{"id":21855,"date":"2021-01-13T21:43:29","date_gmt":"2021-01-13T18:43:29","guid":{"rendered":"http:\/\/candname.com\/tr\/?p=21855"},"modified":"2021-01-13T21:44:42","modified_gmt":"2021-01-13T18:44:42","slug":"kissadan-hisse-behram-ve-kurd-coban","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=21855","title":{"rendered":"K\u0131ssadan hisse: \u2018Behram ve K\u00fcrd \u00e7oban\u2019"},"content":{"rendered":"<p>Fikir ve yorum yaz\u0131lar\u0131, yazarlar kadar okuyucular\u0131 da yorar. Bazen iki taraf da dinlenmek ister. Ben de b\u00f6yle bir yola tevess\u00fcl ettim; dinlenmek istedim. Arad\u0131\u011f\u0131m\u0131,\u00a0<strong>Nizam\u00fclm\u00fclk<\/strong>\u2019\u00fcn \u201c<strong>Siyasetname<\/strong>\u201dsinde g\u00f6rd\u00fcm. Eserin \u201c<strong>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Fasl\u0131<\/strong>\u201dnda ge\u00e7en\u00a0<strong>Behram-\u0131 G\u00fbr<\/strong>\u00a0ve\u00a0<strong>K\u00fcrd \u00c7oban<\/strong>\u00a0hik\u00e2yesi, hem zihnen, hem ruhen dinlenmeme vesile oldu. Sadece dinlenmek mi? Hay\u0131r, \u00e7ok \u015fey de \u00f6\u011fretti. \u201c<strong>Bir k\u0131ssa, bin hisse<\/strong>\u201d dedikleri gibi bir \u015fey. \u0130stifademi, sizinle payla\u015fmak istedim; \u00e7\u00fcnk\u00fc\u00a0<strong>g\u00fczellikler, payla\u015f\u0131lmakla \u00e7o\u011fal\u0131r<\/strong>. Sizi hik\u00e2yeyle ba\u015fba\u015fa b\u0131rak\u0131rken, eser ve m\u00fcellifiyle ilgili ufak bir a\u00e7\u0131klama da yapal\u0131m:<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczden\u00a0<strong>1000 sene \u00f6nce<\/strong>\u00a0yaz\u0131lan \u201cSiyasetname\u201d,\u00a0<strong>y\u00f6neticiler<\/strong>\/<strong>siyas\u00eeler<\/strong>\u00a0i\u00e7in\u00a0<strong>ba\u015fucu kitab\u0131<\/strong>d\u0131r. Yazar\u0131 Nizam\u00fclm\u00fclk, ziyadesiyle Melik\u015fah\u2019a olmak \u00fczere, babas\u0131na ve atas\u0131na yakla\u015f\u0131k\u00a0<strong>40 y\u0131l kadar<\/strong>\u00a0vezirlik yapm\u0131\u015f m\u00fcstesna bir \u015fahsiyettir. Eser,\u00a0<strong>Melik\u015fah\u2019\u0131n talebiyle yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r<\/strong>. Ge\u00e7en bin y\u0131la ra\u011fmen, muhteviyat\u0131\u00a0<strong>eskimeyen<\/strong>\u00a0m\u00fcstesna kitaplardand\u0131r. Okundu\u011funda, sanki\u00a0<strong>bu g\u00fcnleri anlat\u0131yor gibi<\/strong>dir. Hik\u00e2yede bahsi ge\u00e7en\u00a0<strong>Behram-\u0131 G\u00fbr<\/strong>, Milad\u00ee 421 \u2013 438 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda\u00a0<strong>Sasan\u00ee \u0130mparatorlu\u011fu<\/strong>\u2018nda h\u00fck\u00fcmdarl\u0131k yapm\u0131\u015f me\u015fhur \u015fahsiyetlerdendir. (Not: Kaynak ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z Siyasetname, Mehmet Tahir Ayar\u2019\u0131n terc\u00fcmesiyle \u0130\u015f Bankas\u0131 K\u00fclt\u00fcr Yay\u0131nlar\u0131 aras\u0131nda \u00e7\u0131kan n\u00fcshan\u0131n 5. bask\u0131s\u0131d\u0131r)<\/p>\n<p>\u201cRivayet olunur ki\u00a0<strong>Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr<\/strong>\u2019un, hakk\u0131nda ileri-geri konu\u015fulmas\u0131na hi\u00e7 tahamm\u00fcl etmeyip kendisine\u00a0<strong>gayetle g\u00fcvendi\u011fi<\/strong>, b\u00fct\u00fcn devlet i\u015flerini emanet etmi\u015f oldu\u011fu\u00a0<strong>Rast R\u00fb\u015fen<\/strong>\u00a0nam bir veziri var idi. Kendisine gelince, gece-g\u00fcnd\u00fcz demeden i\u00e7er, e\u011flenir ve ava \u00e7\u0131kard\u0131. Bu vezir, Behr\u00e2m\u2019\u0131n vekillerinden olan birine \u015f\u00f6yle dedi: \u201cKendilerine g\u00f6sterilen\u00a0<strong>a\u015f\u0131r\u0131 adalet<\/strong>ten \u00f6t\u00fcr\u00fc raiyyet\u00a0<strong>k\u00fcstah<\/strong>la\u015fm\u0131\u015f, idaresi zorla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. \u015eayet tedbir al\u0131nmazsa korkar\u0131m bir felaket ba\u015f g\u00f6sterecektir. Padi\u015fah i\u015fret meclisleri ve av partileriyle me\u015fgul oldu\u011fu i\u00e7in raiyyetin halinden haberdar de\u011fildir. Bir fitne fesat ortaya \u00e7\u0131kmazdan evvel sen onlar\u0131 yola getir ve bilesin ki yola getirmek de iki \u015fekilde olur: K\u00f6t\u00fcleri bertaraf etmek, iyilerden mal almak. Kimin mal\u0131n\u0131 m\u00fcsadere eyle dersem, eyleyiver!