Biz mahkeme heyetiyle birlikte Tebrize ve oradan da Tahran\u2019a gitmek \u00fczere haz\u0131rland\u0131k. Fakat aniden karar de\u011fi\u015fikli\u011fi yap\u0131ld\u0131, Qaz\u00eelerin cezas\u0131 infaz edilene kadar mahkeme heyetinin orada kalmas\u0131 gerekiyordu. Qazilerin idam\u0131 ger\u00e7ekle\u015fene kadar, mecburen kald\u0131k.<\/p>\n<p>Mahkemenin bitiminden sonra, QAZ\u00ce\u2019lerin ka\u00e7mamalar\u0131 i\u00e7in etraf\u0131 askerlerce korunan bir odada bekletiliyorlard\u0131. Al\u0131nan karar do\u011frultusunda her biri on asker refakatinde ayr\u0131 otomobillere bindirildiler. Onlara; \u201csizi Tahran\u2019a g\u00f6nderece\u011fiz.\u201d denildi. QAZ\u00ce\u2019leri birer birer \u00c7IWAR\u00c7IRA meydan\u0131na getirilmesi i\u00e7in, Mahabad Askeri Komutanl\u0131\u011f\u0131ndan emir vrildi.<\/p>\n<p>Ben de dergi i\u00e7in haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m raporu tamamlamak \u00fczere zindana gittim. Bir askerle birlikte zindan\u0131n i\u00e7ine girdi\u011fimizde Qaz\u00ee Muhamed\u2019i g\u00f6rd\u00fcm, namaz k\u0131l\u0131yordu. Bir asker Qaz\u00ee\u2019ye dedi: \u201cHaz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 g\u00f6r\u00fcn sizi Tahran\u2019a g\u00f6nderece\u011fiz.\u201d Sedr\u00ee ve Seyf\u00ee, bilhasa da Sedr\u00ee Qaz\u00ee(Eb\u00fb El Qas\u0131m) bu karardan \u00e7ok memnun g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu. Qaz\u00ee Muhamed selam\u0131 verdikten sonra, geli\u015fimizin ve s\u00f6yledi\u011fimiz s\u00f6z\u00fcn onda hi\u00e7bir etki yaratmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck. H\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde e\u015fyalar\u0131n\u0131 toplay\u0131p haz\u0131rland\u0131lar ve dediler: \u201cM\u00fcsaade edin de Tahran\u2019a gidi\u015fimizle ilgili ailelerimizi haberdar edelim ki yol har\u00e7l\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in bize para getirsinler.\u201d<\/p>\n<p>Oradaki asker: \u201cHay\u0131r, gerekmiyor, komutan yol har\u00e7l\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in gereken paray\u0131, bu i\u015ften sorumlu askere vermi\u015ftir, bundan dolay\u0131 sizin para getirmenize gerek yoktur.\u201d diyerek isteklerini reddetti.<\/p>\n<p>Al\u0131nan karardan sonra, Qaz\u00ee\u2019lerin her biri on askerle birlikte ayr\u0131 kamyonlara bindirilerek g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc. O g\u00fcn de askeri komutanl\u0131k taraf\u0131ndan \u015fehir merkezinde ola\u011fan\u00fcst\u00fc durum ilan edilmi\u015fti, her nevi soka\u011fa \u00e7\u0131kma yasaklanm\u0131\u015ft\u0131. \u015eehrin merkezi ve \u00e7evresi, silahl\u0131 asker ve subaylar taraf\u0131ndan sar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Yar\u0131m saat i\u00e7erisinde Qaz\u00ee\u2019lerin her biri on askerle birlikte kamyonlara bindirildi; Qazi Muhamed bi-rinci kamyona, Seyf\u00ee Qaz\u00ee ikinci kamyona ve Sedr\u00ee Qaz\u00ee de \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kamyona\u00a0 bindirilerek hareket emrini beklediler. K\u00fcrt halk\u0131n\u0131n korkutulmas\u0131 ve Iran askerlerinin cesaretlendirilmesi i\u00e7in, Qaz\u00eelerin Mahabad \u015fehrinin merkezinde bulunan \u00c7IWAR\u00c7IRA meydan\u0131nda idam edilmeleri karar\u0131, Tahran\u2019da al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. Mahkeme heyeti Mahabad\u2019a do\u011fru geldi\u011fi zaman, askeri komutanl\u0131k, \u015fehrin g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flayacak askerleri yerle\u015ftirmek bahanesiyle, \u00c7IWAR\u00c7IRA meydan\u0131 etraf\u0131ndaki evleri bo\u015falt\u0131lar. Qaz\u00eelerin g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc meydandaki evin \u00fc\u00e7 kap\u0131s\u0131 vard\u0131; kap\u0131lardan biri meydana a\u00e7\u0131l\u0131yordu, ikincisi de meydan\u0131n tersi istikamette a\u00e7\u0131l\u0131yordu ve\u00a0 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kap\u0131 da evin k\u00fc\u00e7\u00fck avlusuna do\u011fru a\u00e7\u0131l\u0131yordu. Qaz\u00ee Muhamed\u2019in i\u00e7inde bulundu\u011fu kamyonun meydan taraf\u0131na gitmesi emri verildi ve kamyon \u00c7\u0131war\u00e7\u0131ra\u2019daki evin kap\u0131s\u0131nda durdu\u011fu zaman Qaz\u00ee Muhamed sordu; \u201cneden beni burada indiriyorsunuz?\u201d Asker cevaplad\u0131: \u201cTahran\u2019a gidi\u015finiz buradan organize edilecektir ve kalan birka\u00e7 soru da burada size sorulacakt\u0131r.\u201d Qaz\u00ee Muhamed arabadan indi ve evin i\u00e7erisine girdi\u011fi zaman, kar\u015f\u0131s\u0131nda Albay Nikuzad, bir K\u00fcrd imam ve birka\u00e7 silahl\u0131 subay\u0131 g\u00f6rd\u00fc, ayn\u0131 zamanda odada b\u00fcy\u00fck bir masa ve \u00fczerinde de bir Kuran vard\u0131 ve\u00a0 Tahran\u2019dan Mahabad\u2019a gelen sa\u011fl\u0131k m\u00fcd\u00fcr\u00fc de ordayd\u0131. Orda anlad\u0131 ki Tahran\u2019a gitme olay\u0131 yaland\u0131r, bu bahaneyle onlar\u0131 \u00c7IWAR\u00c7IRA meydan\u0131na getirmi\u015fler.