{"id":21665,"date":"2020-06-15T21:58:24","date_gmt":"2020-06-15T18:58:24","guid":{"rendered":"http:\/\/candname.com\/tr\/?p=21665"},"modified":"2020-05-29T22:02:36","modified_gmt":"2020-05-29T19:02:36","slug":"osmanliyi-kim-nerede-satti-4","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=21665","title":{"rendered":"Osmanl\u0131\u2019y\u0131 kim, nerede satt\u0131?-4"},"content":{"rendered":"
\n
\n

400 y\u0131ldan fazla Avusturya \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nun h\u00e2kimiyetinden kurtulup 28 Ekim 1918\u2019de nihayet ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131na, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne kavu\u015fan \u00c7ekler, Slovaklar, Yahudiler ve \u00c7eklerin S\u00fcdetalmanlar\u0131 \u00c7ekoslovakya Cumhuriyeti\u2019nin kurulu\u015funu ilan etmi\u015f ve hemen 5 ay sonra daha kurulu\u015f sanc\u0131lar\u0131 i\u00e7inde olan yeni bir \u00fclkenin, tarihteki ilk D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Edwar Benes mart ay\u0131n\u0131n sonunda \u0130stanbul\u2019a yani Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011funun ba\u015fkentinde resmen diplomatik temsilcik a\u00e7ar ve temsilci olarak hemen Vladimir Fric\u2019i g\u00f6nderir. Ama Petr Pavel Klemens daha Fric \u0130stanbul\u2019a varmadan temsilcilik i\u00e7in gerekli t\u00fcm altyap\u0131 haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131 tamamlam\u0131\u015f zaten. Daha \u00c7ekoslovakya kurulur kurulmaz Klemens \u00c7ekoslovakya d\u0131\u015f i\u015fleri bakanl\u0131\u011f\u0131yla ili\u015fki i\u00e7inde ve onlar i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor sadece uluslararas\u0131 yasalara g\u00f6re resm\u00ee diplomat stat\u00fcs\u00fc yoktu \u00e7\u00fcnk\u00fc daha \u00c7ekoslovakya\u2019n\u0131n \u0130stanbul\u2019da diplomatik misyonu resmen kurulmam\u0131\u015ft\u0131. Daha yeni kurulmu\u015f \u00fclkenin profesyonel diplomatlar\u0131 ger\u00e7i daha yoktu ama\u2026 Petr Pavel Klemens Ba\u015fkent \u0130stanbul\u2019daki Avusturya \u0130mparatorlu\u011funun hastanesinde o g\u00fcne kadar ba\u015fhekimdir, yani \u0130stanbul\u2019un elit kesimin elinin mahk\u00fbm oldu\u011fu bir \u015fahsiyet \u00e7\u00fcnk\u00fc doktor ve ba\u015fhekim ve bir\u00e7ok lisana h\u00e2kim ve isim ve soyad\u0131ndan ve yine ismiyle soyad\u0131n\u0131n kombinasyonundan Yahudi oldu\u011funu rahatl\u0131kla d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz.<\/p>\n