\u201d<\/p>\n<p>Bu \u015fekilde vekil her kimi yakal\u0131yorsa vezir ondan\u00a0<strong>r\u00fc\u015fvet<\/strong>ini al\u0131r; vekile de kendi pay\u0131n\u0131 almas\u0131n\u0131 emrederdi. \u0130\u015f o raddeye vard\u0131 ki\u00a0<strong>c\u00fcmle \u00e2lemin mal\u0131 m\u00fclk\u00fc, at\u0131 biniti, g\u00fczel k\u00f6le ve cariyesine el kondu<\/strong>. Sonunda raiyyet fakir d\u00fc\u015ft\u00fc. B\u00fct\u00fcn soylu-soplular yerlerinden yurtlar\u0131ndan oldular. \u00d6te yandan Behram\u2019\u0131n hazinesinde de z\u0131rn\u0131k bir \u015fey toplanm\u0131yordu.<\/p>\n<p>\u00dcst\u00fcnden bir zaman ge\u00e7tikten sonra Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr\u2019a\u00a0<strong>g\u00fc\u00e7l\u00fc ve \u00e7etin bir d\u00fc\u015fman<\/strong>\u00a0musallat oldu. Askeri te\u015fvik i\u00e7in onlara bah\u015fi\u015f vermek ve orduyu te\u00e7hiz edip d\u00fc\u015fmana kar\u015f\u0131 seferber etmek isteyen ama h\u00e2zineden elleri bo\u015f d\u00f6nen Behr\u00e2m, \u015fehrin e\u015fraf\u0131ndan bunun sebebini sordu. E\u015fraf, nice zamand\u0131r \u015fehirde falancalar\u0131n yurtlar\u0131ndan olup filan memlekete g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kald\u0131klar\u0131n\u0131 dile getirdiler. Behr\u00e2m sebeb \u00fc hikmetini sorunca mezk\u00fbr vezirden korkmalar\u0131 sebebiyle, \u201c<strong>bilmiyoruz<\/strong>\u201d demekle kifayet ettiler. Behr\u00e2m, b\u00fct\u00fcn g\u00fcn ve gece boyunca bu konuyu zihninde m\u00fctalaa etti ama bir t\u00fcrl\u00fc sorunun nereden kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zemiyordu.<\/p>\n<p>Ertesi g\u00fcn at\u0131na binerek \u00e7\u00f6le do\u011fru yola koyuldu. Bir yandan giderken bir yandan da d\u00fc\u015f\u00fcnmekteydi. Derken g\u00fcn do\u011fdu. Behr\u00e2m bu arada 7-8 fersah yol alm\u0131\u015ft\u0131. D\u00fc\u015f\u00fcne d\u00fc\u015f\u00fcne\u00a0<strong>b\u00eeh\u00e2l<\/strong>\u00a0olmu\u015f, k\u0131zg\u0131n g\u00fcne\u015fin tesiriyle a\u00e7l\u0131k ve susuzluk bast\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Su i\u00e7meye ihtiya\u00e7 duydu. Su bulma umuduyla ovaya \u015f\u00f6yle bir bakt\u0131\u011f\u0131nda y\u00fckselen bir duman bulutu g\u00f6rd\u00fc. \u201cMuhakkak orada birileri vard\u0131r\u201d diyerek duman\u0131n geldi\u011fi tarafa y\u00f6neldi. Yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 vakit\u00a0<strong>uyuklamakta olan bir koyun s\u00fcr\u00fcs\u00fc<\/strong>,\u00a0<strong>kurulu bir \u00e7ad\u0131r<\/strong>\u00a0ve\u00a0<strong>dara\u011fac\u0131na \u00e7ekilmi\u015f bir k\u00f6pek<\/strong>\u00a0g\u00f6rd\u00fc. Hayretler i\u00e7inde \u00e7ad\u0131ra daha da yakla\u015ft\u0131. \u00c7ad\u0131rdan bir adam \u00e7\u0131karak ona selam verdi. Onu at\u0131ndan indirdi ve haz\u0131rdaki yiyeceklerinden nesi varsa Behr\u00e2m\u2019\u0131n \u00f6n\u00fcne koydu.<\/p>\n<p>Kendisinin kim oldu\u011funu bilmeyen adama, Behr\u00e2m: \u201cYemek yemezden \u00f6nce, evvel\u00e2 \u015fu\u00a0<strong>k\u00f6pe\u011fin hik\u00e2yesi<\/strong>ni anlat bakay\u0131m!\u201d dedi. Delikanl\u0131 olay\u0131 \u015f\u00f6yle anlatt\u0131:<\/p>\n<p>\u201cBu benim s\u00fcr\u00fcye\u00a0<strong>g\u00f6z<\/strong>\u2013<strong>kulak<\/strong>\u00a0olmas\u0131 i\u00e7in g\u00f6revlendirdi\u011fim k\u00f6pe\u011fim idi.\u00a0<strong>On adama bedel i\u015fler \u00e7\u0131kartt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve onun korkusundan hi\u00e7bir kurdun bu koyunlara yakla\u015fmaya c\u00fcret edemedi\u011fini biliyordum<\/strong>. \u015eehre g\u00fcn\u00fc birlik gitti\u011fim zamanlarda bu k\u00f6pek koyunlar\u0131 otlatmaya g\u00f6t\u00fcr\u00fcr ve sa\u011f-salim geri getirirdi. Derken aradan bir zaman ge\u00e7ti. Bir g\u00fcn koyunlar\u0131 sayay\u0131m dedim;\u00a0<strong>birka\u00e7 koyun eksik \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131<\/strong>. Buralara\u00a0<strong>h\u0131rs\u0131z<\/strong>\u00a0da u\u011framad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ben bir t\u00fcrl\u00fc koyunlar\u0131m\u0131n neden azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlam\u0131yordum. Bu arada\u00a0<strong>vergi tahsildar\u0131<\/strong>\u00a0gelmi\u015f, mutad oldu\u011fu \u00fczre her y\u0131lki vergiyi istedi ama elimdeki koyun say\u0131s\u0131 az oldu\u011fu i\u00e7in elimde kalan koyunlara el koydu. \u015eimdi\u00a0<strong>ben o tahsildar\u0131n \u00e7obanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapmaktay\u0131m<\/strong>.