{"id":21624,"date":"2020-03-29T18:01:06","date_gmt":"2020-03-29T15:01:06","guid":{"rendered":"http:\/\/candname.com\/tr\/?p=21624"},"modified":"2020-03-19T18:04:03","modified_gmt":"2020-03-19T15:04:03","slug":"kurt-ihanet-tarihi-muslu-kurt-bascavusun-anilari-kitaplastiriliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=21624","title":{"rendered":"K\u00fcrt ihanet tarihi! Mu\u015flu K\u00fcrt ba\u015f\u00e7avu\u015fun an\u0131lar\u0131 kitapla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor"},"content":{"rendered":"<p><strong>K\u00fcrt isyanlar\u0131n\u0131 bast\u0131ran birliklerde g\u00f6rev alan \u015eerif Aslan\u2019\u0131n an\u0131lar\u0131 o\u011flu Erkan Aslan taraf\u0131ndan kitapla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor.<\/strong><\/p>\n<div class=\"status-message\">\n<p>Emekli \u00f6\u011fretmen Erkan Aslan, K\u00fcrt isyanlar\u0131n\u0131 bast\u0131ran askeri birliklerde g\u00f6rev yapan babas\u0131 \u015eerif Aslan&#8217;\u0131n an\u0131lar\u0131n\u0131 derledi. An\u0131larda, A\u011fr\u0131 ve \u015eeyh Sait isyanlar\u0131 a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 yer tutuyor.<\/p>\n<p>A\u011fr\u0131 ve \u015eeyh Sait isyanlar\u0131n\u0131 bast\u0131ran askeri birlikte g\u00f6rev yapan Mu\u015flu K\u00fcrt ba\u015f\u00e7avu\u015f \u015eerif Arslan\u2019\u0131n an\u0131lar\u0131 kitap oluyor. Kitab\u0131 yay\u0131na haz\u0131rlayan \u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015fun emekli \u00f6\u011fretmen o\u011flu Erkan Arslan\u2019\u0131n derledi\u011fi an\u0131lara g\u00f6z at\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, K\u00fcrt siyasal hareketi tarihinin ayn\u0131 zamanda K\u00fcrt ihanet tarihi gibi oldu\u011fu apa\u00e7\u0131k g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n<p>Kendini \u201ceski Marksist, yeni demokrat\u201d olarak tan\u0131mlayan Erkan Arslan, babas\u0131n\u0131n yay\u0131mland\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok ses getirecek an\u0131lar\u0131n\u0131n baz\u0131 \u00e7arp\u0131c\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerini\u00a0<a href=\"https:\/\/amp.artigercek.com\/haberler\/kurt-siyasal-hareketi-tarihi-ayni-zamanda-kurt-ihanet-tarihi-gibi?fbclid=IwAR2zeOQcS_QnnU-sYWlq_-MPR57zNx36KcomIhEY879lYpSd6aAaw9mMNNE\"><strong>Art\u0131 Ger\u00e7ek\u2019ten Mehmet Kormaz<\/strong>\u00a0<\/a>ile payla\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Emekli \u00f6\u011fretmen Erkan Aslan, K\u00fcrt isyanlar\u0131n\u0131 bast\u0131ran askeri birliklerde g\u00f6rev yapan babas\u0131 Ba\u015f\u00e7avu\u015f \u015eerif Aslan&#8217;\u0131n an\u0131lar\u0131n\u0131 derledi. \u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015fun yay\u0131nland\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok ses getirecek an\u0131lar\u0131nda, A\u011fr\u0131 ve \u015eeyh Sait isyanlar\u0131 a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 yer tutuyor. \u015eeyh Sait \u0130syan\u0131 esnas\u0131nda