<\/p>\n<p>Yarg\u0131\u00e7 Albay Nikuzad mahkeme h\u00fckm\u00fcn\u00fc okumaya ba\u015flad\u0131 ve Qaz\u00ee\u2019ye dedi: Bu h\u00fckm\u00fcn \u015fimdi yerine getirilmesi gerekiyor. E\u011fer bir vasiyetin varsa s\u00f6yle yada yaz.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde masan\u0131n ba\u015f\u0131na ge\u00e7ti ve vasiyetnamesini yazmaya ba\u015flad\u0131. Fakat yorgun oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmekteydi, bunun i\u00e7in birka\u00e7 sayfa yazd\u0131ktan sonra Mahabad imam\u0131na seslenerek dedi: Gel s\u00f6yleyeceklerimi yaz. Qaz\u00ee Muhamed, \u00e7ok net bir \u015fekilde konu\u015fuyordu ve ona yazd\u0131r\u0131yordu. Dedi yaz bakal\u0131m, gelecekte K\u00fcrt ulusunun \u00e7ocuklar\u0131 ondan faydalanmas\u0131 i\u00e7in filan yer ve filan toprak, okul, hastane ve cami i\u00e7indir. K\u00fcrt halk\u0131 i\u00e7in birli\u011finizi, b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz\u00fc olu\u015fturun ve birbirinizi sevin diye nasihatlarda bulundu. Vasiyetnamenin yaz\u0131m\u0131 bitikten sonra, namaz k\u0131lmaya ba\u015flad\u0131 ve b\u00fct\u00fcn bunlar da 2,5 saat s\u00fcrd\u00fc. Yarg\u0131\u00e7 bu s\u00fcre i\u00e7erisinde \u00e7ok s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu, bir an \u00f6nce Tahran\u2019a d\u00f6nmek istiyordu. Qaz\u00ee Muhamed vasiyetnamesini yaz\u0131p namaz\u0131n\u0131 k\u0131ld\u0131ktan ve dileklerini Allaha bildirdikten sonra, K\u00fcrt halk\u0131na vasiyetname ve birka\u00e7 nasihat yazmak i\u00e7in yetkililerden izin vermelerini istedi, yarg\u0131\u00e7 da o izini verdi. Istedi\u011fi kalem ve ka\u011f\u0131t verildi, O da Yarg\u0131\u00e7 Albay Nikuzad ve orada bulunan di\u011fer her kesin duyaca\u011f\u0131 ve anlayaca\u011f\u0131 \u015fekilde, imama s\u00f6yleyeceklerini yazmas\u0131n\u0131 istedi. Qaz\u00ee: \u201cMele sana s\u00f6yleyece\u011fim her \u015feyi yaz.\u201d Mele: \u201cKurban oldu\u011fum ne yazay\u0131m, ben sizin konu\u015ftu\u011funuz \u015fekilde(K\u00fcrt\u00e7e) yazm\u0131yorum, K\u00fcrt\u00e7e yazmam i\u00e7in yarg\u0131c\u0131n izin vermesi gerekiyor.\u201d Qaz\u00ee Muhamed k\u0131zarak cevaplad\u0131: \u201cYarg\u0131\u00e7 kimdir? Bana izin verip vermemesi nedir? Ben sana s\u00f6yl\u00fcyorum.\u201d<\/p>\n<p>(Kiyomers Salih diyor: Burada, Qaz\u00ee Muhamed Meleye(Imama) Fars\u00e7a s\u00f6yledi\u011fi \u015feyleri K\u00fcrt\u00e7e\u2019ye \u00e7evirip yazmas\u0131n\u0131 istiyordu)<\/p>\n<p>Imam dedi: Kurban, beni ba\u011f\u0131\u015flay\u0131n\u0131z, K\u00fcrt\u00e7e yazmas\u0131n\u0131 bilmiyorum.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed (k\u0131zarak) dedi: Bu da K\u00fcrt ulusunun di\u011fer bir baht\u0131 karal\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed kalemi eline alarak, d\u00fczg\u00fcn ve \u00e7ok g\u00fczel bir yaz\u0131yla vasiyetnamesini kendisi yazmaya ba\u015flad\u0131:<\/p>\n<p><em>\u201cB\u00fcy\u00fck ve \u015fefkatli Allah\u0131n ad\u0131yla,<\/em><\/p>\n<p><em>K\u00fcrt ulusu ve de\u011ferli karde\u015flerime;<\/em><\/p>\n<p><em>Haklar\u0131 gasp edilen karde\u015flerim! Zulme maruz kalan ulusum! Ben ya\u015fam\u0131m\u0131n son anlar\u0131nda sizlere birka\u00e7 \u00f6\u011f\u00fctte bulunmak istiyorum: Allah\u2019\u0131n hat\u0131r\u0131 i\u00e7in art\u0131k birbirinize d\u00fc\u015fmanl\u0131k yapmay\u0131n\u0131z, birbirinizi koruyun, birbirinize yard\u0131mc\u0131 olun, zulme ve zorba d\u00fc\u015fmana kar\u015f\u0131 koyun, kendinizi d\u00fc\u015fmana satmay\u0131n, d\u00fc\u015fman kendi i\u015fini size g\u00f6rd\u00fcr\u00fcnceye kadar size katlan\u0131r, fakat \u015funu biliniz ki hi\u00e7bir zaman size ac\u0131maz ve g\u00fcvenmez.<\/em><\/p>\n<p><em>K\u00fcrt ulusunun d\u00fc\u015fmanlar\u0131 \u00e7oktur, zalimdir, zorbad\u0131r ve merhametsizdir. B\u00fct\u00fcn uluslar\u0131n ve halklar\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n sembol\u00fc birlik ve b\u00fct\u00fcnl\u00fckt\u00fcr, ulusal dayan\u0131\u015fmad\u0131r. Birli\u011fi ve b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc olmayan uluslar, s\u00fcrekli d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n egemenli\u011fi alt\u0131nda olurlar. K\u00fcrt ulusu! Yery\u00fcz\u00fcndeki di\u011fer uluslardan hi\u00e7bir \u015feyiniz eksik de\u011fildir, belki de yi\u011fitlikte, beceride ve gayret g\u00f6sterme y\u00f6n\u00fcnde kurtulmu\u015f olan \u00e7ok ulustan da ilerdesin. Zorba d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n elinden kurtulan di\u011fer uluslar da sizin gibidir, fakat kendi birli\u011fini olu\u015fturanlar kurtuldular. Siz de yery\u00fcz\u00fcndeki di\u011fer b\u00fct\u00fcn uluslar gibi art\u0131k esaret alt\u0131nda kalmay\u0131n. Ancak birlikle, k\u0131skanmadan, kendini d\u00fc\u015fmana satmadan ve tahamm\u00fclle ulusumuz kurtulabilir.