{"id":22965,"date":"2023-06-29T07:00:41","date_gmt":"2023-06-29T04:00:41","guid":{"rendered":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=22965"},"modified":"2023-06-24T16:52:39","modified_gmt":"2023-06-24T13:52:39","slug":"lalistan-kurtce-sesler-ve-kurdi-giysileriyle-okur-karsisina-cikti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=22965","title":{"rendered":"Lalistan, \u201cK\u00fcrt\u00e7e sesler ve K\u00fcrdi giysileriyle\u201d okur kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131"},"content":{"rendered":"<p>Dilbilimci, yazar ve \u00e7evirmen Mustafa Aydo\u011fan, Lalistan\u2019\u0131n \u00e7evirisinin 9 a\u015famada ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini belirtirken, \u201cSadece \u00e7evirmenin de\u011fil, ancak birbirini b\u00fct\u00fcnleyen bir\u00e7ok eme\u011fin ortak \u00fcr\u00fcn\u00fc bi\u00e7iminde okuyucunun kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kabildi K\u00fcrt\u00e7e sesler ve K\u00fcrdi giysileriyle Lalistan\u201d dedi.<\/p>\n<p>Dilbilimci, yazar ve \u00e7evirmen Mustafa Aydo\u011fan ile \u00e7eviri \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00f6yle\u015finin ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u015fiir ve \u015fiir \u00e7evirisinin incelikleri, \u015fair ve yazar Metin Ayd\u0131n\u2019\u0131n \u015fiirlerinin \u00e7evrildi\u011fi\u00a0<a href=\"https:\/\/www.surajans.com\/haberleri\/lalistan\">Lalistan<\/a>\u2019\u0131n \u00e7eviri a\u015famalar\u0131 ve K\u00fcrt yaz\u0131n d\u00fcnyas\u0131na etkilerini konu\u015ftuk.<\/p>\n<p>Dilbilimci, yazar ve \u00e7evirmen Mustafa Aydo\u011fan ile \u00e7evirinin \u00f6nemi, incelikleri, zorluklar\u0131, ana dilde yazman\u0131n \u00f6nemi ve \u00e7evirdi\u011fi kitaplar \u00fczerine ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fimiz keyifli ve hacimli s\u00f6yle\u015fiyi b\u00f6l\u00fcmler halinde okurlar\u0131m\u0131z\u0131n ilgisine sunuyoruz.<\/p>\n<p>Yazd\u0131\u011f\u0131 bir\u00e7ok kitab\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, Ya\u015far Kemal, Aziz Nesin, Orhan Pamuk, Ahmet Altan gibi kendi dallar\u0131nda \u00fcnl\u00fc olan yazarlar\u0131n kitaplar\u0131n\u0131\u00a0<a href=\"https:\/\/www.surajans.com\/haberleri\/kurtce\">K\u00fcrt\u00e7e<\/a>ye \u00e7eviren dilbilimci, yazar ve \u00e7evirmen Mustafa Aydo\u011fan, Metin Ayd\u0131n&#8217;\u0131n &#8220;\u00fcryan&#8221; \u015fiir kitab\u0131 ve &#8220;kavledilmi\u015f \u015fiirler&#8221; isimli \u015fiir dosyas\u0131ndaki \u015fiirlerini de &#8220;lalistan&#8221; ad\u0131yla K\u00fcrt\u00e7eye \u00e7evirdi.\u00a0T\u00fcrk\u00e7e yazan K\u00fcrt yazarlara K\u00fcrt\u00e7eye duyarl\u0131l\u0131k \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunan Aydo\u011fan ile \u00e7eviri, \u00e7evirinin zorluklar\u0131, \u00e7evirdi\u011fi kitaplar, \u00e7evirinin dilin geli\u015fimine katk\u0131s\u0131, ana dilde yazman\u0131n \u00f6nemi, kendi dilinde yazmayan K\u00fcrt yazarlar\u0131n handikaplar\u0131, \u00e7ift dilli yazarlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, ba\u015fka dilde \u201cmisafir\u201d olan yazarlar, diller aras\u0131 etkile\u015fim, \u015fiir \u00e7evirisinin incelikleri \u00fczerine sohbet ettik.