Mu\u015f-Varto karayolundaki Abd\u00fclrahman Pa\u015fa K\u00f6pr\u00fcs\u00fcnde konu\u015flanan askeri birlikte g\u00f6rev yapan \u015eerif Ba\u015f\u00e7avu\u015f, \u015eeyh Sait\u2019in yakalanmas\u0131na da tan\u0131kl\u0131k etmi\u015f. \u015eerif Ba\u015f\u00e7avu\u015f o anlar\u0131 \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor:<\/p>\n<p><strong>\u201cBinba\u015f\u0131 Kas\u0131m \u015eeyh Said\u2019i ihbar etti\u201d<\/strong><\/p>\n<p>\u201cVartolu bir K\u00fcrt olan Cibranl\u0131 Kas\u0131m Binba\u015f\u0131, \u015eeyh Sait\u2019in Abdulrahman Pa\u015fa K\u00f6pr\u00fcs\u00fc g\u00fczergah\u0131n\u0131 kullanarak \u0130ran\u2019a ge\u00e7meye haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ihbar etmi\u015fti. O yoldan ge\u00e7ece\u011fine emindi, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu plan\u0131 birlikte yapm\u0131\u015flar, sonra da \u015eeyh Sait\u2019e ihanet etmi\u015fti.<\/p>\n<p>\u015eeyh Sait ve adamlar\u0131n\u0131 yakalamak \u00fczere Abdurrahman Pa\u015fa K\u00f6pr\u00fcs\u00fc \u00e7evresinde tertibat al\u0131nd\u0131. \u015eeyh Sait ve kendisine ba\u011fl\u0131 s\u00fcvariler k\u00f6pr\u00fcde T\u00fcrk askeri ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131nca hemen vuru\u015fma tertibat\u0131 ald\u0131lar. Bu s\u0131rada Cibranl\u0131 Kas\u0131m Binba\u015f\u0131 devreye girdi ve \u015eeyh Sait\u2019ten teslim olmas\u0131n\u0131 istedi. \u015eeyh Sait de \u2018daha fazla M\u00fcsl\u00fcman kan\u0131 d\u00f6k\u00fclmesin\u2019 dedi ve teslim oldu.<\/p>\n<p>\u015eeyh Sait ve adamlar\u0131 Varto\u2019ya nakledildikten sonra ziyaretine gittim. Di\u011fer subaylar da kendisini ziyaret ediyor, sayg\u0131da kusur etmiyorlard\u0131. \u015eeyh Sait\u2019in eline ibrikle su d\u00f6kt\u00fcm, abdest al\u0131p namaz k\u0131ld\u0131. K\u00fcrt\u00e7e konu\u015ftu\u011fumu duyunca g\u00f6zleri parlad\u0131. Bana, o\u011flu Ali R\u0131za\u2019n\u0131n yakalan\u0131p yakalanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sordu. Hen\u00fcz yakalanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyunca benden kald\u0131\u011f\u0131 k\u00f6ye gidip kendisini uyarmam\u0131 rica etti. Ricas\u0131n\u0131 kabul ettim.<\/p>\n<p>Tam \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131m esnada \u00e7ad\u0131ra Mu\u015flu bir milis girdi, \u015eeyh Sait\u2019e hakaretler ya\u011fd\u0131r\u0131p y\u00fcz\u00fcne t\u00fck\u00fcrd\u00fc. Tabii hepimiz milise tepki g\u00f6sterdik. Y\u00fczba\u015f\u0131m\u0131z milisi tokatlay\u0131p d\u0131\u015far\u0131 att\u0131. Milis gitmek i\u00e7in at\u0131na bindi. Bu s\u0131rada at \u015faha kalkt\u0131 ve adam yere d\u00fc\u015f\u00fcp orac\u0131kta can verdi. Bunu \u015feyhin kerametine ba\u011flad\u0131k. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7ok k\u0131zm\u0131\u015f, milise beddua etmi\u015fti.