<\/em><\/p>\n<p><em>Karde\u015flerim! K\u00fcrt d\u00fc\u015fmanlar\u0131 hangi renkten ve ulustan olursa olsun her zaman d\u00fc\u015fmand\u0131r; ac\u0131mas\u0131zd\u0131r, vicdans\u0131zd\u0131r, sizin kendi elinizle sizi \u00f6ld\u00fcrecektir, onursuzla\u015ft\u0131racak yalan ve hilebazl\u0131kla sizi kand\u0131r\u0131p birbirinize d\u00fc\u015f\u00fcrecektir. K\u00fcrt ulusunun b\u00fct\u00fcn d\u00fc\u015fmanlar\u0131 i\u00e7erisinde Acemler hepsinden daha zalim, mel\u2019un, tanr\u0131tan\u0131maz ve ac\u0131mas\u0131z olan\u0131d\u0131r. K\u00fcrt ulusuna kar\u015f\u0131 hi\u00e7bir su\u00e7 i\u015flemekten ka\u00e7\u0131nmaz, K\u00fcrt ulusuna kar\u015f\u0131 tarihten gelen bir kini ve nefreti olmu\u015f ve bu g\u00fcn de devam etmektedir. \u015e\u0131kakili Ismail A\u011fa\u2019dan tutun karde\u015fi Cevher A\u011fa,\u00a0 Menguri\u2019li Hamza A\u011fa ve di\u011ferlerine kadar halk\u0131n\u0131z\u0131n b\u00fct\u00fcn b\u00fcy\u00fcklerini kand\u0131rd\u0131lar, yaln\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131p halk\u0131n deste\u011finden yoksunb\u0131rakt\u0131lar ve onlara Kur\u2019an ad\u0131na yemin ederek Acemlerin onlara hay\u0131rl\u0131 bir niyetle yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131na onlar\u0131 inand\u0131r\u0131p kalle\u015f\u00e7e \u00f6ld\u00fcrd\u00fcler. Ama K\u00fcrtler, Acemlerin ettikleri yemin ve verdikleri s\u00f6zlere \u00e7abuk inan\u0131p ve kand\u0131r\u0131l\u0131rlar. Fakat ge\u00e7mi\u015f tarihten g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar hi\u00e7 kimse Acemlerin K\u00fcrtlere verdikleri s\u00f6zleri ve yapt\u0131klar\u0131 antla\u015fmalar\u0131 yerine getirdiklerini g\u00f6rmemi\u015ftir, s\u00fcrekli yalan s\u00f6yleyip ve hilebazl\u0131k yapm\u0131\u015flar. Ben, sizin k\u00fc\u00e7\u00fck bir karde\u015finiz olarak, Allah\u0131n yollunda ve Allah\u0131n hat\u0131r\u0131 i\u00e7in size diyorum birlik olun ve hi\u00e7bir zaman birbirinizi yaln\u0131z b\u0131rakmay\u0131n. \u00c7ok iyi bilin e\u011fer Acem size bal verirse, biliniz ki i\u00e7ine zehir katm\u0131\u015ft\u0131r. Acemlerin s\u00f6z\u00fcne, yeminine ve yalan\u0131na kanmay\u0131n\u0131z, e\u011fer bin kere kutsal kitaba el bassa da ve size s\u00f6z verse de inanmay\u0131n, \u00e7ok iyi biliniz ki tek ama\u00e7lar\u0131 sizi kand\u0131rmakt\u0131r.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>\u015eu anda ya\u015fam\u0131m\u0131n son saatlerindeyim ve y\u00fcce Allah\u0131n hat\u0131r\u0131 i\u00e7in size nasihat ediyorum ve size s\u00f6yl\u00fcyorum: Allah bilir m\u00fccadelemle, ba\u015f\u0131mla, can\u0131mla, nasihat ve do\u011fru yolu g\u00f6stermekle elimden gelen \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 yapm\u0131\u015f\u0131m. \u015eimdi de i\u00e7inde bulundu\u011fum \u015fu anda da sizleri uyar\u0131yorum ki art\u0131k Acemlere kanmay\u0131n ve Kur\u2019an\u2019a el bas\u0131p yemin etmelerine, verdikleri s\u00f6z ve yapt\u0131klar\u0131 anla\u015fmalara inanmay\u0131n. \u00c7\u00fcnk\u00fc Acemler Allah\u0131 tan\u0131mad\u0131klar\u0131 gibi Allaha ve peygamberine, k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde hesap vermeye de inanmazlar. Onlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan m\u00fcsl\u00fcman olsan\u0131z da K\u00fcrt oldu\u011funuz i\u00e7in su\u00e7lusunuz, onlar i\u00e7in d\u00fc\u015fmans\u0131n\u0131z, ba\u015f\u0131n\u0131z, can\u0131n\u0131z ve mal\u0131n\u0131z onlar i\u00e7in helaldir ve bunu ganimet olarak bilirler. Her ne kadar size verdi\u011fim s\u00f6z, sizi hain d\u00fc\u015fman\u0131n elinde b\u0131rak\u0131p gitmek de\u011fil idiyse de, d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm zaman, \u00e7o\u011fu kere b\u00fcy\u00fck yi\u011fitlerimiz de yemin, yalan ve hile ile Acemler taraf\u0131ndan yakalan\u0131p \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fler. D\u00fc\u015fman, yi\u011fitlik meydan\u0131nda onlara kar\u015f\u0131 duramayaca\u011f\u0131n\u0131 bildi\u011finden, \u00e7aresiz kald\u0131klar\u0131 zamanlarda yalan ve hile ile onlar\u0131 kand\u0131r\u0131p \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/em><\/p>\n<p><em>B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 s\u00fcrekli d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordum ve hi\u00e7bir zaman Acemlere g\u00fcvenmedim. Acemler buray\u0131 tekrar i\u015fgal etmeden \u00f6nce, Acem devleti ve \u015eah\u0131n kendisi bir \u00e7ok kere g\u00f6ndermi\u015f oldu\u011fu mektuplarla, tan\u0131nm\u0131\u015f K\u00fcrt ve Fars \u015fahsiyetleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla K\u00fcrdistan\u2019da bir damla kan\u0131n d\u00f6k\u00fclmemesi i\u00e7in b\u00fcy\u00fck s\u00f6z ve vaatlerle, ellerinden gelen gayreti ve iyi niyeti g\u00f6sterece\u011fini belirtmi\u015ftir. \u015eu anda siz Acemlerin verdikleri s\u00f6z ve antla\u015fmalar\u0131 g\u00f6zlerinizle g\u00f6r\u00fcyorsunuz. E\u011fer baz\u0131 b\u00f6lge komutanlar\u0131 ve K\u00fcrt a\u015firet reisleri ihanet yapmasayd\u0131 ve kendini Acem h\u00fck\u00fcmetine satmasayd\u0131, bu ya\u015fad\u0131klar\u0131m\u0131z bizim, sizin ve Cumhuriyetimizin ba\u015f\u0131na gelmezdi.