P.P. Klemens \u0130stanbul\u2019u i\u015fgal etmi\u015f ve her \u015feyi denetimine alm\u0131\u015f \u0130ngiliz makamlar\u0131ndan izin alma gereksinimini bile g\u00f6rmeden Sultan\u2019la ili\u015fkiye ge\u00e7er, ki b\u00f6yle tan\u0131nm\u0131\u015f, \u0130stanbul\u2019un o d\u00f6nemdeki \u00fcst s\u0131n\u0131f\u0131yla hekim-hasta ili\u015fkisi i\u00e7inde olan bir hekim i\u00e7in sorun da de\u011fil ve b\u00fcy\u00fck bir ihtimalle kendi d\u0131\u015fi\u015fleri bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da haberdar etmez! Bu hekim b\u00f6yle bir talimat\u0131 kimden ald\u0131 bilemiyoruz ama tahmin etme hakk\u0131m\u0131z var. Sultan\u2019dan \u00c7ekoslovakya i\u00e7in kapit\u00fclasyon rejiminin sundu\u011fu ticari t\u00fcm imkanlar\u0131n tan\u0131nmas\u0131n\u0131 talep eder ayn\u0131 zamanda ama Klemens do\u011frudan Kemalistlerle de ili\u015fkiye ge\u00e7er. Bu arada yeni olu\u015fmu\u015f \u00c7ekoslovakya tarihte yani hem Avusturya \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nun boyunduru\u011fa alt\u0131na girmeden \u00f6nce hem de girdikten sonra Osmanl\u0131larla hi\u00e7bir ili\u015fkisi olmamas\u0131na ra\u011fmen Sevr Anla\u015fmas\u0131 s\u00fcrecine kat\u0131lma hakk\u0131 elde eder ve kat\u0131l\u0131rlar da. \u0130stanbul ve Anadolu\u2019daki durum hakk\u0131nda yerinde bilgi edinmi\u015f Klemens Sevr\u2019den dolay\u0131 merkeze \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131r, merkezde verdi\u011fi konferansta Amerikan temsilcileri de vard\u0131 denilir. Klemens\u2019in merkeze g\u00f6nderdi\u011fi raporlar\u0131n i\u00e7eri\u011fi ,kapsam\u0131 dikkatle incelendi\u011finde bu raporlar\u0131n daha yeni kurulmu\u015f bir Orta Avrupa \u00fclkesinin D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131na hitaben yaz\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 duygusuna kap\u0131lmamak elde de\u011fil, \u00e7\u00fcnk\u00fc talimat tonundaki tavsiyeleri k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00fclkenin imk\u00e2n ve olanaklar\u0131n\u0131 \u00e7ok a\u015f\u0131yor! Misal bir yerde \u201cT\u00fcrkiye\u2019nin gelece\u011fi Fransa-\u0130ngiltere-\u0130talya\u2019ya terk edilmemelidir.\u201d diyor. Peki bu g\u00fcc\u00fc ve do\u011facak olan \u00fclke \u00fczerinde s\u00f6z hakk\u0131 sahibi olma g\u00fcc\u00fcn\u00fc nereden al\u0131yor ve kimi uyar\u0131yor, kime yol g\u00f6steriyor?<\/p>\n

Onun emrine bir de Rudolf Svetlik g\u00f6nderilir \u0130stanbul\u2019a. Svetlik ismini bir yere kay\u0131t edelim. Yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fte Erdo\u011fan\u2019\u0131n izniyle T\u00fcrkiye\u2019de b\u00fcy\u00fck bir termik elektrik santral\u0131 in\u015fa eden \u00e7ek \u015firketin sahibi de Svetlik ismini ta\u015f\u0131yor\u2026 \u00d6zel kurulan \u201cdostluklar\u201d ebedidir\u2026 Svetlik\u2019in kendi D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131na g\u00f6nderdi\u011fi telgraftan onu da hemen Mustafa Kemal\u2019in \u0130stanbul\u2019daki temsilcisi Adnan Bey\u2019in ziyaret etti\u011fini, Mustafa Kemal\u2019in \u00c7ekoslovakya D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Benes\u2019e dostane selamlar\u0131n\u0131 ileterek ikili ili\u015fkilerin her d\u00fczeyde ve hemen daha da yo\u011funla\u015farak hayata ge\u00e7irilmesini talep eder. O Benes ki Mustafa Kemal Karlsbad\u2019tayken \u00c7ekoslovakya\u2019n\u0131n Paris\u2019teki h\u00fck\u00fcmetin ba\u015fbakan\u0131yd\u0131! Mustafa Kemal Karlsbad an\u0131lar\u0131na sadakatini dillendirip, Karlsbad\u2019\u0131n sahiplerinden o an\u0131lara ayn\u0131 itinan\u0131n g\u00f6sterilmesini mi istiyordu?!<\/p>\n

Rudlof Svetlik \u0130stanbul\u2019a vard\u0131ktan hemen sonra Mustafa Kemal’le do\u011frudan ili\u015fki yolu bulunur ve kendisine \u00c7ekoslovakya devletinin onun t\u00fcm m\u00fccadelesini destekledi\u011fini ve \u0130stanbul\u2019u eline ge\u00e7irmesi halinde de ge\u00e7irdi\u011finde (\u00f6ng\u00f6r\u00fcye bak\u0131n!) bu deste\u011fin \u0130stanbul i\u00e7inde geni\u015fletilece\u011fini o zaman biriminde kontrol etti\u011fi b\u00f6lgelerin \u00c7ekoslovakya ticari i\u015f birli\u011fine acilen a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 arzulad\u0131\u011f\u0131n\u0131 yazar. Ve bu mektup edinilen t\u00fcm verilere bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda Mustafa Kemal\u2019e bir Avrupa devletinin i\u00e7eri\u011fi bu kadar a\u00e7\u0131k destek vaat eden, yabanc\u0131 bir devletin temsilcisinin RESMEN Mustafa Kemal\u2019e g\u00f6nderdi\u011fi ilk mektuptur.<\/p>\n