<\/p>\n<p>Ben, verdi\u011fim s\u00f6z gere\u011fi at\u0131ma atlay\u0131p, Ali R\u0131za\u2019n\u0131n bulundu\u011fu k\u00f6ye do\u011fru yola koyuldum. \u00d6yle h\u0131zl\u0131 s\u00fcrd\u00fcm ki, alt\u0131mdaki at \u00e7atlayacakt\u0131. K\u00f6yde kald\u0131\u011f\u0131 eve dald\u0131m. Kar\u015f\u0131lar\u0131nda \u00fcniformal\u0131 birini g\u00f6ren adamlar\u0131 az daha beni vuracaklard\u0131. Ali R\u0131za\u2019y\u0131 durumdan haberdar ettim ve ka\u00e7mas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledim. Boynuma sar\u0131l\u0131p beni g\u00f6zlerimden \u00f6pt\u00fc, \u2018ba\u015fefendi, muhterem karde\u015fim \u015eerif Bey, Allah&#8217;\u0131n izniyle bu s\u0131k\u0131nt\u0131lar bir g\u00fcn ge\u00e7ecek, ben bu iyili\u011finizin alt\u0131ndan nas\u0131l kalkar\u0131m? Allah senden raz\u0131 olsun\u2019 dedi. Bir g\u00fcn sonra k\u00f6ye bask\u0131n yapan askerler, Ali R\u0131za\u2019y\u0131 ele ge\u00e7iremedi.<\/p>\n<p>Y\u0131llar sonra askerlikten ayr\u0131lm\u0131\u015f, Varto \u00d6zel \u0130dare M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc&#8217;nde \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131m. \u015eeyh Ali R\u0131za Efendi, \u2018Sever\u2019 ailesine misafir olmu\u015ftu. Ziyaretine gittim. Orada bulunanlar bana sayg\u0131 g\u00f6sterdiler. Ev sahibi beni kendisine tan\u0131tt\u0131. \u2018Tan\u0131yamad\u0131m\u2019 deyince, ben de ge\u00e7mi\u015fte ya\u015fad\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131, onu idamdan nas\u0131l kurtard\u0131\u011f\u0131m\u0131 anlatt\u0131m. Hafiften y\u00fcz\u00fc k\u0131zard\u0131, so\u011fuk bir \u015fekilde \u2018hat\u0131rlad\u0131m\u2019 dedi ve ba\u015fka bir \u015fey de demedi. Ziyaretimi k\u0131sa tutup oradan ayr\u0131ld\u0131m. Oysa onu kurtarmak i\u00e7in hayat\u0131m\u0131 tehlikeye atm\u0131\u015ft\u0131m. E\u011fer yakalansayd\u0131m Divan-\u0131 Harp&#8217;te yarg\u0131lanacak ve kur\u015funa dizilecektim. Bu fedakarl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131l\u0131k \u015eeyh Ali R\u0131za Efendi&#8217;den g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm vefas\u0131zl\u0131k, beni derinden \u00fczm\u00fc\u015ft\u00fc.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u201cKas\u0131m Bey amcazadesi Halit Bey\u2019in isyan ba\u015flataca\u011f\u0131n\u0131 Mustafa Kemal\u2019e ihbar etti\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Askeri okulda \u00f6\u011frenciyken Mustafa Kemal ile de kar\u015f\u0131la\u015fan \u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015f, o anlar\u0131 \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor: \u201cBiz \u00f6\u011frencileri, 1924\u2019de Erzurum\u2019a gelen Mustafa Kemal\u2019in g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flamakla g\u00f6revlendirdiler. Cibranl\u0131 Binba\u015f\u0131 Kas\u0131m, Mustafa Kemal\u2019in yan\u0131ndan hi\u00e7 ayr\u0131lm\u0131yordu. Kas\u0131m binba\u015f\u0131n\u0131n orduda miralay r\u00fctbesi ile g\u00f6rev yapan Cibranl\u0131 Halit ad\u0131nda son derece kibar, tevazu sahibi bir amcazadesi vard\u0131. Mustafa Kemal ile Cibranl\u0131 Halit beyin kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda ben de oradayd\u0131m. Halit Bey Mustafa Kemal\u2019in elini s\u0131kt\u0131, ancak \u015eafii oldu\u011fu i\u00e7in Latife han\u0131m\u0131n elini s\u0131kmad\u0131.