<\/p>\n<p><strong>\u00c7eviri d\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u201ckara deli\u011fi\u201d: \u015eiir \u00e7evirisi<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ali Abbas Y\u0131lmaz:<\/strong><em><strong>\u00a0<\/strong><\/em><em>Sur Ajans\u2019ta da haberi yay\u0131nlanan Lalistan adl\u0131 \u00e7eviriniz kitap tan\u0131t\u0131m\u0131, sosyal medyaya yans\u0131yan tepkiler, toplant\u0131lar ve ele\u015ftiri yaz\u0131lar\u0131 ilgiyle tart\u0131\u015f\u0131lmay\u0131 ve g\u00fcndemde kalmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Lalistan \u00e7evirisiyle ilgili olarak daha \u00f6nce yap\u0131p ajans\u0131m\u0131zda yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131m\u0131za benzer konular\u0131 da i\u00e7eren, ancak daha kapsaml\u0131 bir s\u00f6yle\u015fi yapmak istiyoruz. \u0130sterseniz \u015fiir ve \u015fiir \u00e7evirisini konu\u015fmakla ba\u015flayal\u0131m s\u00f6yle\u015fimize. Ne dersiniz?<\/em><\/p>\n<p><strong>Mustafa Aydo\u011fan:<\/strong><em><strong>\u00a0<\/strong><\/em>\u015eiir ve \u015fiir \u00e7evirisinden ba\u015flayay\u0131m \u00f6yleyse&#8230;<\/p>\n<p>Lalistan\u2019\u0131n \u00f6ns\u00f6z\u00fcnde de yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, \u015fiir, u\u00e7suz bucaks\u0131z a\u015fklar\u0131, \u00f6zlemleri, h\u00fcz\u00fcnleri, insana dair tan\u0131mlanmas\u0131 \u00e7ok g\u00fc\u00e7 olan nice duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnceyi m\u0131sralara s\u0131\u011fd\u0131rabilme sanat\u0131d\u0131r. \u015eairin ise s\u0131\u011f\u0131na\u011f\u0131 olabildi\u011fi gibi kalesidir de ayn\u0131 zamanda&#8230; Ve \u015fiir insanlara verilebilecek en g\u00fczel hediyelerden biridir.\u00a0 \u0130nsan\u0131n ruhuna dokunan dizelerde a\u015fk, heyecan, duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerin seslerle, renklerle, halaya durdu\u011fu bir edebi t\u00fcrden s\u00f6z ediyorum.<\/p>\n<p>Ancak ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131ndan beri insanlar\u0131 derinden etkileyen, ruhuna dokunan kendine \u00f6zg\u00fc dili, yap\u0131s\u0131 ve bi\u00e7imi olan \u015fiirin, \u00e7evirmeni en \u00e7ok u\u011fra\u015ft\u0131ran t\u00fcr oldu\u011fu da biliniyor. Evet, \u015fiirin kendine \u00f6zg\u00fc bir dili var. Hani \u201cBir dil vard\u0131r dilden i\u00e7eri\u201d diyorlar ya, i\u015fte b\u00f6yle bir \u015fey. \u201cDilden i\u00e7eri olan dili\u201d \u00e7eviri edimi olan \u015fiir \u00e7evirisi de bu nedenle edebi t\u00fcrler aras\u0131nda en g\u00fc\u00e7 olan\u0131d\u0131r. \u015eiir \u00e7evirisinin \u00e7eviri d\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u201ckara deli\u011fi\u201d olarak da adland\u0131r\u0131lmas\u0131 bo\u015funa olmasa gerek.<\/p>\n<p><strong>\u2018Ana diliyle mesafeli olanlarla yap\u0131lan d\u00fczeyli ve yap\u0131c\u0131 bir tart\u0131\u015fma\u2026\u2019<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ali Abbas Y\u0131lmaz:<\/strong>\u00a0<em>Neden<\/em>\u00a0<em>Lalistan? \u00c7eviririrken neler hissettiniz?<\/em><\/p>\n<p><strong>Mustafa Aydo\u011fan:<\/strong>\u00a0\u201cMasal\u0131na mezar olmu\u015f b\u00fct\u00fcn \u00e7ocuklara\u201d ithaf edilen Lalistan; co\u011frafyam\u0131za \u00f6zg\u00fc renklerin, ac\u0131lar\u0131n, korkular\u0131n, \u00f6l\u00fcm\u00fcn so\u011fuk nefesini ensede hissetmenin, isyanlar\u0131n, g\u00fczelliklerin, a\u015fklar\u0131n, \u00f6zlemlerin ve de umutlar\u0131n dil ve kurgu dengesine s\u0131rt\u0131n\u0131 dayam\u0131\u015f, \u00e7a\u011f\u0131na tan\u0131kl\u0131k eden dizelere s\u0131ra d\u0131\u015f\u0131 bir bi\u00e7emle ustal\u0131kla i\u015flendi\u011fi, sese ve imgeye y\u00fcklenmi\u015f \u00e7\u0131\u011fl\u0131klarla, feryatlarla; s\u00f6z\u00fcn ve yaz\u0131n\u0131n kanatlar\u0131na