\u00c7ek, Slovak, Yahudi, S\u00fcdetalmanlar\u0131n\u0131n Avrupa\u2019n\u0131n birka\u00e7 \u00fclkesinde Alman-Avusturya\u2019ya kar\u015f\u0131 sava\u015fan ordular\u0131na \u00c7ekoslovakya Lejyonu deniliyordu. \u00c7ekoslovakya Lejyonlar\u0131 sava\u015f bitip \u00fclkeye d\u00f6ner d\u00f6nmez ilk i\u015fleri Japonya\u2019dan bir gemi sat\u0131n al\u0131p Rusya\u2019n\u0131n Vladivostok’unda geride b\u0131rakt\u0131klar\u0131 sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 \u00fclkelerine getirmekti. Sat\u0131n ald\u0131klar\u0131 geminin ismini de Legie yani Lejyon b\u0131rak\u0131p sava\u015f arkada\u015flar\u0131n\u0131 Vladivostok\u2019tan h\u00e2l\u00e2 onlar\u0131 yok etmek \u00e7abas\u0131 i\u00e7inde olan K\u0131z\u0131l Ordu’nun ate\u015fleri alt\u0131nda ta\u015f\u0131maya ba\u015flad\u0131lar. O d\u00f6nemde uluslararas\u0131 yasalar ve kurumlar denizi olmayan \u00fclkelerin gemi sahibi olmalar\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rm\u00fcyordu. \u00c7ekoslovakyal\u0131lar bir taraftan bu uluslararas\u0131 yasalar\u0131n de\u011fi\u015fmesi i\u00e7in \u00e7aba harcarken, sahip oldu\u011fu gemilerle t\u00fcm bu yasalar\u0131 yok sayarak askerlerini Vladivostok\u2019tan kurtarmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131 bile. Bu gemiler Vladivostok\u2019a giderken ama \u00c7ekoslovakya\u2019da \u00fcretilen silahlarla doluydu. Yani Vladivostok\u2019a giderken silah doluydu d\u00f6nerken asker!
\nBu giden silahlardan ne kadar\u0131 Kemalistlere verildi tam rakamlar\u0131n\u0131 bilmiyorum \u00e7\u00fcnk\u00fc geminin denizde hareketi uluslararas\u0131 yasalara g\u00f6re yasad\u0131\u015f\u0131yd\u0131 ve y\u00fck dok\u00fcmanlar\u0131n\u0131 Liman \u0130daresi\u2019ne bildirmiyorlard\u0131. Ama silahlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131n Kemalistlere di\u011fer k\u0131sm\u0131n\u0131n da \u00c7in a\u00e7\u0131klar\u0131nda \u00c7inlilere verildi\u011fi kesin, ki hem gemilerin sat\u0131n al\u0131n\u0131rken \u00f6denen bedeli kar\u015f\u0131lans\u0131n hem de yol masraflar\u0131. Daha 70\u2019li y\u0131llarda konu\u015ftu\u011fum Dr. Qasemlo\u2019nun yurttan oda arkada\u015f\u0131 ve Dr. Qasemlo\u2019nun hayat\u0131ndaki en sad\u0131k dostu Doc. Dr. Karel Jech (\u00dcnl\u00fc tarih\u00e7i) “Gemiler uluslararas\u0131 suda dururdu, gemiye yakla\u015fan teknelere mal verilirdi, bu uzun y\u0131llar b\u00f6yle devam etti. \u00c7in\u2019de de y\u00fcke kim talip oluyorduysa ona veriliyordu. \u0130\u015fin tuhaf y\u00f6n\u00fc herkes faturay\u0131 vaktinde \u00f6d\u00fcyordu.” Tarih\u00e7ilerin verdi\u011fi bilgiler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda Mustafa Kemal\u2019e verildi\u011fi s\u00f6ylenilen silahlar\u0131n da faturalar\u0131 \u00f6denmi\u015ftir, ama bedeli kim nas\u0131l \u00f6dedi bilemiyoruz. Konuyu irdelemek yeni nesilerin g\u00f6revi. Ama \u00c7ekoslovakya\u2019n\u0131n daha \u00e7i\u00e7e\u011fi burnundaki Ticaret ve Sanayi Odas\u0131\u2019n\u0131n \u00c7ekoslovakya D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131na k\u0131sa bir zaman diliminde o aylarda g\u00f6nderdi\u011fi say\u0131s\u0131z yaz\u0131lardan D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n nas\u0131l daha aktif olmas\u0131n\u0131 istedi\u011fini, \u0131srarl\u0131 oldu\u011funu, D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ama t\u00fcm insan\u00fcst\u00fc gayretine ra\u011fmen Mustafa Kemal ve Ankara\u2019daki haz\u0131rl\u0131k meclisiyle arzu edilen s\u0131k\u0131 ili\u015fki i\u00e7inde olmas\u0131 zor, \u00e7\u00fcnk\u00fc evet \u00e7\u00fcnk\u00fc Ankara\u2019da s\u0131tma var! Tek engel, handikap bu !Ankara \u00f6yle bir yer ki o d\u00f6nemde s\u0131tma yuvas\u0131! \u00c7ekoslovakya Istanbul temsilcili\u011findeki Yahudi k\u00f6kenli Klemens inan\u0131lmaz bir jeostratejik-jeopolitik uzman izlenimini verir g\u00f6nderdi\u011fi raporlar! Bu raporlar\u0131 bir hekimin tek ba\u015f\u0131na haz\u0131rlam\u0131\u015f olma ihtimali az. Her \u015fey Klemens\u2019in \u0130stanbul\u2019daki Yahudi camias\u0131 ve masonlarla s\u0131k\u0131 ili\u015fki oldu\u011funa i\u015faret ediyor. Kendisine yap\u0131lan tavsiye \u00fczerine hemen \u0130sve\u00e7\u2019in \u0130stanbul\u2019daki B\u00fcy\u00fckel\u00e7isi Wallenberg\u2019le ili\u015fkiye ge\u00e7er Wallenberg tan\u0131nm\u0131\u015f Yahudi k\u00f6kenli bir ailedir \u0130sve\u00e7\u2019te. Herhalde bu aileden en tan\u0131nm\u0131\u015f\u0131 Raoul Wallenberg oldu ki diplomatl\u0131\u011f\u0131 d\u00f6neminde Holokausa katledilecek -baz\u0131lar\u0131na g\u00f6re on binlerce baz\u0131lar\u0131na g\u00f6re y\u00fcz binin \u00fczerinde-Macar Yahudilerinin hayat\u0131n\u0131 kurtararak ismini insanl\u0131k tarihine alt\u0131n harflerle yazand\u0131. Bu ailenin bir k\u0131z\u0131 Kofi Annan\u2019la evlenmi\u015fti yani zenci Kofi\u2019miz Yahudi damad\u0131yd\u0131. Yoksa Birle\u015fmi\u015f Milletler Genel Sekreteri olabilir miydi diye soras\u0131 geliyor insan\u0131n!<\/p>\n