<\/em><\/p>\n<p><em>Size vasiyetim ve nasihatim \u015fudur ki; \u00e7ocuklar\u0131n\u0131z okusun, \u00e7\u00fcnk\u00fc bizim K\u00fcrt ulusu olarak di\u011fer uluslardan hi\u00e7bir eksikli\u011fimiz yoktur, yaln\u0131z okumak yetmez, \u00f6yle bir okuyun ki uluslar kervan\u0131ndan geri kalmayas\u0131n\u0131z, okumak d\u00fc\u015fman i\u00e7in \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc bir silaht\u0131r. Inan\u0131n ki e\u011fer kendi aran\u0131zda birlik, b\u00fct\u00fcnl\u00fck ve okumu\u015fluk iyi durumda olursa, d\u00fc\u015fman\u0131 daha kolay yenmi\u015f olursunuz.<\/em><\/p>\n<p><em>Olmaya ki benim, karde\u015fimin ve amcam o\u011flunun \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesiyle korkas\u0131n\u0131z, umudunuza ve amac\u0131n\u0131za ula\u015fana kadar bizim gibi daha bir\u00e7ok insan\u0131n ba\u015f\u0131n\u0131 bu yolda kurban vereceksiniz. Inan\u0131yorum ki i\u00e7inizden \u00e7ok say\u0131da insan da kand\u0131r\u0131l\u0131p kopar\u0131lacakt\u0131r.<\/em><\/p>\n<p><em>Inan\u0131yorum ki bizden sonra gelecek daha becerikli ve bilin\u00e7li insanlar\u0131m\u0131z da Acemler taraf\u0131ndan kand\u0131r\u0131lacakt\u0131r, fakat umut ederim ki bizim \u00f6l\u00fcm\u00fcm\u00fczden ders ve ibret al\u0131rs\u0131n\u0131z. K\u00fcrt ulusuna sad\u0131k olanlar! Size di\u011fer bir vasiyetim de \u015fudur ki K\u00fcrt ulusunun ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ne yap\u0131yorsan\u0131z, y\u00fcce Allahtan dileyin ki size yard\u0131mc\u0131 olsun, ben \u00e7ok iyi inan\u0131yorum ki y\u00fcce Allah size yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r ve ba\u015far\u0131l\u0131 olacaks\u0131n\u0131z. Sen, niye ba\u015farmad\u0131n? diye benden sorabilirsiniz. Size verece\u011fim cevapta diyorum: O y\u00fcce Allah\u0131n ad\u0131na ben ba\u015fard\u0131m, kendi halk\u0131n\u0131n ve ulusunun kurtulu\u015fu yolunda ba\u015f\u0131n\u0131, can\u0131n\u0131 ve mal\u0131n\u0131 kurban etmekten daha b\u00fcy\u00fck bir ba\u015far\u0131 var m\u0131d\u0131r? Inan\u0131n ki e\u011fer \u00f6l\u00fcm Allah ve Onun peygamberi yolunda, ulusum ve halk\u0131m i\u00e7inse ve y\u00fcz ak\u0131yla \u00f6l\u00fcyorsam, bu \u00f6l\u00fcm benim i\u00e7in ba\u015far\u0131d\u0131r.<\/em><\/p>\n<p><em>Aziz Karde\u015flerim!<\/em><\/p>\n<p><em>K\u00fcrdistan her k\u00fcrd\u00fcn evidir, nas\u0131l ki bir evdeki aile bireylerinin her biri bildi\u011fi i\u015ften sorumlu ve me\u015fgul ise, i\u015fte K\u00fcrdistan da o ev gibidir. E\u011fer o evin \u00fcyelerinden birisinin bir i\u015fin \u00fcstesinden geldi\u011fini g\u00f6r\u00fcyorsan\u0131z, ona yard\u0131mc\u0131 olun o i\u015fi yaps\u0131n. Y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc yolda o insana engeller \u00e7\u0131kartmak do\u011fru de\u011fildir, sizden biri b\u00fcy\u00fck bir sorumluluk \u00fcstlendi\u011fi zaman ve b\u00fcy\u00fck bir y\u00fck\u00fc omuzlay\u0131p g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc zaman, o i\u015fi bildi\u011fini ve o g\u00f6reve kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir sorumluluk alt\u0131na girdi\u011fini biliniz, bundan dolay\u0131 da tahamm\u00fcls\u00fcz olmay\u0131n\u0131z. \u00c7ok iyi bil ki senin K\u00fcrt karde\u015fin kindar ve k\u00f6t\u00fc kalpli d\u00fc\u015fman\u0131ndan daha iyidir. E\u011fer b\u00fcy\u00fck bir sorumluluk \u00fcstlenmeseydim \u015fu anda dara\u011fac\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde olmayacakt\u0131m, onun i\u00e7in birbirimize kar\u015f\u0131 tahamm\u00fcls\u00fcz olmay\u0131n\u0131z. Bizim verdi\u011fimiz emirleri yerine getirmeyenler, yaln\u0131z itaatsizlik yapmad\u0131lar, belki bize d\u00fc\u015fmanl\u0131k da yap\u0131yordular, \u00e7\u00fcnk\u00fc biz kendimizi halk\u0131m\u0131z\u0131n hizmet\u00e7isi olarak g\u00f6r\u00fcyorduk. \u015eu an onlar kendi evinde ve \u00e7ocuklar\u0131 aras\u0131nda tatl\u0131 bir uykudad\u0131rlar, lakin biz ulusa yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z hizmetten dolay\u0131 dara\u011fac\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcndeyiz ve \u015fu an