<\/p>\n<p>\u201cBen b\u00fct\u00fcn olan-bitenden habersizim; me\u011ferse bu\u00a0<strong>bizim k\u00f6pek di\u015fi bir kurt ile dostluk peyda eyleyerek onunla \u00e7iftle\u015fmi\u015f<\/strong>. Ezkaza g\u00fcnlerden bir g\u00fcn odun toplamak i\u00e7in k\u0131ra gitmi\u015ftim. D\u00f6nerken de koyun s\u00fcr\u00fcs\u00fcn\u00fc g\u00f6recek bir y\u00fcksekli\u011fe \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131m. Otlamakta olan\u00a0<strong>s\u00fcr\u00fcye do\u011fru ilerleyen bir kurt<\/strong>\u00a0g\u00f6z\u00fcme ili\u015fti. Bir diken\u00a0<strong>\u00e7al\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n arkas\u0131na gizlenip olan biteni izlemeye koyuldum<\/strong>. K\u00f6pek kurdu g\u00f6r\u00fcr g\u00f6rmez ona do\u011fru se\u011firterek kuyru\u011funu sallamaya ba\u015flad\u0131. Kurt ise sakin sakin \u00f6ylece dineliyordu.\u00a0<strong>K\u00f6pek, s\u0131rt\u0131na \u00e7\u0131karak kurda aband\u0131. Sonra bir k\u00f6\u015feye \u00e7ekilip, z\u0131bard\u0131<\/strong>. Daha sonra kurt s\u00fcr\u00fcye dalarak bir koyunu kapt\u0131\u011f\u0131 gibi par\u00e7alad\u0131 ve yedi. K\u00f6pe\u011fin buna hi\u00e7 sesi \u00e7\u0131kmad\u0131. Ben\u00a0<strong>k\u00f6pe\u011fin kurtla bu al\u0131\u015fveri\u015fi<\/strong>nden haberdar olunca\u00a0<strong>iflas\u0131m\u0131n sebebinin k\u00f6pe\u011fin ba\u015f\u0131bozuklu\u011fu ve ihaneti oldu\u011funu kavrad\u0131m. Ben de ihanetinin cezas\u0131 olarak tuttum ast\u0131m onu<\/strong>.\u201d<\/p>\n<p>Bu s\u00f6zlerden pek ho\u015flanan Behr\u00e2m, anlat\u0131lanlara olduk\u00e7a \u015fa\u015f\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Oradan d\u00f6n\u00fc\u015fte b\u00fct\u00fcn bir yol boyunca, o \u00e7oban hik\u00e2yesini zihninde tartarak, kendi meselesiyle \u00f6rt\u00fc\u015fen noktalar \u00fczerinde kendi kendine d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu: \u201cMesele t\u0131pk\u0131 \u015funun gibidir:\u00a0<strong>Tebaam\u0131z bir s\u00fcr\u00fc, vezirlerimiz s\u00fcr\u00fcy\u00fc emanet ettiklerimizdir<\/strong>. Memleket ve halk\u0131n hali peri\u015fand\u0131r ve bunun sebebini kime sordumsa hakikati s\u00f6ylemiyor.\u00a0<strong>\u0130yisi<\/strong>,\u00a0<strong>vezir Rast R\u00fb\u015fen\u2019den ba\u015flayay\u0131m i\u015fe<\/strong>!\u201d<\/p>\n<p>\u015eah, saray\u0131na d\u00f6ner d\u00f6nmez derhal derdest edilenlere ili\u015fkin ruzn\u00e2meleri talep etti.\u00a0<strong>Tepeden t\u0131rna\u011fa<\/strong>\u00a0b\u00fct\u00fcn ruzn\u00e2melerde,\u00a0<strong>vezirin al\u00e7akl\u0131klar\u0131<\/strong>n\u0131 g\u00f6r\u00fcp insanlara kar\u015f\u0131 iyi davranmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, halka reva g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fckleri ve adaletsizli\u011fi anlad\u0131. Daha sonra, \u201cb\u00fcy\u00fckler ne de do\u011fru s\u00f6ylemi\u015fler\u201d diyerek, \u015fu atas\u00f6z\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi: \u201c<strong>Nama-\u015fana aldanan ekmekten olur; ekme\u011fine t\u00fck\u00fcren can\u0131ndan olur<\/strong>.\u201d \u201c<strong>S\u00f6zde ad\u0131 Rast R\u00fb\u015fen olan vezir<\/strong>im \u00f6zde karanl\u0131k ve yalanc\u0131ym\u0131\u015f. Ben\u00a0<strong>kendi ellerimle<\/strong>\u00a0onu o kadar\u00a0<strong>semirtmi\u015fim<\/strong>\u00a0ki zavall\u0131 raiyyet, korkusundan i\u00e7inde bulunduklar\u0131 hali bana s\u00f6ylemeye cesaret edemiyor. \u0130\u015fin \u00e7aresi \u015fudur ki, yar\u0131n vezir derg\u00e2ha var\u0131nca\u00a0<strong>ek\u00e2birin \u00f6n\u00fcnde onu r\u00fcsva edip<\/strong>\u00a0ayaklar\u0131na a\u011f\u0131r zincirler vurarak zindana att\u0131raca\u011f\u0131m. Di\u011fer tutsaklar\u0131n huzuruma getirilmelerini emredip\u00a0<strong>davalar\u0131yla bizzat ilgilenece\u011fim<\/strong>. M\u00fcnadilere, c\u00fcmle halka \u015f\u00f6yle ilan etmelerini emredeyim:<\/p>\n<p>\u201cAhali! Behr\u00e2m \u015fah, veziri Rast R\u00fb\u015fen\u2019i\u00a0<strong>azletmi\u015f<\/strong>tir. Onun\u00a0<strong>zulm\u00fcne maruz kalan<\/strong>, ondan \u015fik\u00e2yeti olanlar,\u00a0<strong>ma\u011fdurlar<\/strong>\u00a0gelsinler de davas\u0131na bak\u0131p\u00a0<strong>hakk\u0131n\u0131 teslim<\/strong>\u00a0edelim. Her kim bir zulme u\u011fram\u0131\u015fsa ba\u015flar\u0131na gelenleri beyan i\u00e7in mutlaka gelsin! E\u011fer size\u00a0<strong>adilane davranm\u0131\u015f ise tekrar i\u015finin ba\u015f\u0131na d\u00f6nd\u00fcr\u00fcp<\/strong>\u00a0ona hilat sunay\u0131m; yok e\u011fer bana ve size kar\u015f\u0131 bir sadakatsizlik ve ihanet eylemi\u015f ise o\u00a0<strong>\u00e7oban\u0131n k\u00f6pe\u011fe yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 misliyle ona yapaca\u011f\u0131m<\/strong>!