\u0130sve\u00e7\u2019te ya\u015fayan K\u00fcrt ayd\u0131nlar\u0131-tarih\u00e7ileri \u0130sve\u00e7’in en \u00fcnl\u00fc ailelerinden biri olan Wallenberg daha T\u00fcrkiye Cumhuriyeti ilan edilmeden yani 1920-1923 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda \u0130stanbul\u2019dan -Ankara\u2019dan Stockholm\u2019e ( b\u00fcy\u00fck bir ihtimalle oradan da Amerika\u2019ya g\u00f6nderilen) Kemalizm hakk\u0131nda g\u00f6nderdi\u011fi raporlar-ili\u015fkileri \u00fczerine nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar, ara\u015ft\u0131rd\u0131lar, ar\u015fivlere girip ne sonuca vard\u0131lar ? Bunu K\u00fcrt kamuoyuyla payla\u015fmalar\u0131n\u0131 beklemek, arzu etmek haks\u0131zl\u0131k m\u0131d\u0131r acaba? Hele hele \u0130sve\u00e7\u2019in en eski yabanc\u0131 k\u00f6kenli cemiyeti olan \u0130sve\u00e7 K\u00fcrt federasyonundan !<\/p>\n

Klemens in acilen Ankara\u2019ya gitmesi, sorunlar\u0131 yerinde \u00e7\u00f6zmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz, gidi\u015f yolunun \u00f6n\u00fcndeki engelleri a\u015fmak onun i\u00e7in sorun de\u011fil. Ama doktordur ve Ankara\u2019daki s\u0131tman\u0131n \u00f6l\u00fcmc\u00fcll\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc iyi bilendir. Svetlik\u2019le ama cesaretinden emin olduklar\u0131 Wallenberg\u2019i Ankara\u2019ya gitmeye ikna ederler, kendisine tedbiren iki paket s\u0131tmadan koruyucu ila\u00e7 olan kinin verip Wallenberg \u2018i Ankara\u2019ya g\u00f6nderirler. Ankara\u2019da T\u00fcrkiye ile \u0130sve\u00e7 aras\u0131nda dostluk s\u00f6zle\u015fmesini Klemens\u2019in dostlar\u0131n\u0131n yard\u0131m-katk\u0131s\u0131yla imzalar ve \u00c7ekoslovakya dostluk s\u00f6zle\u015fmesinin imzalanmas\u0131 i\u00e7in de ne gerekliyse yapar, bitirir ve her \u015feyden \u00f6nce Svetlik-Klemens\u2019in Ankara\u2019yla teknik a\u00e7\u0131dan daha rahat ve kimlerle hangi derecede irtibat i\u00e7inde olabilece\u011fini sa\u011flar, altyap\u0131s\u0131n\u0131 geli\u015ftirir. Svetlik ve Klemens\u2019in Ankara\u2019ya gitmemelerinin tek nedeni hastal\u0131k korkusudur. Ankara\u2019ya gidip geldikten sonra hayatlar\u0131n\u0131 kaybeden iki diplomat yabanc\u0131lar aras\u0131nda panik-korku yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Ankara s\u0131tma korkusu! Wallenberg Ankara\u2019da ge\u00e7irdi\u011fi g\u00fcnlerinin deh\u015fetini anlat\u0131r. Ne kalacak bir yer var ne temiz bir yemek ne de postanede do\u011fru d\u00fcr\u00fcst \u00e7al\u0131\u015fan bir telgraf makinas\u0131! T\u00fcm sa\u011fl\u0131k