<\/p>\n<p>Kas\u0131m bey, amcazadesi Halit Beyin Azadi \u00f6rg\u00fct\u00fcn\u00fc kurdu\u011funu ve yak\u0131nda bir K\u00fcrt isyan\u0131 ba\u015flataca\u011f\u0131n\u0131 Mustafa Kemal\u2019e ihbar etti. Halit Bey ve arkada\u015flar\u0131 tutukland\u0131. \u0130dam edilmeyi beklerken, kendi aralar\u0131nda K\u00fcrt\u00e7e \u201c\u0130ro daweta meye\u201d (bug\u00fcn bizim d\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcm\u00fczd\u00fcr) diyerek \u015fakala\u015f\u0131yorlard\u0131. \u00d6l\u00fcme giderken en ufak bir korku emaresi g\u00f6stermeyen o yi\u011fitlere hayran kalmamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi.<\/p>\n<p>\u0130dam edilenler aras\u0131nda Bitlis Milletvekili Yusuf Ziya Bey de vard\u0131. O idam edilirken, T\u00fcrk Ordusunda Te\u011fmen olan karde\u015fi R\u0131za da ayn\u0131 g\u00fcn kur\u015funa diziliyordu. Te\u011fmen R\u0131za\u2019y\u0131 Rahva\u2019da (Mu\u015f-Bitlis-Tatvan yollar\u0131n\u0131n birle\u015fti\u011fi b\u00f6lge) bir telgraf dire\u011fine ba\u011flad\u0131lar. \u0130dam mangas\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131ndaki y\u00fczba\u015f\u0131, askerlere, \u2018sava\u015fta d\u00fc\u015fmana nas\u0131l s\u0131k\u0131yorsan\u0131z, bu K\u00fcrde de ayn\u0131 \u015fekilde kur\u015fun s\u0131k\u0131n\u2019 diye emir verdi. Ancak idam mangas\u0131 hep karavana at\u0131yor, Te\u011fmen R\u0131za\u2019y\u0131 vurmuyordu. Y\u00fczba\u015f\u0131, K\u00fcrt askerlerin Te\u011fmen R\u0131za\u2019ya k\u0131yamad\u0131klar\u0131n\u0131 anlad\u0131 ve idam\u0131 Bat\u0131l\u0131 erlerden ola\u015fan ba\u015fka bir mangayla ger\u00e7ekle\u015ftirdi.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u201cA\u011fr\u0131 \u0130syan\u0131 komutan\u0131 \u0130hsan Nuri Pa\u015fa\u2019y\u0131 haberdar ettim\u201d<\/strong><\/p>\n<p>\u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015fun unutamad\u0131\u011f\u0131 \u015fahsiyetlerden biri de A\u011fr\u0131 \u0130syan\u0131 askeri komutan\u0131 \u0130hsan Nuri Pa\u015fa&#8217;d\u0131r. \u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015fun \u0130hsan Nuri Pa\u015fa ile ilgili anlat\u0131mlar\u0131 \u015f\u00f6yle:<\/p>\n<p>\u201cBozulan Alman mal\u0131 mitraly\u00f6zleri, Alman m\u00fchendisler tamir edemezken, o kendi eliyle tamir ederdi. 1924 y\u0131l\u0131nda Hakkari\u2019de \u00e7\u0131kan Nasturi isyan\u0131n\u0131 bast\u0131rmakla g\u00f6revlendirilmi\u015fti. Ama o birli\u011fiyle birlikte ka\u00e7\u0131p, A\u011fr\u0131 isyan\u0131n\u0131 ba\u015flatan K\u00fcrtlerin saf\u0131nda yer ald\u0131. \u0130hsan Nuri, T\u00fcrk ordusunda y\u00fczba\u015f\u0131yd\u0131, Hoybun Cemiyeti ise ona pa\u015fal\u0131k (general) unvan\u0131 vermi\u015fti.