ben ya\u015fam\u0131m\u0131n son ad\u0131mlar\u0131n\u0131 bu vasiyetnameyi yazmakla tamaml\u0131yorum. E\u011fer benim omuzlar\u0131mda da b\u00fcy\u00fck bir sorumluluk olmasayd\u0131, \u015fu an ben de sizin gibi evimde ve \u00e7ocuklar\u0131m\u0131n yan\u0131nda, tatl\u0131 bir uykuda olacakt\u0131m. Bizden sonrakiler i\u00e7in yapt\u0131\u011f\u0131m bu nasihatlar, benim sorumluluklar\u0131mdan biridir, e\u011fer bu sorumlulu\u011fu benim yerime ba\u015fka biri \u00fcstlenmi\u015f olsayd\u0131, inan\u0131yorum ki \u015fu an benim yerimde o dara\u011fac\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde olacakt\u0131. I\u015fte, ben Allah\u0131n r\u0131zas\u0131yla da alm\u0131\u015f oldu\u011fum sorumluluktan dolay\u0131, ulusunun hizmetinde ve do\u011fru yolda olan bir K\u00fcrt olarak bu nasihtlar\u0131 size yapt\u0131m ve umut ederim ki nasihatlar\u0131m\u0131 bug\u00fcnden sonra tamamen dinlersiniz ve bunlar size ibret olur. Y\u00fcce Allahtan umut ederim ki d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131z\u0131 yenersiniz.<\/em><\/p>\n<p><em>* Birlik ve beraberli\u011fi savunun, k\u00f6t\u00fc i\u015fler yapmay\u0131n, bilhassa sorumluluk ve hizmette birbirinizi k\u0131skanmay\u0131n.<\/em><\/p>\n<p><em>* Allaha ve peygamberine inan\u0131n ve Allahtan gelen her \u015feye g\u00fcvenin ve m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar\u0131yla dini g\u00f6revlerinizi yerine getirin.<\/em><\/p>\n<p><em>* D\u00fc\u015fman\u0131n tuzaklar\u0131na daha az d\u00fc\u015fmek i\u00e7in okuyun, bilginizi ve bilimsel yan\u0131n\u0131z\u0131 geli\u015ftirin.<\/em><\/p>\n<p><em>* D\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131za g\u00fcvenmeyin ve bilhassa da Acem gibi d\u00fc\u015fmanlara. \u00c7\u00fcnk\u00fc Acemler birka\u00e7 y\u00f6n\u00fcyle sizin d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131zd\u0131r; ulusunuzun, halk\u0131n\u0131z\u0131n ve dininizin d\u00fc\u015fman\u0131d\u0131r. Tarih g\u00f6stermi\u015ftir ki her seferinde \u00e7e\u015fitli bahanelerle K\u00fcrtlere sald\u0131rm\u0131\u015f ve en basit su\u00e7lamalarla K\u00fcrtleri \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015f, onlara kar\u015f\u0131 her t\u00fcr su\u00e7u i\u015flemekten \u00e7ekinmemi\u015flerdir.<\/em><\/p>\n<p><em>* Bu d\u00fcnyadaki birka\u00e7 g\u00fcnl\u00fck de\u011fersiz ya\u015fam i\u00e7in, kendinizi d\u00fc\u015fmana satmay\u0131n, \u00e7\u00fcnk\u00fc d\u00fc\u015fman d\u00fc\u015fmand\u0131r ve g\u00fcvenilecek hi\u00e7bir yan\u0131 yoktur.<\/em><\/p>\n<p><em>* Birbirinize ihanet etmeyin; ne siyasi, ne can, ne mal ve ne de namus olarak ihanet etmeyin. \u00c7\u00fcnk\u00fc ihanet\u00e7i hem Allah kat\u0131nda ve hem de insana kar\u015f\u0131 su\u00e7lu ve g\u00fcvenilmezdir. Ihanet, bir g\u00fcn ihanet\u00e7i- nin kar\u015f\u0131s\u0131na dikilir.<\/em><\/p>\n<p><em>* E\u011fer sizden biri ihanet yapmadan bir i\u015finizi yapabiliyorsa, ona yard\u0131mc\u0131 olun, k\u0131skan\u00e7l\u0131k ve tahamm\u00fcls\u00fczl\u00fckten dolay\u0131 kar\u015f\u0131 koymay\u0131n, Allah g\u00f6stermesin ona kar\u015f\u0131 yabanc\u0131lar\u0131n ajanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapmay\u0131n.<\/em><\/p>\n<p><em>* Okul, hastane ve cami yap\u0131lmak \u00fczere vasiyetnamemde belirtti\u011fim yerlerden faydalanman\u0131z i\u00e7in, b\u00fct\u00fcn g\u00fcc\u00fcn\u00fczle talepte bulunun.<\/em><\/p>\n<p><em>* Esaret alt\u0131nda olan di\u011fer b\u00fct\u00fcn milletler gibi esaretten kurtulana kadar, m\u00fccadeleden ve \u00e7al\u0131\u015fmadan vazge\u00e7meyin. D\u00fcnya mal\u0131 hi\u00e7bir \u015fey de\u011fil. E\u011fer devletiniz olursa, \u00f6zg\u00fcr olursan\u0131z, o zaman her \u015feye; mal, vatan, toprak, namus ve m\u00fclke sahibi olursunuz.<\/em><\/p>\n<p><em>* Bildi\u011fim kadar\u0131yla Allaha olan borcumun d\u0131\u015f\u0131nda, ba\u015fka hi\u00e7 kimseye borcum yoktur, e\u011fer biri \u00e7\u0131k\u0131p da ona bor\u00e7lu oldu\u011fumu (az yada \u00e7ok) iddia ederse, kendimden sonrakilere b\u00fcy\u00fck bir mal varl\u0131\u011f\u0131 b\u0131rakm\u0131\u015f\u0131m, miras\u00e7\u0131lar\u0131mdan bu hak talebinde bulunabilir.<\/em><\/p>\n<p><em>Birli\u011finizi olu\u015fturmadan ba\u015far\u0131l\u0131 olamazs\u0131n\u0131z. Biri birinize kar\u015f\u0131 zul\u00fcm ve zorbal\u0131k yapmay\u0131n, \u00e7\u00fcnk\u00fc Allah zalimleri \u00e7ok \u00e7abuk ortadan kald\u0131r\u0131r. Bu Allah\u0131n s\u00f6z\u00fcd\u00fcr: Zalimler yenilecektir, Allah ondan zulm\u00fcne kar\u015f\u0131l\u0131k intikam\u0131n\u0131 alacakt\u0131r.<\/em><\/p>\n<p><em>Umut ederim ki bu nas\u00eehatlar\u0131 dinlersiniz ve Allah\u0131n yard\u0131m\u0131yla da d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131z\u0131 yenersiniz. Sad\u00ee\u2019nin dedi\u011fi gibi:<\/em><\/p>\n<p><em>\u201cMirad\u00ee ma nes\u00eehet bud ve goftim<\/em><\/p>\n<p><em>Hewalit ba xuda kerd\u00eem ve reft\u00eem.