riskini, kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 zorluklar\u0131n \u00fcstesinden gelerek hem \u0130sve\u00e7 i\u00e7in s\u00f6zle\u015fmeyi imzalam\u0131\u015f, \u00c7ekoslovakya i\u00e7in s\u00f6zle\u015fmeyi haz\u0131rlatm\u0131\u015f ve her \u015feyden \u00f6nemlisi Svetlik-Klemens ikilisinin Ankara\u2019da kiminle nas\u0131l do\u011frudan telgraf veya yerel g\u00f6revlilerle g\u00f6nderilecek yaz\u0131lar\u0131n yerine ula\u015fmas\u0131n\u0131 organize etmi\u015ftir.<\/p>\n

Devletin resm\u00ee giri\u015fimleri bir tarafa \u00c7ekoslovakyal\u0131 t\u00fcccarlar kendi Yahudileri \u00fczerinden Selanik, \u0130stanbul Yahudilerine \u00e7oktan ula\u015fm\u0131\u015f, Mustafa Kemal ve ekibinin feslerinden i\u00e7ki tak\u0131mlar\u0131na, giydikleri Kafkasya t\u00fcr\u00fc potinlere kadar g\u00f6ndermi\u015f, Kemalistlerin kontrol etti\u011fi b\u00fct\u00fcn b\u00f6lgelerde serbest ticaret hakk\u0131 elde etmi\u015flerdi. Konu feste iken belirtmekte yarar var; \u015fapka kanunu \u00e7\u0131k\u0131ncaya kadar nas\u0131l Osmanl\u0131\u2019n\u0131n feslerini \u00c7ek-Slovak firmalar\u0131 \u00fcretip Avusturya imparatorlu\u011fu damgas\u0131yla Osmanl\u0131\u2019ya g\u00f6nderiyorduysa, Kemalistlerin fesi de yeni kurulan \u00c7ekoslovakya\u2019dan gidiyordu yani fabrikalar ayn\u0131 fabrikalard\u0131.Kemalistlerin kulland\u0131\u011f\u0131 fes Kafkasya k\u00f6kenliydi, Kafkasyada romanov cinsi koyunun \u00e7ok k\u0131v\u0131rc\u0131k y\u00fcn\u00fcnden yap\u0131l\u0131rd\u0131.\u00c7eklerin \u00fcretici firmalar\u0131 ba\u015flang\u0131\u00e7ta bu y\u00fcn\u00fc temin etmede biraz zorland\u0131klar\u0131 do\u011fru. Akabindeki \u015fapka reformdan sonrada \u015fapkalar ve f\u00f6tr \u015fapkalar da\u2026Navlun\u2019un g\u00fczergah\u0131; mal \u00c7ekoslovakya n\u0131n Tuna nehri \u00fczerindeki Komarno \u015fehrinin liman\u0131nda gemilere y\u00fcklenilir Romanya oradan da karadeniz \u00fczerinden Samsun veya ba\u015fka bir kara deniz liman\u0131na ula\u015ft\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131.
\nHemen \u00c7ekoslovakya\u2019yla da dostluk s\u00f6zle\u015fmesi imzalan\u0131r. Bu dostluk s\u00f6zle\u015fmeleri ithalat-ihracat s\u00f6zle\u015fmeleri ve dostlara uygulanacak g\u00fcmr\u00fck tarifesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemlidir. Ankara\u2019n\u0131n en kritik d\u00f6neminde yan\u0131 s\u0131tman\u0131n \u00f6l\u00fcm sald\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde Ankara\u2019n\u0131n altyap\u0131s\u0131n\u0131 kurmak i\u00e7in Amerikan \u015firketleri gelirler Ankara\u2019ya.<\/p>\n