bindirilmi\u015f duygularla, hayallerle toplumsal haf\u0131zam\u0131z\u0131 tazeleyerek g\u00fc\u00e7lendiren koca bir toplumun trajedisi oldu\u011fu i\u00e7in&#8230; Ya\u015fananlar kar\u015f\u0131s\u0131nda \u015fiire s\u0131\u011f\u0131nan, \u015fiir evreninde ya\u015fama tutunmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131p bilenerek zengin bir s\u00f6z varl\u0131\u011f\u0131ndan beslenen yarat\u0131c\u0131 bir dille y\u00fcre\u011fimize dokunan bir kalemin tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in&#8230; Bir yandan \u201cduysun insanl\u0131k!\u201d diyerek \u201cFer\u00eenaz kad\u0131nlar\u201d\u0131n \u201c\u015faha kalkm\u0131\u015f kentler\u201d do\u011furdu\u011funun hayk\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, \u00e7ocuklar \u00f6l\u00fcrken de \u201cahk\u00e2m kesen le\u015f yiyicilere\u201d olan tepkinin \u201cgeberin emi! geberinnn!\u201d bi\u00e7iminde dile getirildi\u011fi ve insano\u011fluna \u201cbak \u00f6l\u00fcyor karde\u015flerin \/ \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar zebanice\u201d denildikten sonra \u201cyezidilerin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc her yerde biz \u00f6lelim\u201d \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131n\u0131n at\u0131ld\u0131\u011f\u0131, \u00f6te yandan yari anlatmak i\u00e7in \u015fairin kelimelerle dilini d\u00f6vd\u00fc\u011f\u00fc, \u201csu diye de\u201d (yarin) sesini y\u00fcz\u00fcne serpti\u011fi, \u015fiirin \u00f6l\u00fc do\u011fmamas\u0131 i\u00e7in s\u00f6zc\u00fcklerin k\u0131n\u0131ndan \u00e7ekilmesi gerekti\u011finin feryad\u0131n\u0131n bas\u0131ld\u0131\u011f\u0131, tek tek cenge tutu\u015fmas\u0131 istenen dizelerle s\u00f6ylem olanaklar\u0131n\u0131n zorland\u0131\u011f\u0131, s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n geli\u015ftirildi\u011fi, bildik bir co\u011frafyayla kurulan ili\u015fkinin \u00f6zg\u00fcn bir bi\u00e7emle, imgelerin estetikle izdivac\u0131 sa\u011flanarak \u015fiire ta\u015f\u0131nd\u0131\u011f\u0131, ama her dizesinde \u015fairin ana diliyle aras\u0131ndaki mesafenin buruklu\u011fu ve mahzunlu\u011fu da hissedilen, ancak K\u00fcrt\u00e7eye \u00e7evirisiyle ana diliyle olan mesafesini k\u0131saltma olana\u011f\u0131 sunulan belli bir ama\u00e7la ve severek \u00e7evirdi\u011fim bir eser olarak de\u011ferlendiriyorum Lalistan\u2019\u0131. Bu \u00e7evirinin ayn\u0131 zamanda \u201cz\u0131vanadan \u00e7\u0131km\u0131\u015f\u201d merhametin \u201ciki ucu keskin b\u0131\u00e7ak\u201d gibi betimlendi\u011fi, \u201cserde k\u00fcrtl\u00fck\u201d oldu\u011fu i\u00e7in \u201czor diki\u015f tutar\u201d denilen bir yara ve \u201custura a\u011fz\u0131 kadar\u201d bileylenen \u00f6fkeyle \u201c\u00e7\u0131\u011fl\u0131\u011f\u0131nda mahsur kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u00fcrt kapan\u0131nda\u201d bile \u201ck\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn nedamet getirece\u011fi g\u00fcnler yak\u0131n \/ \u00fcryan yelken a\u00e7aca\u011f\u0131z yeni hayatlara\u201d diyerek \u00e7aresizlik, \u00f6fke, hayk\u0131r\u0131\u015fla birlikte g\u00fc\u00e7l\u00fc bir a\u015fk ve inan\u00e7la isyan eden ve sorgulayan dizelerden bize g\u00fcl\u00fcmseyen umudu elden b\u0131rakmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, ana dilimizle ilgili bir tart\u0131\u015fmay\u0131, \u00f6zellikle de ana diliyle mesafeli olanlarla yap\u0131lan d\u00fczeyli ve yap\u0131c\u0131 bir tart\u0131\u015fmay\u0131 yeniden g\u00fcndemle\u015ftirmeye katk\u0131 sunabildi\u011fi i\u00e7in de sevin\u00e7li oldu\u011fumu ifade etmek istiyorum.