\u201d<\/em><\/p>\n<p><strong>\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0Ulusun ve \u00dclkenin Hizmet\u00e7isi<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0Qaz\u00ee MUHAMED<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed vasiyetnamesini yaz\u0131p bitirdikten sonra, d\u00f6n\u00fcp yarg\u0131ca dedi: Istersen dinle sana okuyay\u0131m.<\/p>\n<p>Yarg\u0131\u00e7:\u00a0 gerekmiyor.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: Iyi, islam hukukunda idam tasvip edilmedi\u011fi i\u00e7in, beni \u00f6ld\u00fcrece\u011finiz zaman kur\u015funlayarak \u00f6ld\u00fcr\u00fcn.<\/p>\n<p>Yarg\u0131\u00e7, Qaz\u00ee Muhamedin bu iste\u011fini kabul etmedi, \u00e7\u00fcnk\u00fc mahkeme karar\u0131na g\u00f6re iple bo\u011fulmalar\u0131 gerekiyordu.<\/p>\n<p>Qaz\u00ee Muhamed: \u201cNamaz k\u0131laca\u011f\u0131m ve \u00f6l\u00fcmden \u00f6nceki vaciplerimi yerine getirece\u011fim.\u201d dedi.<\/p>\n<p>Istekleri i\u00e7in izin verildi. Qaz\u00ee Muhamed dara\u011fac\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne gitmeden \u00f6nce, d\u00f6n\u00fcp k\u0131bleye do\u011fru bakt\u0131 ve her iki elini havaya kald\u0131r\u0131p y\u00fcksek bir sesle dileklerini Allaha bildirdi:<\/p>\n<p>Allah\u0131m! Kendin de \u015fahitsin ki bu ulusa hizmet etmekte hi\u00e7bir \u015fey esirgemedim ve endi\u015fem olmad\u0131. Allah\u0131m! \u015eahitsin ki senin yolunda elimden gelen her \u015feyi yapm\u0131\u015f\u0131m. Allah\u0131m! Bu d\u00fcnyada ve k\u0131yamette mazlumlar\u0131n intikam\u0131n\u0131 zalimlerden al, benim bildi\u011fim kadar\u0131yla bu hep b\u00f6yledir. Her \u015feyden haberdar olan Allah\u0131m, b\u00fct\u00fcn ezilen uluslar\u0131 ve K\u00fcrt ulusunu da zalimlerin boyunduru\u011fu alt\u0131ndan kurtar.<\/p>\n<p>Allah\u2019a dileklerini bildirme ve hayk\u0131r\u0131\u015f i\u015fi, yakla\u015f\u0131k 20 dakika s\u00fcrd\u00fc.\u00a0 Qaz\u00ee Muhamed\u2019in K\u00fcrt\u00e7e olarak s\u00f6yledi\u011fi bu \u015feyleri, ben de mahkemede haz\u0131r bulunan K\u00fcrt imamdan Fars\u00e7a anlam\u0131n\u0131 soruyordum.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bu a\u015famalardan\u00a0 sonra, infaz\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmek \u00fczere Qaz\u00ee Muhamed\u2019i dara\u011fac\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler ve ilmik boynuna at\u0131ld\u0131ktan iki dakika sonra Qaz\u00ee Muhamed can verdi. Saat sabah\u0131n d\u00f6rd\u00fcyd\u00fc.<\/p>\n<p>Bundan sonra K\u00fcrdistan Cumhuriyeti Savunma Bakan\u0131, Muhamed H\u00fcseyin Seyf\u00ee Qaz\u00ee\u2019nin\u00a0 i\u00e7inde bulundu\u011fu otomobilin meydana do\u011fru gelmesi i\u00e7in i\u015faret verildi. Seyf\u00ee Qaz\u00ee evin i\u00e7ine girdi\u011finde, kar\u015f\u0131s\u0131nda yarg\u0131c\u0131, imam\u0131 ve sa\u011fl\u0131k m\u00fcd\u00fcr\u00fcn\u00fc g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc gibi meseleyi anlad\u0131, fakat hi\u00e7 etkilenmedi ve bozuntuya vurmad\u0131. Yarg\u0131\u00e7, ona mahkeme karar\u0131n\u0131 okudu ve vasiyetnameni yazabilece\u011fini s\u00f6yledi.\u00a0 O da masan\u0131n ba\u015f\u0131na oturup on sayfadan ibaret olan vasiyetnamesini yazd\u0131. Vasiyetnamesini yaz\u0131p bitirdi\u011finde, sabah vakti olmu\u015ftu. Onu dara\u011fac\u0131 meydan\u0131na do\u011fru g\u00f6t\u00fcrd\u00fcklerinde, g\u00f6zleri uzaktan Qaz\u00ee Muhamed\u2019in\u00a0 dara\u011fac\u0131nda sallanan v\u00fccuduna ili\u015fince, do\u011frudan K\u00fcrt\u00e7e devrimci sloganlar atmaya ba\u015flad\u0131, tekme ve yumruklarla asker ve subaylara sald\u0131rd\u0131 ve \u00f6n\u00fcne \u00e7\u0131kan her subay\u0131 d\u00f6verek yere y\u0131\u011fd\u0131. Aslanlar gibi k\u00fckremi\u015f Seyfi Qazi\u2019nin sesinden dolay\u0131, \u00c7\u0131war\u00e7\u0131ra meydan\u0131 etraf\u0131ndaki evlerde bulunan b\u00fct\u00fcn halk uykusundan uyand\u0131, ellerinin yeti\u015fti\u011fi her birini d\u00f6vd\u00fc ve aslanlar gibi k\u00fckreyerek hayk\u0131r\u0131yordu: Ya\u015fas\u0131n Qaz\u00ee MUHAMED! Ya\u015fas\u0131n K\u00fcrtler! Ya\u015fas\u0131n K\u00fcrt ulusunun ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131! Biz \u00f6lece\u011fiz ama K\u00fcrtler hi\u00e7bir zaman \u00f6lmeyecektir!<\/p>\n<p>Seyf\u00ee Qaz\u00ee\u2019nin sesi\u00a0 g\u00f6rd\u00fc ve kendisi de \u00e7ok heybetli ve korkusuzdu, bunun i\u00e7in dara\u011fac\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne yeti\u015ftirilene kadar tekme ve yumruklarla birka\u00e7 ki\u015fiyi yere serdi. Onun g\u00fcr sesinden dolay\u0131 mahalle sakinlerinden \u00e7ok say\u0131da insan uykusundan uyand\u0131, ancak ola\u011fan\u00fcst\u00fc durum ilan edilmi\u015f oldu\u011fu i\u00e7in ak\u015famdan beri gidi\u015f-geli\u015fler ve soka\u011fa \u00e7\u0131kma yasaklanm\u0131\u015ft\u0131, bunun i\u00e7in kimse soka\u011fa \u00e7\u0131kma cesaretinde bulunamad\u0131.