Svetlik\u2019in Lozan G\u00f6r\u00fc\u015fmeleri s\u00fcrecinde Prag \u00fczerinden T\u00fcrk delegasyonuna nas\u0131l ak\u0131l verdi\u011fi ba\u015fka bir konu.
\nAkabindeki y\u0131llarda ger\u00e7ekten \u00f6ncelikli olarak \u00c7ekoslovakya\u2019la t\u00fcm s\u00f6zle\u015fmeler imzalan\u0131r, g\u00fcmr\u00fck indirimine gidilir ve T\u00fcrkiye\u2019nin b\u00fct\u00fcn kap\u0131lar\u0131 \u00c7ekoslovakya\u2019ya a\u00e7\u0131l\u0131r. Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn i\u00e7ki tak\u0131m\u0131ndan Celal Bayar\u2019\u0131n i\u00e7ki tak\u0131m\u0131na kadar (m\u00fczesinde \u015fahsen g\u00f6rd\u00fcm) Millet Meclisinin avizesinden Dolmabah\u00e7e Saray\u0131\u2019nkine kadar oradan tekstil makinalar\u0131ndan silah\u0131na kadar (Brno t\u00fcfeklerini hat\u0131rlayan olur belki, Mustafa Barzani\u2019den Mesud Barzani\u2019kine kadar Brno\u2019ydu bizim dedelerimizinki de).<\/p>\n

Atat\u00fcrk d\u00f6neminde \u00f6ncelikle \u00c7ekoslovakya\u2019yla imzalanmam\u0131\u015f s\u00f6zle\u015fme kalmaz! Emin ki\u015filerin s\u00f6yledi\u011fine g\u00f6re \u00c7ekoslovakya\u2019n\u0131n T\u00fcrkiye\u2019de 1 b\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fi 4 tane konsoloslu\u011fu vard\u0131 o d\u00f6nemde bu kadar k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00fclke olmas\u0131na ra\u011fmen.
\nOlay\u0131n daha da d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc boyutu ise 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan sonra T\u00fcrkiye NATO, \u00c7ekoslovakya da Var\u015fova Pakt\u0131 \u00fcyesi olmas\u0131na ra\u011fmen emsali g\u00f6r\u00fclmeyen bir boyutta bu ili\u015fkilerin s\u00fcrm\u00fc\u015f olmas\u0131d\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de ilk araba montaj fabrikas\u0131 a\u00e7ma hakk\u0131 kom\u00fcnist \u00c7ekoslovakyaya verilir! Ve \u00c7ekoslovakya Skoda marka arabas\u0131n\u0131 T\u00fcrkiye\u2019de \u00fcretmeye ba\u015flar! Niye Almanya\u2019n\u0131n milyonlar satan Skoda\u2019yla ayn\u0131 kategoride olmas\u0131na ra\u011fmen Skoda\u2019dan teknik a\u00e7\u0131dan \u00e7ok daha kaliteli olan NATO\u2019nun 2. en g\u00fc\u00e7l\u00fc ve T\u00fcrkiye\u2019ye siyaseten en yak\u0131n Avrupa \u00fclkesi olan Almanlar\u0131n Opel Kadet\u2019ine verilmedi? Skoda o kadar yayg\u0131nd\u0131ki T\u00fcrkiyede, arka tekerleri i\u00e7eriye e\u011fik oldu\u011fundan, bacaklar\u0131 e\u011fik k\u0131zlara, \u201cSkoda bacakl\u0131 k\u0131z\u201d denilirdi.<\/p>\n