\u201d<\/p>\n<p>Behr\u00e2m, ertesi g\u00fcn\u00a0<strong>emir ve ek\u00e2birin huzura gelmesini istedi<\/strong>, vezirler yerlerine ge\u00e7tiler Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr y\u00fcz\u00fcn\u00fc vezire d\u00f6nerek: \u201cMemlekete musallat etti\u011fin bu ne buhrand\u0131r! Askeri a\u00e7l\u0131ktan k\u0131rm\u0131\u015f, tebay\u0131 peri\u015fan eylemi\u015fsin. Sana askerin erzak\u0131n\u0131 tam vaktinde ula\u015ft\u0131rman\u0131,\u00a0<strong>memleketi imar<\/strong>dan geri durmaman\u0131, raiyyetten\u00a0<strong>hak olan d\u0131\u015f\u0131nda<\/strong>\u00a0hara\u00e7 almaman, h\u00e2zineyi dolu tutman\u0131 emir \u00fc ferman buyurmad\u0131k m\u0131? \u015eimdi bakt\u0131\u011f\u0131mda ne hazinede z\u0131rn\u0131k, ne askerde erzak kalm\u0131\u015f ve halk a\u00e7 b\u00ee-ila\u00e7.\u00a0<strong>Benim \u015farap ve av ile ba\u015f\u0131m ho\u015f oldu\u011fu i\u00e7in<\/strong>\u00a0raiyyet ve halk i\u015flerinden haberdar olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131 sand\u0131n. Zannetti\u011fin gibi de\u011fildir.\u201d Sonra onun vezirli\u011fine bakmadan derdest edilip ayaklar\u0131na a\u011f\u0131r zincirler vurulmas\u0131n\u0131 ve karga tulumba g\u00f6t\u00fcr\u00fclmesini emretti.<\/p>\n<p>Daha sonra \u015fehre bir m\u00fcnadi salarak halka, \u015fah\u0131n, veziri Rast Ru\u015fen\u2019e gazaplanarak onu azletti\u011fini ve\u00a0<strong>bir daha ona bir devlet i\u015fi vermeyece\u011fini<\/strong>, onun gadr ve zulm\u00fcne u\u011frayanlar\u0131n \u00e7ekinmeden, korkmadan derg\u00e2ha gelmelerini,\u00a0<strong>gasp edilmi\u015f haklar\u0131n<\/strong>\u0131 temin i\u00e7in \u015faha maruzatlar\u0131n\u0131 arz etmelerini, halka ilan etmesini istedi.<\/p>\n<p>Daha sonra \u015fah, zindana at\u0131lanlar\u0131n tez elden huzuruna getirilmelerini emretti. \u015eah b\u00fct\u00fcn tutsaklara tek tek,\u00a0<strong>hangi su\u00e7tan \u00f6t\u00fcr\u00fc<\/strong>\u00a0al\u0131konduklar\u0131n\u0131 sordu.<\/p>\n<p>Birisi \u015f\u00f6yle dedi: \u201cBenim, mal\u0131 m\u00fclk\u00fc bol olan zengin bir karde\u015fim var idi. Rast R\u00fb\u015fen onu tutuklay\u0131p b\u00fct\u00fcn servetine el koyarak\u00a0<strong>i\u015fkenceyle katletti<\/strong>. Vezire karde\u015fimi neden \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sordu\u011fumda, karde\u015fimin\u00a0<strong>\u015fah\u0131n has\u0131mlar\u0131yla yaz\u0131\u015fmalar\u0131<\/strong>\u00a0oldu\u011funu s\u00f6yledi. Davay\u0131 \u00f6rtbas etmek ve u\u011frad\u0131\u011f\u0131m haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131\u00a0<strong>\u015faha \u015fik\u00e2yet etmemem i\u00e7in de beni zindana att\u0131<\/strong>.\u201d<\/p>\n<p>\u00d6b\u00fcr\u00fc \u015f\u00f6yle dedi: \u201cBenim, Rast R\u00fb\u015fen\u2019in ekili tarlas\u0131na kom\u015fu olan\u00a0<strong>baba yadig\u00e2r\u0131<\/strong>\u00a0\u2013<strong>m\u00fcmbit mi m\u00fcmbit<\/strong>\u2013\u00a0<strong>bir ba\u011f<\/strong>\u0131m var idi. Ba\u011f\u0131m vezire pek cazip geldi\u011fi i\u00e7in onu sat\u0131n almak istedi. Satmayaca\u011f\u0131m\u0131 duyunca falancalar\u0131n k\u0131z\u0131nda g\u00f6z\u00fcn var, bir\u00a0<strong>c\u00fcr\u00fcm i\u015fledin iddias\u0131yla<\/strong>\u00a0tevkif edip beni zindana att\u0131.\u201d<\/p>\n<p>Bir ba\u015fkas\u0131 \u015f\u00f6yle dedi: \u201cBen\u00a0<strong>sermayesi pek az olan bir tacir<\/strong>dim. \u0130\u015fim gere\u011fi cihan\u0131n d\u00f6rt yan\u0131n\u0131 dola\u015f\u0131r idim. Dola\u015ft\u0131\u011f\u0131m \u015fehirlerde s\u00fcs e\u015fyalar\u0131 ve ipek gibi ho\u015fuma giden \u015feyler g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmde onu sat\u0131n al\u0131r ba\u015fka bir \u015fehre g\u00f6t\u00fcr\u00fcp satar idim. Bu \u015fekilde\u00a0<strong>k\u0131t kanaat ge\u00e7imimi sa\u011flard\u0131m<\/strong>. Bir g\u00fcn elime\u00a0<strong>hasbelkader<\/strong>\u00a0inciden bir gerdanl\u0131k ge\u00e7ti. \u015eehre geldi\u011fimde onu sat\u0131\u015fa \u00e7\u0131kard\u0131m. Bu haber vezirin kula\u011f\u0131na gitti. Bir adam\u0131n\u0131 yollayarak beni yan\u0131na \u00e7a\u011f\u0131rtt\u0131. O inci gerdanl\u0131\u011fa al\u0131c\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yleyerek,\u00a0<strong>hi\u00e7bir \u00f6deme yapmaks\u0131z\u0131n<\/strong>\u00a0el koyup hazinesine yollad\u0131. \u00d6deme yapmas\u0131 i\u00e7in birka\u00e7 g\u00fcn yan\u0131na u\u011frad\u0131m. Ne inciyi ne de bedelini vermeye yana\u015fm\u0131yor idi.