<\/p>\n<p>\u0130hsan Nuri Pa\u015fa, A\u011fr\u0131 isyan\u0131 esnas\u0131nda k\u00f6yl\u00fc k\u0131l\u0131\u011f\u0131na girip Varto\u2019da oturan ya\u015fl\u0131 anne ve babas\u0131n\u0131 ziyaret ederken ihbar ediliyor. Birlikler alarma ge\u00e7irildi, g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc yerde vurulacak. Onu bu durumdan haberdar etmek i\u00e7in yan\u0131p tutu\u015furken, bir de bakt\u0131m pejmurde k\u00f6yl\u00fc k\u0131yafetiyle bize do\u011fru geliyor. Hemen yolunu kestim ve kurulan tuzaktan haberdar edip oradan uzakla\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131m. \u0130hsan Nuri Pa\u015fa&#8217;n\u0131n Ferzende bey adl\u0131 \u00e7ok yi\u011fit bir komutan\u0131 vard\u0131.<\/p>\n<p>A\u011fr\u0131 \u0130syan\u0131 bast\u0131r\u0131l\u0131nca, Hesenan A\u015fireti sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 \u0130ran&#8217;a ge\u00e7tiler. \u0130ran&#8217;\u0131n Maku \u015fehrinde uykudayken, kald\u0131klar\u0131 han \u0130ran askerleri taraf\u0131ndan sar\u0131l\u0131r. \u00c7\u0131kan \u015fiddetli \u00e7at\u0131\u015fmada Ferzende bey a\u011f\u0131r yaral\u0131, babas\u0131 Sil\u00eaman\u00ea Ehmed, yak\u0131nlar\u0131 Kerem\u00ea Qola\u011fas\u00ee de \u00f6l\u00fc olarak ele ge\u00e7er. Geri kalan a\u015firet mensuplar\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmaya devam edip, \u0130ran askerlerini p\u00fcsk\u00fcrt\u00fcrler. Baz\u0131 s\u00f6ylentilere g\u00f6re, Maku \u015fehrini bir hafta kadar denetimleri alt\u0131na al\u0131yorlar. Ferzende beyi yaral\u0131 olarak ele ge\u00e7iren \u0130ranl\u0131lar, onu tedavi ettikten sonra zindanda zehirleyip \u00f6ld\u00fcr\u00fcyorlar.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u201cSeyithan Bey, birli\u011fi teslim ald\u0131\u201d<\/strong><\/p>\n<p>A\u011fr\u0131 K\u00fcrt \u0130syan\u0131 Makara B\u00f6l\u00fck Komutan\u0131 Seydan a\u015firetinden Seyithan Bey, \u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015fun an\u0131lar\u0131nda hayranl\u0131kla s\u00f6z etti\u011fi bir ba\u015fka isyanc\u0131d\u0131r. \u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015fun Seyithan beyle ilgili an\u0131lar\u0131 \u015f\u00f6yle:<\/p>\n<p>\u201cAlay komutan\u0131m\u0131z, Seyithan beyin Varto\u2019nun bir k\u00f6y\u00fcne indi\u011fi ihbar\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f, sevin\u00e7le onu yakalaman\u0131n hesaplar\u0131n\u0131 yap\u0131yordu. O\u2019nu Seyithan beyin sava\u015f sanatlar\u0131n\u0131 iyi bildi\u011fi konusunda uyard\u0131m, ama beni dinlemedi. Emrindeki birlikle k\u00f6y\u00fc ku\u015fat\u0131p Seyithan beyi teslim almaya kalk\u0131\u015ft\u0131. \u00c7at\u0131\u015fma ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda Seyithan bey, elli s\u00fcvarisini ikiye ay\u0131rd\u0131. Yirmi be\u015f s\u00fcvari hakim tepeye do\u011fru at s\u00fcrerken, geride kalanlar askerle \u00e7at\u0131\u015fmaya girdi. Tepeye \u00e7\u0131kanlar