Bizim gen\u00e7lik d\u00f6nemimizde T\u00fcrkiye\u2019deki her gencin r\u00fcyas\u0131 JAVA motosikletleriydi. T\u00fcrkiye de merkezi – devlet ekonomisi hakim oldu\u011fundan sadece ve sadece devletin izin verdi\u011fi 1 veya 2 marka var olabilirdi! Peki devlet Java motosikletlerin T\u00fcrkiye\u2019de monte edilmesine niye m\u00fcsaade etti? Ve T\u00fcrkiye \u00fczerinden t\u00fcm Ortado\u011fu’da sat\u0131\u015f\u0131na? Almanlar\u0131n BMW\u2019si veya \u0130talyanlar\u0131n Paggio\u2019su veya bir dizine NATO \u00fclkesi men\u015feyli motosiklet yok muydu?<\/p>\n

Ayn\u0131 T\u00fcrkiye o y\u0131llarda alkoll\u00fc i\u00e7ecekleri sadece \u201cTekel \u00fcretir\u201d derken nas\u0131l oldu da bir \u00c7ek firmas\u0131 olan Pilsen\u2019le \u00d6ztorhan \u00fczerinden T\u00fcrkiye\u2019de Efes-Pilsen\u2019i \u00fcretmelerine m\u00fcsaade etti ve akabindeki on y\u0131llar boyunca onlara rakip olmalar\u0131 i\u00e7in ba\u015fka bir Avrupal\u0131 bira markas\u0131na T\u00fcrkiye\u2019de bira \u00fcretme hakk\u0131 vermedi. Bunlar aras\u0131nda ret edilenler Alman, Danimarka vs. firmalar\u0131 da vard\u0131! Niye hep \u00c7ek \u015firketleri korundu, kolland\u0131?
\nAyn\u0131 avantajlar \u00c7ekoslovakya\u2019n\u0131n enerji \u015firketlerine de sunuldu. T\u00fcrkiye\u2019nin o d\u00f6nemdeki en b\u00fcy\u00fck termik santral\u0131 SOMA\u2019y\u0131 kim in\u015fa etti? \u00c7ekoslovakya!<\/p>\n

Osman Kavala bir g\u00fcn annesinin hangi \u00fcst\u00fcn hizmetlerinden \u00f6t\u00fcr\u00fc \u00c7ekoslovakya Kom\u00fcnist Cumhurba\u015fkan\u0131n elinden \u00f6d\u00fcl ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yler mi acaba?<\/p>\n

Sovyetler 60\u2019l\u0131 y\u0131llar\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019de bir demir \u00e7elik fabrikas\u0131 in\u015fa ettiklerinde NATO \u00fcyeleri-ba\u015fta Amerika- k\u0131yametleri koparm\u0131\u015ft\u0131.
\n\u0130lkokula ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m ilk g\u00fcn\u00fc hat\u0131rl\u0131yorum. Kalem ve silgimi, yaz\u0131 defterimi. Belki de bizim \u00e7a\u011fdan dostlar silgimizi hat\u0131rlarlar. Dikd\u00f6rtgendi k\u00fcl renginde ve \u00fcst\u00fcnde fil vard\u0131! Okumay\u0131 \u00f6\u011frendikten sonra hat\u0131rlarsan\u0131z hepsinin \u00fcst\u00fcnde Kohi Noor Made in Czechoslovakia yazard\u0131! Ve piyasada ba\u015fka bir firman\u0131n ne silgisi ne kalemi vard\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc ekonomiyi devlet y\u00f6netiyordu devlet \u00f6nceli\u011fini kom\u00fcnist \u00c7ekoslovakya\u2019dan yana vermi\u015fti. Cam-kristal mam\u00fcllerinden . kad\u0131nlar\u0131n ba\u015f\u0131na \u00f6rtt\u00fc\u011f\u00fc t\u00fclbendin ta\u015flar\u0131na kadar ondan tekstilde kullan\u0131lan iplik makinalar\u0131na, dokuma makinalar\u0131na ya da TOS isimli torna makinalar\u0131na ya da \u0130stanbul\u2019daki ilk troleyb\u00fcslerine kadar.<\/p>\n