\u00a0<strong>Sabr\u0131m t\u00fckenmi\u015f<\/strong>,\u00a0<strong>umudumu yitirmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131m<\/strong>. Bir g\u00fcn yan\u0131na vararak, \u2018E\u011fer o gerdanl\u0131\u011f\u0131n sahibi olmak istiyorsan\u0131z emredin de \u00fccretini versinler, yok e\u011fer istemiyorsan\u0131z bana iade edin!\u2019 dedim. S\u00f6ylediklerime hi\u00e7bir cevap vermedi. Oradan ayr\u0131l\u0131p d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcmde,\u00a0<strong>evde beni bekleyen d\u00f6rt \u00e7avu\u015fla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131m<\/strong>, bana, \u2018Y\u00fcr\u00fc, bizimle geliyorsun, vezir seni istiyor!\u2019 dediler. Gerdanl\u0131\u011f\u0131n paras\u0131n\u0131 verecek diye sevin\u00e7ten i\u00e7im i\u00e7ime s\u0131\u011fm\u0131yordu. Kalk\u0131p geldi\u011fimde\u00a0<strong>serhengler beni tutup zincire vurdular<\/strong>. \u0130\u015fte bir bu\u00e7uk y\u0131ld\u0131r bu zindanday\u0131m.\u201d<\/p>\n<p>Mahpuslardan bir ba\u015fkas\u0131 da \u015f\u00f6yle dedi: \u201cBen falan diyar\u0131n reisi idim,\u00a0<strong>misafirlere<\/strong>,\u00a0<strong>garibanlara ve ilim ehline kap\u0131m her zaman i\u00e7in a\u00e7\u0131k idi<\/strong>. Allah\u2019\u0131n kullar\u0131na hizmette kusur etmez idim.\u00a0<strong>Atalardan g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm vecih ile muhta\u00e7 ve fakirlere g\u00fcc\u00fcm\u00fcn yetti\u011fince hay\u0131r hasenatta bulunurdum<\/strong>. Mal\u0131mdan m\u00fclk\u00fcmden temin etti\u011fim h\u00e2s\u0131lat\u0131 c\u00f6mert\u00e7e Allah\u2019\u0131n kullar\u0131 i\u00e7in harcar idim. Vezir, \u2018Sen bir define bulmu\u015fsun!\u2019 iddias\u0131yla,\u00a0<strong>i\u015fkence edip beni zindana att\u0131<\/strong>. Ben de var\u0131m\u0131 yo\u011fumu yar\u0131 fiyat\u0131na satarak ona vermek zorunda kald\u0131m. \u0130\u015fte d\u00f6rt y\u0131ld\u0131r bu zindanday\u0131m ve\u00a0<strong>art\u0131k bir dirhemim bile yok<\/strong>.\u201d<\/p>\n<p>Bir di\u011feri \u015f\u00f6yle dedi; \u201cBen falanca kabile reisinin o\u011fluyum. Vezir,\u00a0<strong>mallar\u0131m\u0131z\u0131 m\u00fcsadere<\/strong>\u00a0ederek,\u00a0<strong>pederimi kaz\u0131\u011fa vurdu<\/strong>. Beni de zindana att\u0131. Yedi y\u0131ld\u0131r zindan\u0131n kahr\u0131n\u0131 \u00e7ekmekteyim.\u201d<\/p>\n<p>Bir ba\u015fkas\u0131 \u015f\u00f6yle dedi: \u201cBen bir askerim. Nice y\u0131llar h\u00fck\u00fcmdar baban\u0131z\u0131n hizmetinde bulunup onunla seferlere \u00e7\u0131kt\u0131m ve y\u0131llar var ki siz \u015fevketli efendimizin hizmetinizdeyim. Divan\u0131n bana n\u00e2n-p\u00e2re olarak tahsis etti\u011fi ve onu i\u015fleyerek\u00a0<strong>ge\u00e7imimi sa\u011flad\u0131\u011f\u0131m k\u00fc\u00e7\u00fck bir tarlam<\/strong>\u00a0var idi. Ge\u00e7en y\u0131l elime bundan bir \u015fey ge\u00e7medi. Bu y\u0131l ise vezire, \u2018Efendim,\u00a0<strong>bakacak \u00e7oluk \u00e7ocu\u011fum var<\/strong>, ge\u00e7en y\u0131lki alacaklar\u0131m \u00f6denmedi, emir buyur, versinler de bir k\u0131sm\u0131yla \u00f6denmesi gereken bor\u00e7lar\u0131m\u0131 \u00f6deyeyim, bir k\u0131sm\u0131n\u0131 da\u00a0<strong>evlatlar\u0131m\u0131n nafakas\u0131 i\u00e7in<\/strong>\u00a0ay\u0131ray\u0131m!\u2019 diye rica ettim. Bana: \u2018Askerlere ihtiya\u00e7 duymak i\u00e7in ufukta bir sava\u015f ihtimali g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor. Sen mis\u00fcll\u00fc adamlar\u0131n \u015fah\u0131n hizmetinde olup olmamas\u0131 fark etmez. E\u011fer ekmek paras\u0131 laz\u0131m ise\u00a0<strong>var git amelelik yap<\/strong>!\u2019 diye kar\u015f\u0131l\u0131k verdi. Ben de, \u2018Bu devlete onca hizmetim dokundu,\u00a0<strong>benim amelelik yapmam de\u011fil<\/strong>,\u00a0<strong>senin m\u00fclk idaresini \u00f6\u011frenmen gerekir<\/strong>. Kald\u0131 ki benim k\u0131l\u0131\u00e7 \u00e7almadaki h\u00fcnerim senin \u00e7alakaleminden ye\u011fdir. Hale bak ki\u00a0<strong>ben yeri gelir emrine amade oldu\u011fum padi\u015fah i\u00e7in k\u0131l\u0131\u00e7 \u00fc\u015f\u00fcr\u00fcp can\u0131m\u0131 feda ederken; sen yeri geliyor maa\u015f g\u00fcn\u00fc ekme\u011fimizi bize \u00e7ok g\u00f6r\u00fcp \u015fah\u0131 hi\u00e7e say\u0131yorsun<\/strong>!