<\/p>\n<p>Boynuna ilmik at\u0131ld\u0131ktan 2 dakika sonra koptu ve Seyf\u00ee Qaz\u00ee\u2019 yere d\u00fc\u015ft\u00fc. Onu tekrar kald\u0131r\u0131p \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc dara\u011fac\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne g\u00f6t\u00fcr\u00fcp ilmi\u011fi boynuna att\u0131klar\u0131 zaman,\u00a0 hen\u00fcz can \u00e7eki\u015fiyordu. Saat, sabah\u0131n be\u015fiydi ve her taraf ayd\u0131nl\u0131k olmu\u015ftu.<\/p>\n<p>S\u0131ra Eb\u00fb El-Qas\u0131m Sedr\u00ee Qaz\u00ee\u2019ye geldi. Fakat birka\u00e7 saat kamyonda beklettikleri i\u00e7in sersemle\u015fmi\u015fti ve ayn\u0131 zamanda idam meydan\u0131ndan uzak olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in de b\u00fcy\u00fck ihtimalle Seyf\u00ee Qaz\u00ee\u2019nin hayk\u0131r\u0131\u015flar\u0131n\u0131 da duymu\u015ftur. Bundan dolay\u0131 bir dereceye kadar durumun ne oldu\u011funu anlam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Seyf\u00ee Qaz\u00ee\u2019yi kamyondan indirip yukar\u0131 \u00e7\u0131kartt\u0131klar\u0131nda, yarg\u0131c\u0131 imam\u0131 ve bizi g\u00f6r\u00fcnce durumu anlad\u0131 ve yalvarmaya ba\u015flad\u0131 ve dedi: Benim hi\u00e7bir sucum yoktur, durumum tam netle\u015fene kadar beni Tahran\u2019a g\u00f6ndermeniz i\u00e7in rica ediyorum. Mahabad\u2019l\u0131 Imam ona dedi: \u201cAy\u0131pt\u0131r utan biraz, onlara yalvarma, di\u011ferleri gibi yi\u011fit ol, bundan sonra yalvarmak derdine derman olmaz, bu mahkeme karar\u0131d\u0131r ve yerine getirilmesi gerekir, neden yi\u011fit\u00e7e \u00f6lm\u00fcyorsun? Yi\u011fit\u00e7e ya\u015fad\u0131n, yi\u011fit\u00e7e de \u00f6l. Ni\u00e7in d\u00fc\u015fman\u0131n g\u00f6nl\u00fcn\u00fc ho\u015f ediyorsun? Onlar d\u00fc\u015fmand\u0131r, sizi asacaklar.\u201d Imam\u2019\u0131n bu s\u00f6zleri onu etkiledi, bundan dolay\u0131 oturdu ve vasiyetnamesini yazmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>Seyf\u00ee Qaz\u00ee vasiyetnamesini tamamlad\u0131ktan sonra dara\u011fac\u0131 meydan\u0131na do\u011fru g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc, g\u00f6z\u00fc Qaz\u00ee MUHAMED ve Seyf\u00ee QAZ\u00ce\u2019nin dara\u011fac\u0131na as\u0131l\u0131 bedenine ili\u015fince durumu k\u00f6t\u00fcle\u015fti ve a\u011flamakl\u0131 oldu, dizlerinin ba\u011f\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc, bu durumda subaylar onu kucaklay\u0131p g\u00f6t\u00fcr\u00fcp ilmi\u011fi boynuna atmak zorunda kald\u0131lar. Onu da idam ettikten sonra, b\u00f6ylece her \u00fc\u00e7 K\u00fcrt liderin idam i\u015fi de bitmi\u015f oldu.<\/p>\n<p>Onlar\u0131n idam\u0131ndan sonra, bizi Tahrandan getiren otomobil \u00c7IWAR\u00c7IRA meydan\u0131n\u0131n biraz \u00f6tesinde haz\u0131r bir \u015fekilde bekliyordu. E\u015fyalar\u0131m\u0131z bizden \u00f6nce otomobile bindirildi\u011fi i\u00e7in, mahkeme heyeti, ben ve birka\u00e7 subay h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde otomobile bindik ve Miyand\u0131waw ve Tabriz\u2019e do\u011fru hareket ettik. Sabah saat 10:00 da Miyand\u0131waw\u2019a ve oradan Tebriz\u2019e ula\u015ft\u0131k.<\/p>\n<p>Do\u011frusu, K\u00fcrt \u00f6nderlerinin bu derece korkusuz, yi\u011fit\u00e7e ve \u015ferefli bir duru\u015f g\u00f6stereceklerine inanm\u0131yordum. \u015eu ana kadar da Qaz\u00ee MUHAMED\u2019in sesi kulaklar\u0131mda \u00e7\u0131nl\u0131yor; \u201cAllah\u0131m, mazlumlar\u0131n hakk\u0131n\u0131 zalimlere b\u0131rakma\u201d, ya Seyf\u00ee Qaz\u00ee\u2019nin o meydan\u0131 ve \u00e7evresini dolduran hayk\u0131r\u0131\u015f\u0131, asker ve subaylara sallad\u0131\u011f\u0131 yumruk ve tekmeler, b\u00fct\u00fcn bunlar haf\u0131zama kaz\u0131nm\u0131\u015f ve s\u00fcrekli g\u00f6zlerimin \u00f6n\u00fcne geliyor.<\/p>\n<p>Onlara yak\u0131nla\u015fmaktan korktu\u011fum i\u00e7in ancak uzaktan birka\u00e7 resim \u00e7ekebildim, idamdan sonra da uzaktan dara\u011fac\u0131nda as\u0131l\u0131 bir resimlerini \u00e7ektim. Ne zaman ve nas\u0131l olaca\u011f\u0131n\u0131 bilmiyorum, ama Qaz\u00ee Muahamedin dualar\u0131n\u0131n kabul edilece\u011fine inan\u0131yorum.