Bu azalsa da \u00c7ekoslovakya kom\u00fcnizmden kurtulduktan sonrada devam etti ve \u00c7ekler T\u00fcrkiye\u2019nin devasa 2000 megavatl\u0131k Af\u015fin Termik Santral\u0131n\u0131 in\u015fa ettiler, Ankara\u2019n\u0131n elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketi \u00c7eklerin ve yukar\u0131da ad\u0131 ge\u00e7en Svetlik\u2019in ismini ta\u015f\u0131yan \u015firketin sahibi yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fte baya b\u00fcy\u00fck bir elektrik santral\u0131n\u0131 bitirip teslim etti!
\nT\u00fcrk polis te\u015fkilat\u0131n\u0131n ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 tabancalar\u0131n \u00e7o\u011fu (birka\u00e7 bin Sig-Sauer,Bereta hari\u00e7) \u00c7ek mal\u0131,9 mm parabeldir.
\nListe uzun da uzun!
\nPeki bu ticari ili\u015fkilerde \u00c7ekoslovakyal\u0131lar akabinde \u00c7ekler ayn\u0131 yan\u0131t\u0131 verdiler mi T\u00fcrkiye\u2019ye? Asla! Aksine her zaman T\u00fcrkiye\u2019ye Avrupa\u2019n\u0131n hi\u00e7bir \u00fclkesinde g\u00f6r\u00fclmeyen d\u00fc\u015fmanca tepki verildi hem kom\u00fcnizm \u00f6ncesi hem kom\u00fcnizm d\u00f6neminde ve hem de g\u00fcn\u00fcm\u00fczde!17\u2019nci y\u00fczy\u0131ldan kalma \u201cSonradan T\u00fcrkle\u015fmi\u015f T\u00fcrk T\u00fcrk\u2019ten berbatt\u0131r ” atas\u00f6z\u00fc hep ulusal atas\u00f6z\u00fc olmas\u0131n\u0131 korudu, h\u00e2l\u00e2 Avrupa\u2019n\u0131n en eski k\u00f6pr\u00fcs\u00fc olan Prag\u2019daki \u00c7arls K\u00f6pr\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fcn en b\u00fcy\u00fck-g\u00f6rkemli tarihi heykeli T\u00fcrk zulm\u00fcn\u00fc dillendirendir.<\/p>\n

Ama iki \u00fclkenin derin devletlerinin her d\u00f6nemde standartlar\u0131 \u00e7ok a\u015fan s\u0131k\u0131 ili\u015fkileri oldu, vard\u0131r, bu ili\u015fkilerin kapsam\u0131na kom\u00fcnizm y\u0131k\u0131ld\u0131ktan sonra kom\u00fcnizm d\u00f6neminde \u00c7ekoslovakya\u2019ya gelmi\u015f TKP \u00fcyelerinin, kom\u00fcnizm y\u0131k\u0131ld\u0131ktan sonra T\u00fcrkiye\u2019deki derin devletin uzant\u0131lar\u0131 olan a\u015f\u0131r\u0131 \u0131rk\u00e7\u0131 su\u00e7 \u00f6rg\u00fctlerine misafirperverlik yapmak da vard\u0131! T\u00fcm \u00c7ek Cumhuriyeti\u2019nde sadece 1800 civar\u0131nda T\u00fcrkiye vatanda\u015f\u0131 ya\u015famas\u0131na ra\u011fmen -ki bunun b\u00fcy\u00fck bir \u00e7o\u011funlu\u011funu K\u00fcrtler olu\u015fturuyor-t\u00fcm Avrupa \u00fclkeleri aras\u0131nda T\u00fcrkiye vatanda\u015f\u0131n\u0131n en az olmas\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k \u00c7ek Cumhuriyeti\u2019ne her zaman T\u00fcrkiye\u2019nin birinci s\u0131n\u0131f diplomatlar\u0131 g\u00f6nderilmi\u015ftir \u0130nal Batu, Din\u00e7men \u00dcst\u00fcn (emekli olduktan sonra Devlet Bah\u00e7eli\u2019nin D\u0131\u015f ili\u015fkiler Sorumlusu) ve bug\u00fcn de Egemen Ba\u011f\u0131\u015f! Ayn\u0131 yo\u011funlukla \u00c7ekoslovaklar da yan\u0131t vermi\u015f Alexand\u0131r Dub\u00e7ek\u2019ten Jaromir Johannese (kom\u00fcnizm d\u00f6neminin son D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131) kadar devletin derinliklerinin ya\u015fama yans\u0131malar\u0131n\u0131 Ankara\u2019ya b\u00fcy\u00fckel\u00e7i olarak g\u00f6ndermi\u015ftir!
\n\u00c7ekoslovakya akabinde \u00c7ekya gibi Avrupa\u2019n\u0131n fazlada \u00f6nemli olmayan ve halk\u0131n\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fcn T\u00fcrklere tahminleri a\u015fan d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan bir \u00fclkesiyle T\u00fcrkiye\u2019nin bu s\u0131ra d\u0131\u015f\u0131 ili\u015fkilerinin nedeni ne?<\/p>\n

 <\/p>\n<\/div>\n

\n
<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n