\u2019 dedim. \u2018Bilmez misin ki \u015fah\u0131n nezdinde sen de benim gibi bir kulsun. Sana vezareti buyurmu\u015f, bana sava\u015fmay\u0131. Bir farkla ki, benim boynum \u015fah\u0131n ferman\u0131na k\u0131ldan ince ama seninki de\u011fil ve dahi e\u011fer padi\u015fah\u0131n i\u015fine ben yaram\u0131yor isem sen hi\u00e7 yaramazs\u0131n! E\u011fer padi\u015fah\u0131n benim ismimi\u00a0<strong>muhasebe defteri<\/strong>nden sildiyse bana g\u00f6ster! Yok, \u00f6yle de\u011filse padi\u015fah\u0131n bizim i\u00e7in takdir etti\u011fini bize ula\u015ft\u0131r!\u2019 Vezir, \u2018<strong>Yeter art\u0131k!<\/strong>\u2019 dedi, \u2018Seni de padi\u015fah\u0131n\u0131 da g\u00f6zetip kollayan benim,\u00a0<strong>e\u011fer ben olmayayd\u0131m akbabalar tez beri beyninizi da\u011f\u0131t\u0131p yerlerdi<\/strong>.\u2019 \u0130ki g\u00fcn ge\u00e7tikten sonra beni hapse yollad\u0131. \u0130\u015fte \u015fimdi d\u00f6rt ay oldu, zindanday\u0131m.\u201d<\/p>\n<p>Zindanda 700\u2019den fazla mahpus vard\u0131. Bunlar\u0131n ancak 20 tanesi katil idi. Geri kalan\u0131 vezir hazretlerinin d\u00fcnya mal\u0131na tamah\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc haks\u0131z yere, gaddarca hapse att\u0131klar\u0131ndan olu\u015fuyordu.<\/p>\n<p>Ertesi g\u00fcn padi\u015fah\u0131n ferman\u0131n\u0131 i\u015fitip derg\u00e2ha varan ahalinin haddi hesab\u0131 yoktu.\u00a0<strong>Ayyuka \u00e7\u0131kan kanunsuzluklar<\/strong>\u0131 ve\u00a0<strong>ahalinin hal-i p\u00fcr melali<\/strong>ni g\u00f6ren Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr kendi kendine \u015f\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc: \u201cBu herifin suiistimalleri yan\u0131nda hapse at\u0131lmas\u0131 pek hafif kalmaktad\u0131r. Me\u015fum zulm\u00fcnden \u00f6t\u00fcr\u00fc kellesi vurulmal\u0131d\u0131r. Allah Azze ve Celleye eyledi\u011fi\u00a0<strong>k\u00fcstahl\u0131k<\/strong>tan \u00f6t\u00fcr\u00fc\u00a0<strong>Hakk Te\u00e2l\u00e2\u2019n\u0131n nas\u0131l olmu\u015f beni de yak\u0131p yand\u0131racak bir ate\u015f g\u00f6ndermedi\u011fine hayret ediyorum<\/strong>.\u201d<\/p>\n<p>Daha sonra, Rast R\u00fb\u015fen\u2019in hanesine gidip b\u00fct\u00fcn defter ve evrak torbalar\u0131n\u0131 getirmelerini, evinin kap\u0131lar\u0131n\u0131 m\u00fch\u00fcrlemelerini emretti. Mutemetler gidip aynen denildi\u011fi gibi emri ifa ettiler.\u00a0<strong>Defterleri ve evrak torbalar\u0131n\u0131 tetkik ederlerken<\/strong>, padi\u015fahlar\u0131n Rast R\u00fb\u015fen\u2019e yollad\u0131klar\u0131, ondan sitayi\u015fle s\u00f6z eden bir evrak buldular. Ayr\u0131ca bir padi\u015faha Rast R\u00fb\u015fen\u2019in kendi el yaz\u0131s\u0131yla kaleme ald\u0131\u011f\u0131 \u015f\u00f6yle bir mektup buldular: \u201cBu ne menem bir gaflet ve gev\u015fekliktir.\u00a0<strong>Gev\u015feklik ve gaflet devlete zeval verir<\/strong>. Ben size duydu\u011fum\u00a0<strong>i\u015ftiyak ve sadakatimin \u015fart\u0131<\/strong>n\u0131 elimden geldi\u011fince yerine getirdim. Falancalar gibi nice ordu \u00f6nderinin ba\u015f\u0131n\u0131 \u00f6n\u00fcnde e\u011fdirip sana biatlar\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131m. Orduyu levaz\u0131mats\u0131z ve te\u00e7hizats\u0131z komu\u015fum. Bir baz\u0131s\u0131n\u0131 bir yere bir g\u00f6rev i\u00e7in yollam\u0131\u015f, bir baz\u0131s\u0131n\u0131 cenge yollam\u0131\u015f\u0131m. Raiyyeti a\u00e7 b\u00ee-ila\u00e7 ve zay\u0131f d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcp, yerinden-yurdundan etmi\u015fim. Her ne vakit elime her ne ge\u00e7mi\u015f ise s\u0131rf sana ay\u0131rm\u0131\u015f hazinene y\u0131\u011fm\u0131\u015f\u0131m. \u00d6yle ki bug\u00fcn hi\u00e7bir padi\u015fahta sende olan hazine yoktur.\u00a0<strong>Sana<\/strong>,\u00a0<strong>benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f ve g\u00f6r\u00fclmeyecek m\u00fccevherle bezeli bir tac \u00fc kemer ve alt\u0131n bir taht yapm\u0131\u015f\u0131m<\/strong>. \u0130\u00e7im bu adama dair rahatt\u0131r. Meydan bo\u015f ve d\u00fc\u015fman gafildir. Has\u0131m h\u00e2l\u00e2\u00a0<strong>gaflet uykusundayken<\/strong>, aymazl\u0131ktan kurtul ve i\u015fler sarpa sarmadan\u00a0<strong>m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca tez davran<\/strong>!