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00c7eviride 3 temel a\u015fama<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ali Abbas Y\u0131lmaz:<\/strong><em><strong>\u00a0<\/strong><\/em><em>Lalistan \u00e7evirisi hangi a\u015famalardan ge\u00e7erek haz\u0131r h\u00e2le geldi?<\/em><\/p>\n<p><strong>Mustafa Aydo\u011fan:<\/strong><em><strong>\u00a0<\/strong><\/em>\u00c7eviriler genelde \u00f6n okumalarla ba\u015flay\u0131p son okumayla nokta konulan uzun bir \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcrecinin \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak ortaya \u00e7\u0131karlar. Yani kaynak dildeki metnin analiz edilip anla\u015f\u0131lmas\u0131ndan erek dilde metin \u00fcretimine kadar uzanan anlama ve anlatma konulu \u00e7ok boyutlu bir s\u00fcre\u00e7. Diller aras\u0131 ileti\u015fimi olanakl\u0131 k\u0131lan, k\u00fclt\u00fcrler aras\u0131 arabulucu bir i\u015flevi de olan bir s\u00fcre\u00e7ten s\u00f6z ediyorum. \u00c7eviri konusunda genel olarak \u00fc\u00e7 temel a\u015famadan s\u00f6z edilir. Lalistan\u2019\u0131n \u00e7evirisinde de bu \u00fc\u00e7 temel a\u015faman\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmek istiyorum. Ancak ara a\u015famalarla ve \u00e7eviri alan\u0131nda edinilen deneyimler ve kimi y\u00f6ntemlerle s\u00f6z konusu temel a\u015famalar desteklenerek kaliteli bir \u00e7evirinin ko\u015fullar\u0131 daha bir g\u00fc\u00e7lendirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Bunun hem redakt\u00f6r\u00fcn hem de edit\u00f6r\u00fcn i\u015fini kolayla\u015ft\u0131ran ve daha az u\u011fra\u015f\u0131labilecek bir \u00e7eviri sunmay\u0131 olanakl\u0131 k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. M\u00fcsaade edersen, biraz ayr\u0131nt\u0131ya ka\u00e7acak olsa da, \u00e7eviri s\u00fcrecini olu\u015fturan t\u00fcm a\u015famalar\u0131 anlatmak istiyorum.<\/p>\n<p><strong>Lalistan 9 a\u015famada ortak eme\u011fin \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak \u201cK\u00fcrt\u00e7e sesler ve K\u00fcrdi giysileriyle\u201d okur kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ali Abbas Y\u0131lmaz:<\/strong><em><strong>\u00a0<\/strong><\/em><em>Buyrun, s\u00f6z sizin&#8230;<\/em><\/p>\n<p><strong>Mustafa Aydo\u011fan:<\/strong>\u00a0\u015eiirleri neredeyse ezberlememi sa\u011flayan \u00f6n okumalar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, kaynak dilin hem bi\u00e7imsel hem de anlamsal \u00f6zelliklerinden kaynaklanan kimi g\u00fc\u00e7l\u00fcklerin tespit edildi\u011fi ve bu g\u00fc\u00e7l\u00fcklerle ba\u015f etmeyi olanakl\u0131 k\u0131labilecek erek dildeki kar\u015f\u0131l\u0131klarla donanmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m, yani metni analiz ederek erek dile nas\u0131l aktaraca\u011f\u0131ma karar vermeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u00a0<strong>haz\u0131rl\u0131k a\u015famas\u0131<\/strong>\u00a0da diyebilece\u011fimiz bir a\u015famadan s\u00f6z edebilirim.\u00a0<strong>\u0130kinci a\u015fama<\/strong>; haz\u0131rl\u0131k a\u015famas\u0131nda yap\u0131lan analizin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda ve al\u0131nan kararlarla birlikte \u00e7evirmen ve \u015fiirin ba\u015f ba\u015fa kald\u0131\u011f\u0131 ve \u00e7eviri \u201ckaralamas\u0131\u201dn\u0131n ya da erek dilde \u00fcretilen metnin iskeleti dedi\u011fimiz bi\u00e7iminin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 a\u015famad\u0131r. Bu a\u015famada \u015fairi, hayat\u0131n\u0131, dilini ve \u00fcslubunu \u00e7ok yak\u0131ndan tan\u0131man\u0131n avantajlar\u0131na sahip oldu\u011fumu belirtmeliyim.