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Yukar\u0131daki bu yaz\u0131 bir b\u00fct\u00fcn olarak, askeri yay\u0131n organ\u0131 olan Mehname dergisinin 61. say\u0131s\u0131nda yaz\u0131lm\u0131\u015f ve yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. \u015eunu belirtmek gerekir ki vasiyetnamedeki \u00e7ok say\u0131da paragraf ve c\u00fcmlenin \u00fcst\u00fc karalanm\u0131\u015ft\u0131r. Benim inanc\u0131m odur ki tutanaklar \u00fczerinde oynanm\u0131\u015f, bilhassa da K\u00fcrt ulusuna nasihat yap\u0131lan b\u00f6l\u00fcm \u00fczerinde. Fakat askeri kadro ve di\u011fer \u00f6nemli kesimler i\u00e7in gizli olarak \u00e7\u0131kart\u0131lan W\u00eajename adl\u0131 bro\u015f\u00fcrde, karalanan yerler daha az ve her \u00fc\u00e7 Qaz\u00ee\u2019nin mahkeme tutanaklar\u0131 da tamamen yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>O derginin bir sonraki say\u0131s\u0131nda Y\u00fczba\u015f\u0131 Kiyomers Salih diyor: \u201cG\u00fcvenli\u011fim bahanesiyle W\u00eajename\u2019ye de da\u011f\u0131t\u0131m izni verilmedi.\u201d Ayn\u0131 zamanda yaz\u0131s\u0131n\u0131n sonunda da \u015f\u00f6yle demektedir: \u201cQaz\u00ee Muhamed Imam\u2019a dedi, sabah benim bu vasiyetnamemi ve nasihatlar\u0131m\u0131 Mahabad halk\u0131na duyur.\u201d Qaz\u00ee Muhamed, Vasiyetnamesini Imam\u2019\u0131n elline tutu\u015fturdu, fakat idamdan sonra yarg\u0131\u00e7 Qaz\u00ee Muhamed\u2019in vasiyetnamesini K\u00fcrt imamdan ald\u0131 ve benim ellime tutu\u015fturarak dedi, \u201cbu ileride fitne olacak\u201d, i\u015fte ben de W\u00eajename\u2019de yay\u0131nlad\u0131m ancak da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131 engellendi.\u201d<\/p>\n<p>\u015eunu belirtmeliyim ki Qaz\u00ee Muhamed\u2019in el yaz\u0131s\u0131 olarak ailesine b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 vasiyetname ile K\u00fcrt ulusu i\u00e7in b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 vasiyetname ve nasihatlar\u0131n her ikisi de Iran Genel Kurmay ar\u015fivhanesinde korunmaktad\u0131r. Bununla birlikte Genel Kurmay\u2019\u0131n Ulusal Ar\u015fivhanesinde Mehname, W\u00eajename ve Tac Kiyan\u2019n\u0131n b\u00fct\u00fcn say\u0131lar\u0131yla birlikte Iran\u2019daki b\u00fct\u00fcn devrim ve ba\u015fkald\u0131r\u0131lar\u0131n, yarg\u0131lanan \u00f6nder ve subaylar\u0131n\u0131n mahkeme tutanaklar\u0131 vard\u0131r. \u00d6rne\u011fin Horasan, Azerbaycan, Qazw\u00een, \u015e\u00eeraz, Tahran, Esfehan, TUDEH subaylar\u0131n\u0131n, \u015eahin\u015fah\u0131 askerlerinin ba\u015fkald\u0131r\u0131s\u0131n\u0131n, Nur\u00ee Heway\u00ee, Milli Cephe, Dr. Musadd\u0131k taraftarlar\u0131n\u0131n ve Iran \u015eah\u2019n\u0131n eski damad\u0131 Erde\u015f\u00eer Zah\u0131d\u2019le birlikte \u015eah\u2019\u0131n kar\u0131s\u0131 S\u00fcreya\u2019n\u0131n mahkeme tutanaklar\u0131 orijinal \u015fekliyle o ar\u015fivhanede korunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>kovarabir.com<\/strong><\/p>\n<p>Kaynak\u00e7a:<\/p>\n<p>1-\u00a0<em>Tackiyan<\/em>\u00a0bro\u015f\u00fcr\u00fc, \u0130ran Genel Kurmay\u2019\u0131 yay\u0131n\u0131<\/p>\n<p>2-\u00a0<em>Mehname<\/em>\u00a0dergisi, say\u0131: 44-75 aras\u0131, \u0130ran Genel Kurmay\u2019\u0131 yay\u0131n\u0131<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/kovarabir.com\/baskan-qazi-muhamed-sedri-ve-seyfi-qazinin-mahkeme-savunmasi\/#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">*<\/a>\u00a0Bedred\u00een Salih\u2019in \u00f6ns\u00f6z yaz\u0131s\u0131, 10 Agustos 2000<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ba\u015fkan Qaz\u00ee Muhamed, Sedr\u00ee ve Seyfi QAZ\u00ce\u2019nin mahkemesiyle ilgili olarak \u015fimdiye kadar \u00e7ok \u015fey s\u00f6ylendi ve yaz\u0131ld\u0131. Bu yaz\u0131lanlar iki k\u0131sma ayr\u0131labilir. Birinci k\u0131s\u0131m: yarg\u0131land\u0131\u011f\u0131 mahkeme s\u00fcrecinin ger\u00e7eklerini buland\u0131r\u0131p \u00e7arp\u0131tarak K\u00fcrt d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131na g\u00f6re yaz\u0131lm\u0131\u015f yaz\u0131lard\u0131r. Fakat bu konudaki belgeler, Qazilerin kutsal yolunu ve K\u00fcrt halk\u0131n\u0131n onlara kar\u015f\u0131 varolan istek ve sadakatini g\u00f6stermektedir. Anla\u015f\u0131lan odur &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":23253,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5371],"tags":[5828,6397,117,1616,6396,6395],"class_list":["post-23252","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-alinti-yazilar","tag-farslar","tag-kurt-dusmanlari","tag-kurtler","tag-manset","tag-qazi-muhamed","tag-seyfi-qazi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23252","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23252"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23252\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23254,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23252\/revisions\/23254"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/23253"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23252"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23252"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23252"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}