\u201d<\/p>\n<p>Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr yaz\u0131lar\u0131 okuyunca, \u201cBereket versin ki bu\u00a0<strong>hasm\u0131, vezirin bizzat kendisi bana if\u015fa etti<\/strong>. Demek ki bu s\u00f6zlerden g\u00fc\u00e7 alarak \u00fcst\u00fcme geliyorlar. Art\u0131k bu it herifin\u00a0<strong>kara t\u0131ynet<\/strong>inden ve d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131ndan zerre ku\u015fkum kalmad\u0131.\u201d dedi. Vezire ait mal, m\u00fclk, servet, her ne var ise getirilmesini, k\u00f6lelerine ve hayvanlar\u0131na el konmas\u0131n\u0131 ferman buyurdu.<\/p>\n<p>Melikin hali haz\u0131rda sat\u0131n alm\u0131\u015f oldu\u011fu her \u015feyi satarak sahiplerine iade ettiler.\u00a0<strong>Vezirin hane ve saray\u0131n\u0131 yer ile yeksan ettiler<\/strong>. \u015eah, derg\u00e2h\u0131n \u00f6n\u00fcnde, dibinde \u00fc\u00e7 k\u00fc\u00e7\u00fck olmak \u00fczere\u00a0<strong>y\u00fcksek bir dara\u011fac\u0131<\/strong>\u00a0\u00e7at\u0131lmas\u0131n\u0131 emretti.\u00a0<strong>O \u00e7oban\u0131n k\u00f6pe\u011fi ast\u0131\u011f\u0131 gibi onu dara\u011fac\u0131na \u00e7ektiler<\/strong>. Akabinde ona biat edip\u00a0<strong>onunla i\u015fbirli\u011fi yapanlar da vezirle ayn\u0131 kaderi payla\u015ft\u0131lar<\/strong>.<\/p>\n<p>\u015eah, m\u00fcnadinin yedi g\u00fcn boyunca \u015f\u00f6yle \u00e7a\u011fr\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 emretti: \u201cKendi\u00a0<strong>\u00f6z erbab\u0131na ve padi\u015fah\u0131na h\u0131yanet edip has\u0131mlar\u0131yla uzla\u015fan<\/strong>, Allah\u2019\u0131n kullar\u0131na zulm\u00fc reva g\u00f6ren, rabbine ve efendisine kar\u015f\u0131\u00a0<strong>k\u00fcstahl\u0131k edenler<\/strong>in ak\u0131beti budur!\u201d<\/p>\n<p>Bu cezay\u0131 g\u00f6ren b\u00fct\u00fcn bozguncular\u0131n y\u00fcre\u011fine Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr\u2019un korkusu d\u00fc\u015ft\u00fc.\u00a0<strong>Rast R\u00fb\u015fen\u2019in tayin ettikleri azledilerek, azlettikleri tayin edildi<\/strong>.\u00a0<strong>K\u00e2tipler ve mutasarr\u0131flar de\u011fi\u015ftirildi<\/strong>. Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr\u2019un \u00fczerine do\u011fru sefere \u00e7\u0131km\u0131\u015f olan h\u00fck\u00fcmdar, olan bitenden haberdar olunca, geldi\u011fi gibi gitti. Dahas\u0131, eylediklerinden\u00a0<strong>bin pi\u015fman olup \u00f6z\u00fcrler diledi<\/strong>,\u00a0<strong>itaatlerini bildirerek Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr\u2019a bir\u00e7ok mal, hazine ve de\u011ferli e\u015fyalardan olu\u015fan arma\u011fanlar g\u00f6nderdi<\/strong>\u00a0ve \u201c\u015eaha isyan etmek akl\u0131m\u0131z\u0131n ucundan bile ge\u00e7miyorken,\u00a0<strong>senin vezirin bizi bu yola soktu<\/strong>. Bize s\u00fcrekli yaz\u0131yor, birilerini yolluyordu.\u201d diye beyanda bulundu.<\/p>\n<p>\u015eah Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr onlar\u0131 mazur g\u00f6rerek o davay\u0131 kapatt\u0131. \u015eah,\u00a0<strong>vezirli\u011fi temiz t\u0131ynetli birisine verdi<\/strong>.\u00a0<strong>Memleket s\u00fck\u00fbn bularak reaya ve ordunun i\u015fleri d\u00fczene girdi<\/strong>. \u0130\u015fler yoluna girdi. Cihana taravet ve huzur geldi.\u00a0<strong>Halk zul\u00fcm ve zorbal\u0131ktan kurtuldu<\/strong>.<\/p>\n<p>Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr,\u00a0<strong>k\u00f6pe\u011fi dara\u011fac\u0131na \u00e7ekmi\u015f olan K\u00fcrd genc<\/strong>in \u00e7ad\u0131r\u0131ndan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 vakit ona bir ok vererek: \u201cSenin zahmetlere girerek bize g\u00f6sterdi\u011fin bu iyilik alt\u0131nda kalmak istemem. Ben Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr\u2019un haciblerinden biriyim. Elindeki bu okla melikin derg\u00e2h\u0131na kalk\u0131p gelesin. Bu oku sende g\u00f6rd\u00fckleri an seni benim huzuruma getirirler. Ben de b\u00f6ylece\u00a0<strong>sana olan borcumu<\/strong>\u00a0\u00f6demi\u015f olurum.\u201d demi\u015fti.<\/p>\n<p>\u0130\u015fte Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr\u2019un onca m\u00fc\u015fk\u00fcl\u00fcn \u00fcstesinden gelme hik\u00e2yesi budur.