\u00a0<strong>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc a\u015fama<\/strong>\u00a0ise, ortaya \u00e7\u0131kan \u201ckaralama\u201dn\u0131n deyim yerindeyse, demlenmeye b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir a\u015fama olarak ya\u015fand\u0131. Yazd\u0131klar\u0131n\u0131 konuya h\u00e2kim olan arkada\u015flar\u0131na okutan, kontrol ettiren ve tepkilerine de\u011fer veren bir \u00e7al\u0131\u015fma anlay\u0131\u015f\u0131na sahibim. Ancak ba\u015fkalar\u0131na kontrol ettirmeden \u00f6nce kendim kontrol etmek i\u00e7in demlendiriyorum. Belli bir s\u00fcre ge\u00e7tikten sonra d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcmde, ba\u015fka biri taraf\u0131ndan \u00e7evrilen ya da yaz\u0131lan bir metin gibi duruyor kar\u015f\u0131mda. Deneyimlerime dayanarak izlemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m bu y\u00f6ntemi pratikte yararlar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm i\u00e7in \u00e7eviri s\u00fcrecinde bir ara a\u015fama olarak h\u00e2l\u00e2 kullanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum.\u00a0<strong>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc a\u015fama\u00a0<\/strong>da \u00e7evirmen, \u015fiir ve \u015fair \u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fcn\u00fcn, \u00e7evrilenin t\u00fcm \u00f6zellikleriyle irdelendi\u011fi ve yanl\u0131\u015f anlama riskinin bertaraf edilmesine odaklanan bir bulu\u015fmas\u0131 olarak adland\u0131r\u0131labilir. Bu bulu\u015fmada \u015fairle her imgesini, her dizesini, \u015fiirin dilbilgisel yap\u0131s\u0131n\u0131, \u015fiirdeki her n\u00fcans\u0131 yo\u011fun bir bi\u00e7imde tart\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir \u00e7eviri s\u00fcrecinden s\u00f6z ediyorum. \u015eair bir nevi \u00e7eviri odakl\u0131 bir \u201csorgu\u201dya al\u0131nd\u0131. Bunlar\u0131n t\u00fcm\u00fc incelikli ve kaliteli bir \u00e7evirinin ya da yeniden yaz\u0131m\u0131n olu\u015fumunu besleyen, ko\u015fulland\u0131ran olanaklar olarak rol oynad\u0131.\u00a0<strong>Be\u015finci a\u015fama<\/strong>; \u00e7evirmen ve \u00e7evirinin tekrar ba\u015f ba\u015fa kald\u0131\u011f\u0131, \u00fc\u00e7l\u00fc bulu\u015fmada al\u0131nan notlar\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda \u00e7eviriye gerekli dokunu\u015flar\u0131n g\u00fcndeme geldi\u011fi bir a\u015fama olarak kayda ge\u00e7ti.\u00a0<strong>Alt\u0131nc\u0131 a\u015fama<\/strong>; \u00e7evirinin be\u015finci a\u015famada bi\u00e7imlenen h\u00e2linin \u201c\u00e7eviri odas\u0131\u201dndaki tart\u0131\u015fmalara kat\u0131lacak \u201cedebiyat timi\u201cne g\u00f6nderildi\u011fi bir a\u015fama.\u00a0<strong>Yedinci a\u015fama;<\/strong>\u00a0\u201cedebiyat timi\u201dyle \u201c\u00e7eviri odas\u0131\u201dnda yap\u0131lan toplant\u0131lar, yo\u011fun tart\u0131\u015fmalar metin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmalar\u0131, gerekli m\u00fcdahaleler, erek dilde uygun ritmi yakalama \u00e7abalar\u0131yla ya\u015fand\u0131.\u00a0<strong>Sekizinci a\u015fama;<\/strong>\u00a0\u00e7evirmen ve \u015fiirin bir daha ba\u015fba\u015fa kald\u0131\u011f\u0131 ve bunun sonucunda \u00e7evirinin ortaya \u00e7\u0131kan versiyonunun \u201cedebiyat timi\u201dnin t\u00fcm elemanlar\u0131na tekrar g\u00f6nderili\u015fine ve gelen yan\u0131tlar\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda yap\u0131lan dokunu\u015flara konu oldu.