ate\u015fe ba\u015flay\u0131nca, bu sefer a\u015fa\u011f\u0131dakiler tepeye do\u011fru atlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcler. Tepedeki elli s\u00fcvari de\u011fi\u015fik bir taktikle alay\u0131 ku\u015fat\u0131p teslim ald\u0131. Alay Komutan\u0131 olan albay da tezek y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131 aras\u0131na saklan\u0131p can\u0131n\u0131 zor kurtard\u0131. Seyithan bey teslim ald\u0131\u011f\u0131 askerleri serbest b\u0131rakt\u0131.<\/p>\n<p>A\u011fr\u0131 \u0130syan\u0131 \u0130ngiltere, Sovyetler Birli\u011fi ve \u0130ran&#8217;\u0131n devreye girip T\u00fcrkiye&#8217;ye yard\u0131m etmesi sonucu bast\u0131r\u0131ld\u0131. Hatta Osmanl\u0131-\u0130ran aras\u0131nda 1639&#8217;da yap\u0131lan Kasr-\u0131 \u015eirin Antla\u015fmas\u0131 ile belirlenen ve hi\u00e7 de\u011fi\u015fmeyen Osmanl\u0131-\u0130ran s\u0131n\u0131r\u0131, A\u011fr\u0131 isyan\u0131ndan dolay\u0131 de\u011fi\u015fti. K\u00fc\u00e7\u00fck A\u011fr\u0131 Da\u011f\u0131 T\u00fcrkiye&#8217;ye verilirken, Do\u011fubeyaz\u0131t&#8217;\u0131n verimli ovalar\u0131 \u0130ran&#8217;a b\u0131rak\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>A\u011fr\u0131 \u0130syan\u0131 bast\u0131r\u0131ld\u0131ktan sonra isyanc\u0131 K\u00fcrtlerin bir k\u0131sm\u0131 \u0130ran&#8217;a ka\u00e7arken, \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 da T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde kald\u0131. Seyithan Bey de T\u00fcrkiye\u2019de kalmay\u0131 se\u00e7mi\u015fti ve komutas\u0131ndaki m\u00fcfrezesiyle birlikte s\u00fcrekli hareket halindeydi. Seyithan bey, o tarihlerde Fransa\u2019n\u0131n s\u00f6m\u00fcrgesi olan Suriye&#8217;ye ge\u00e7meye kalk\u0131\u015ft\u0131. Adamlar\u0131yla birlikte Suriye s\u0131n\u0131r\u0131na do\u011fru ilerlerken, yolu K\u0131z\u0131ltepe civar\u0131nda Seyyar Jandarma Alay\u0131 ile devlet yanl\u0131s\u0131 olan Emin\u00e9 Per\u00eexan\u00ea ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131ndaki Raman A\u015fireti&#8217;nin sald\u0131r\u0131s\u0131na u\u011frad\u0131. Seyithan Bey ve m\u00fcfrezesi yakla\u015f\u0131k on saat s\u00fcren m\u00fcsademede \u00e7emberi yarmay\u0131 ba\u015fard\u0131. Mardin Seyyar Jandarma Alay\u0131na ve milislere \u00e7ok zayiat verdirten Seyithan Bey, gece karanl\u0131\u011f\u0131nda s\u0131n\u0131r\u0131 ge\u00e7mek \u00fczereyken, Ceylanp\u0131nar\u2019da bir gece bek\u00e7isinin rast gele a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ate\u015fle vurulup \u00f6ld\u00fc.