<\/p>\n<p>G\u00fcnlerden bir g\u00fcn o\u00a0<strong>K\u00fcrd\u2019\u00fcn han\u0131m\u0131<\/strong>\u00a0kocas\u0131na, \u201cHaydi kalk bu oku da alarak \u015fehre var. Gelen adam, giyim ku\u015fam\u0131yla\u00a0<strong>kelli-felli biri<\/strong>ne benziyordu. Ola ki sana bir faydas\u0131 dokunur. Bug\u00fcnlerde yapaca\u011f\u0131\u00a0<strong>en k\u00fc\u00e7\u00fck bir iyilik \u00e7ok i\u015fimizi g\u00f6r\u00fcr<\/strong>.\u201d dedi.<\/p>\n<p>Kalk\u0131p\u00a0<strong>\u015fehre gelen K\u00fcrd<\/strong>, ilk gece bir yerde kald\u0131. Ertesi g\u00fcn Behr\u00e2m\u2019\u0131n derg\u00e2h\u0131na vard\u0131. Bu arada Behr\u00e2m hacip ve muhaf\u0131zlara, \u201cE\u011fer saraya\u00a0<strong>elinde bana ait bir okla<\/strong>\u00a0falan e\u015fk\u00e2lde bir adam gelirse onu derhal huzuruma getirin!\u201d diye tembih etmi\u015fti.<\/p>\n<p>Hacipler, elinde okla onu g\u00f6rd\u00fcklerinde: \u201cNeredesin ey\u00a0<strong>civanmert<\/strong>, nicedir g\u00f6zlerimiz yollarda kald\u0131. Haydi, bizimle gel de seni melikin huzuruna g\u00f6t\u00fcrelim!\u201d dediler. Bir m\u00fcddet sonra Behr\u00e2m has odas\u0131ndan \u00e7\u0131karak taht\u0131na kuruldu. Huzurdakilere, adam\u0131 getirmelerini i\u015faret etti. Hacipler, adam\u0131n elinden tutarak onu huzura \u00e7\u0131kard\u0131lar. G\u00f6zleri ili\u015fir ili\u015fmez\u00a0<strong>kendisine oku verenin Behr\u00e2m oldu\u011funu<\/strong>n hemen fark\u0131na varan adam: \u201cAman Allah\u2019\u0131m, mahvoldum!\u00a0<strong>O atl\u0131 Behr\u00e2m\u2019\u0131n ta kendisiymi\u015f<\/strong>, hakk\u0131yla ona hizmet etmeyip, huzurunda a\u011fz\u0131ma geleni s\u00f6ylemi\u015ftim. Hizmette, aman bir kusur etmi\u015f olmayay\u0131m!\u201d deyip oku f\u0131rlatarak temennalarda bulundu.<\/p>\n<p>Behr\u00e2m oradakilere d\u00f6nerek: \u201cEfendiler, biliniz ki\u00a0<strong>devlet meselelerinde g\u00f6z\u00fcm\u00fc d\u00f6rt a\u00e7mam\u0131 sa\u011flayan i\u015fte bu \u015fah\u0131s<\/strong>\u00a0idi.\u201d dedi. Sahraya gidi\u015fini, adam\u0131 ve onun k\u00f6pe\u011fi asma hik\u00e2yesini anlatarak, \u201c<strong>Bu \u015fah\u0131s benim u\u011furumdur<\/strong>.\u201d diyerek ona hil\u00e2t ve Behr\u00e2m-\u0131 G\u00fbr\u2019un kendi s\u00fcr\u00fcs\u00fcnden ihtiyac\u0131 olan<\/p>\n<p>700 koyun vermelerini buyurdu. Ona daha nice alt\u0131nlar, servetler ve bir hayli ba\u015fka hediyeler ba\u011f\u0131\u015flad\u0131lar. Daha sonra, Behr\u00e2m, \u201c<strong>Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m s\u00fcrece kimse ondan ne bir vergi ne bir sadaka alacakt\u0131r!<\/strong>\u201d diye ferman buyurdu.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>(Bu yaz\u0131\u00a0 <strong>ilkehaber.com<\/strong> sitesinden al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fikir ve yorum yaz\u0131lar\u0131, yazarlar kadar okuyucular\u0131 da yorar. Bazen iki taraf da dinlenmek ister. Ben de b\u00f6yle bir yola tevess\u00fcl ettim; dinlenmek istedim. Arad\u0131\u011f\u0131m\u0131,\u00a0Nizam\u00fclm\u00fclk\u2019\u00fcn \u201cSiyasetname\u201dsinde g\u00f6rd\u00fcm. Eserin \u201cD\u00f6rd\u00fcnc\u00fc Fasl\u0131\u201dnda ge\u00e7en\u00a0Behram-\u0131 G\u00fbr\u00a0ve\u00a0K\u00fcrd \u00c7oban\u00a0hik\u00e2yesi, hem zihnen, hem ruhen dinlenmeme vesile oldu. Sadece dinlenmek mi? Hay\u0131r, \u00e7ok \u015fey de \u00f6\u011fretti. \u201cBir k\u0131ssa, bin hisse\u201d dedikleri gibi bir &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":21856,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5371],"tags":[5748,5739,5746,5750,5751,5752,5749,137,5738,1616,5741,5744,5745,5742,5743,5740,5747],"class_list":["post-21855","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-alinti-yazilar","tag-behram","tag-berhram-i-gur","tag-coban","tag-coban-hikayesi","tag-hikayeler","tag-kissadan-hisse","tag-kurd-coban-hikayesi","tag-kurt","tag-kurt-coban","tag-manset","tag-meliksah","tag-nizamulmulk","tag-rast-rusen","tag-sasani","tag-sasaniler","tag-siyasetname","tag-vezir"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21855","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21855"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21855\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21856"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21855"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21855"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21855"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}