\u00a0<strong>\u00c7evirinin dokuzuncu ve en son a\u015famas\u0131 da<\/strong>, L\u00ees Yay\u0131nevi\u2019ne g\u00f6nderilip ilgili edit\u00f6r\u00fcn y\u00f6netiminde yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalarla birlikte \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm son okumas\u0131 da tamamlanarak bas\u0131m i\u00e7in haz\u0131r h\u00e2le getirildi\u011fi a\u015fama olarak ya\u015fand\u0131. Yani sadece \u00e7evirmenin de\u011fil, ancak birbirini b\u00fct\u00fcnleyen bir\u00e7ok eme\u011fin ortak \u00fcr\u00fcn\u00fc bi\u00e7iminde okuyucunun kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kabildi K\u00fcrt\u00e7e sesler ve K\u00fcrdi giysileriyle Lalistan.<\/p>\n<p><strong>\u2018Kaynak dilin sesbilim, bi\u00e7imbilim ve s\u00f6zdizimsel farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan kaynaklanan en karma\u015f\u0131k sorunlara \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcreterek\u2026\u2019<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ali Abbas Y\u0131lmaz:<\/strong><em><strong>\u00a0<\/strong><\/em><em>Bu \u00e7eviri s\u00fcrecine, eserin \u015fairinin yan\u0131 s\u0131ra, \u201cedebiyat timi\u201d diye adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u00e7ok say\u0131da ba\u015fka \u015fair ve yazarlardan olu\u015fan bir grubun da tart\u0131\u015fmalara kat\u0131larak destek verdi\u011fini belirttiniz. Bu ili\u015fkinin yaratt\u0131\u011f\u0131 ortam\u0131n \u00f6zelliklerinden ve s\u00f6z konusu \u00f6zelliklerin hem eserin \u00e7evirisine hem de kat\u0131l\u0131mc\u0131lara etkisinden biraz s\u00f6z edebilir misiniz?<\/em><\/p>\n<p><strong>Mustafa Aydo\u011fan:<\/strong>\u00a0Do\u011frudur, hem yazar\u0131 hem de \u00e7evirmeni eserleri ve g\u00f6r\u00fc\u015fleriyle yak\u0131ndan tan\u0131yan bir\u00e7ok dost \u015fair ve yazar\u0131n bu yo\u011fun bir emek isteyen s\u00fcrece g\u00f6r\u00fc\u015fleri, ele\u015ftirileri ve alternatif \u00f6nerileriyle daha bir renklilik ve zenginlik katt\u0131\u011f\u0131, \u00e7e\u015fitli se\u00e7enekler aras\u0131ndan en uygun olan\u0131n titizlikle se\u00e7ilmesine \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131, eserin yazar\u0131n\u0131n da deyim yerindeyse, ikinci kez bir nevi &#8220;sorgu&#8221;ya al\u0131narak eserin \u00e7evirmenine gizli s\u0131rlar\u0131n\u0131 \u201citiraf\u201d etti\u011fi\u00a0 bir s\u00fcreci, \u015fair ile \u00e7evirmen aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen bu \u00fcryan payla\u015f\u0131m\u0131n etkin rol oynad\u0131\u011f\u0131 erek dilde yeniden yarat\u0131m\u0131 olanakl\u0131 k\u0131lan bir \u00e7eviri s\u00fcrecini ya\u015fad\u0131k. Dilsel a\u00e7\u0131dan i\u00e7ten, hararetli ve yo\u011fun bir mesainin sonucu (kendili\u011finden) geli\u015fen bu s\u00fcre\u00e7te kurulan ili\u015fkinin, daha do\u011frusu, bu K\u00fcrdi ambiyansta geli\u015fen s\u0131rda\u015fl\u0131\u011f\u0131n, sadece LAL\u0130STAN\u2019\u0131n \u015fair ve \u00e7evirmeni ile s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bunun, s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fim di\u011fer dost \u015fair ve yazarlarla da payla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131n, K\u00fcrt\u00e7ede yeniden yarat\u0131m temelli bu ili\u015fkiyi daha anlaml\u0131 k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmem gerekiyor. Ayr\u0131ca bir t\u00fcr \u201c\u00e7eviri odas\u0131\u201d i\u015flevi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcne tan\u0131k olunan mek\u00e2nda yap\u0131lan yo\u011fun tart\u0131\u015fmalar\u0131n, yaz\u0131n alan\u0131nda daha \u00f6nce ana diliyle mesafeli olup sadece T\u00fcrk\u00e7e yazan kimi \u015fair ve yazarlar i\u00e7in bir esin kayna\u011f\u0131 olu\u015fturdu\u011funu ve bu arada an\u0131lan anlaml\u0131 ili\u015fkiden etkilenip \u201cana diline d\u00f6n\u00fc\u015f\u201d a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 da eklemek gerekiyor. Erek dilde kaynak dile en benzeyen ses ritmini yakalay\u0131p, en benzeyen imgeyi kurarak, en benzeyen anlaml\u0131s\u0131na ula\u015fman\u0131n san\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar kolay olmayan, \u00e7ok zor bir eylem oldu\u011fu a\u00e7\u0131k. Hatta, zordan \u00f6te, \u201colanaks\u0131z\u201d oldu\u011fu sav\u0131nda bulunanlar\u0131n da az\u0131msanmayacak oranda oldu\u011funu s\u00f6yleyebilirim. \u015eairin bireysel tarz\u0131, konuyu ele al\u0131\u015f bi\u00e7imi, yani dilsel kullan\u0131m\u0131yla ilgili yo\u011fun bir tart\u0131\u015fma ger\u00e7ekle\u015fti \u201c\u00e7eviri odas\u0131\u201dnda. Bir yandan \u015faire odaklanmaya, bi\u00e7em ve i\u00e7erik a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u015fiirleri onun kadar anlamaya \u00e7al\u0131\u015fmak, \u00f6te yandan erek dilde yeniden olu\u015fturmak, erek metin ile K\u00fcrt\u00e7e okur aras\u0131nda ba\u011flant\u0131y\u0131 sa\u011flayabilecek ili\u015fkinin niteli\u011fini belirlemek ve benzeri bir s\u00fcr\u00fc sorun vard\u0131. Bu nedenle heyecan\u0131m\u0131z\u0131 k\u00f6r\u00fckleyen \u201c\u00e7eviri odas\u0131\u201dnda birbirini tamamlayan bilgi, birikim ve deneyimlerin, \u00f6zellikle kaynak dilin sesbilim, bi\u00e7imbilim ve s\u00f6zdizimsel farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan kaynaklanan en karma\u015f\u0131k sorunlara \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcreterek, kaynak dildeki dizeleri erek dile aktar\u0131mda, o dilde yeniden olu\u015fturmada etkisini yads\u0131mak olanaks\u0131zd\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u2018\u015eiir \u00e7evirisi t\u00fcm t\u00fcrler aras\u0131nda \u00e7ok \u00f6zel bir yere sahiptir\u2019<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ali Abbas Y\u0131lmaz:<\/strong><em><strong>\u00a0<\/strong><\/em><em>Kaynak dilin k\u00fclt\u00fcrel \u00f6\u011felerinin aktar\u0131m\u0131nda beliren sorunlardan da bahsedebilir misiniz?<\/em><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong>Mustafa Aydo\u011fan:<\/strong>\u00a0Kaynak dilin k\u00fclt\u00fcr\u00fc ile erek dilin k\u00fclt\u00fcr\u00fc aras\u0131nda bir k\u00f6pr\u00fc i\u015flevi g\u00f6ren \u00e7eviri eyleminde en temel konulardan biridir, s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011finiz husus. T\u00fcm t\u00fcrlerin \u00e7evirisinde bir sorun olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Ancak \u015fiir \u00e7evirisi t\u00fcm t\u00fcrler aras\u0131nda \u00e7ok \u00f6zel bir yere sahiptir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u015fiir \u00e7evirisinde k\u00fclt\u00fcrel \u00f6\u011felerin erek dilde sunulmas\u0131, di\u011fer t\u00fcrlerin \u00e7evirilerine g\u00f6re daha g\u00fc\u00e7 ve daha a\u011f\u0131r ilerleyen bir s\u00fcre\u00e7 olma \u00f6zelli\u011findedir. Bu \u00f6zellik \u00e7evirmenin i\u015fini daha da zorla\u015ft\u0131ran, \u00e7eviri s\u00fcrecini daha sanc\u0131l\u0131 k\u0131lan bir \u00f6zelliktir. Ama a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylemek gerekirse, Lalistan\u2019\u0131n \u00e7evirisinde bu anlamda bir g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc -di\u011fer \u015fairlerin \u015fiirleriyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda- \u00e7ok fazla ya\u015famad\u0131\u011f\u0131m\u0131 ve bundan dolay\u0131 da \u00e7eviri s\u00fcrecinin bu a\u00e7\u0131dan di\u011fer \u015fiir \u00e7evirlerine g\u00f6re \u201cfazla sanc\u0131l\u0131\u201d olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmem gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc hem \u00e7eviri i\u00e7in yapt\u0131\u011f\u0131m \u00f6n okumalarda hem de \u00e7eviri s\u00fcrecinde, kaynak dilde yaz\u0131lm\u0131\u015f olan\u0131n\u00a0<strong>dilinin erek dilden ba\u015fka bir dil oldu\u011fu,<\/strong>\u00a0k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn ise kaynak dilden daha \u00e7ok erek dille ili\u015fkili oldu\u011fu \u00e7ok a\u00e7\u0131k bir bi\u00e7imde g\u00fcr\u00fcl\u00fcyordu. Ancak hem kaynak odakl\u0131 hem de erek odakl\u0131 \u00e7eviri yakla\u015f\u0131mlardan yararlanmaya \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n, dilsel, i\u015flevsel ve \u00fcslupsal \u00f6zellikleri korumaya \u00f6zen g\u00f6stermenin yan\u0131 s\u0131ra, her dizede beliren ve okuyucuya buraday\u0131m dercesine g\u00f6z k\u0131rpan bu topraklara ait dilsel ve k\u00fclt\u00fcrel \u00f6zelliklere -hatta bir \u00f6l\u00e7\u00fcde d\u00fc\u015f\u00fcnce bi\u00e7imine- ra\u011fmen, yine de bu konuda gerekli dengeyi tutturabilmenin san\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar kolay olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek zorunday\u0131m.\u00a0<em><strong>(Devam edecek\u2026)<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong><em>Ali Abbas Y\u0131lmaz -Sur ajans<\/em><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dilbilimci, yazar ve \u00e7evirmen Mustafa Aydo\u011fan, Lalistan\u2019\u0131n \u00e7evirisinin 9 a\u015famada ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini belirtirken, \u201cSadece \u00e7evirmenin de\u011fil, ancak birbirini b\u00fct\u00fcnleyen bir\u00e7ok eme\u011fin ortak \u00fcr\u00fcn\u00fc bi\u00e7iminde okuyucunun kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kabildi K\u00fcrt\u00e7e sesler ve K\u00fcrdi giysileriyle Lalistan\u201d dedi. Dilbilimci, yazar ve \u00e7evirmen Mustafa Aydo\u011fan ile \u00e7eviri \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00f6yle\u015finin ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u015fiir ve \u015fiir \u00e7evirisinin incelikleri, \u015fair ve yazar Metin &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":22966,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1539],"tags":[6222,1616,5768,6221],"class_list":["post-22965","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-roportaj","tag-lalistan","tag-manset","tag-mustafa-aydogan","tag-sur-ajans"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22965","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22965"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22965\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/22966"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22965"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22965"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22965"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}