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u201c\u0130syanc\u0131lara destek veren k\u00f6y halk\u0131n\u0131 kur\u015funa dizilmekten kurtard\u0131m\u201d<\/strong><\/p>\n<p>\u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015f an\u0131lar\u0131nda kur\u015funa dizilmekten kurtard\u0131\u011f\u0131 bir k\u00f6y halk\u0131ndan da s\u00f6z ediyor:<\/p>\n<p>&#8220;A\u011fr\u0131 \u0130syan\u0131 esnas\u0131nda bir k\u00f6y halk\u0131n\u0131n isyanc\u0131lara lojistik yard\u0131m sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 tespit edilmi\u015fti. Hepsini yakalad\u0131lar, ellerini ba\u011flay\u0131p kur\u015funa dizmem i\u00e7in bana teslim ettiler. K\u00f6yl\u00fcleri kur\u015funa dizmeye g\u00f6t\u00fcr\u00fcyormu\u015fum gibi yap\u0131p k\u00f6y d\u0131\u015f\u0131ndaki bir dereye g\u00f6t\u00fcrd\u00fcm, sonra da ellerini \u00e7\u00f6z\u00fcp serbest b\u0131rakt\u0131m.&#8221;<\/p>\n<p>\u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015fun k\u00f6yl\u00fclere k\u0131yamad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok ge\u00e7meden anla\u015f\u0131l\u0131r. Divan-\u0131 Harb&#8217;e verilmez, ama Kayseri\u2019nin P\u0131narba\u015f\u0131 il\u00e7esine s\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Ancak s\u0131k\u0131nt\u0131lar P\u0131narba\u015f\u0131\u2019nda da pe\u015fini b\u0131rakmaz:<\/p>\n<p>\u201cBenden \u00f6nce P\u0131narba\u015f\u0131\u2019na s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f olan K\u00fcrtlerle iyi ili\u015fkiler kurdum ve baz\u0131lar\u0131 ile s\u0131k\u0131 dost oldum. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda Fenerbah\u00e7e Spor Kul\u00fcb\u00fc Ba\u015fkan\u0131 Aziz Y\u0131ld\u0131r\u0131m\u2019\u0131n dedesi Jandarma Ba\u015f\u00e7avu\u015f Ne\u015fet Yal\u00e7\u0131n ve sa\u011fl\u0131k memuru Kadri Do\u011fan geliyor.<\/p>\n<p>\u00c7olak Memil adl\u0131 Af\u015far k\u00f6kenli bir e\u015fk\u0131ya, P\u0131narba\u015f\u0131 \u00c7erkeslerine ve Sar\u0131z K\u00fcrtlerine musallat olmu\u015ftu. \u00c7olak Memil\u2019in soygunlarda elde etti\u011fi ganimetleri, \u00fcnl\u00fc \u015fair ve milletvekili Yahya Kemal Beyatl\u0131\u2019n\u0131n karde\u015fi olan P\u0131narba\u015f\u0131 Kaymakam\u0131 Re\u015fat Beyatl\u0131 ve il\u00e7e jandarma karakol komutan\u0131 binba\u015f\u0131 ile payla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit ettim. Ne zaman yakalamaya gitsem, kaymakam ve jandarma komutan\u0131 \u00c7olak Memil\u2019e el alt\u0131ndan haber g\u00f6nderiyor ve ele ge\u00e7mesini engelliyorlard\u0131.<\/p>\n<p>Bir g\u00fcn gelen ihbar\u0131 kaymakam ve binba\u015f\u0131ya haber vermeden, m\u00fcfrezemle \u00c7olak Memil\u2019in pe\u015fine d\u00fc\u015ft\u00fcm ve yakalay\u0131p adalete teslim ettim. Bana d\u00fc\u015fman kesilen, ama di\u015f ge\u00e7iremeyen Kaymakam, yak\u0131n dostum ve hem\u015ferim olan sa\u011fl\u0131k memuru Kadri Do\u011fan\u2019a bask\u0131 uygulamaya ba\u015flad\u0131. Bask\u0131lardan bunalan Do\u011fan, kaymakam\u0131n makam\u0131n\u0131 bast\u0131 ve onu d\u00f6vmeye ba\u015flad\u0131. Jandarma Kadri Do\u011fan\u2019\u0131 g\u00f6zalt\u0131na ald\u0131 ve nezarette i\u015fkence etmeye ba\u015flad\u0131. Bana ba\u011fl\u0131 birka\u00e7 askerle nezarethaneyi bast\u0131m ve Kadri Do\u011fan\u2019\u0131 i\u015fkencecilerin elinde kurtard\u0131m.<\/p>\n<p>Bunun \u00fczerine kaymakam beni makam\u0131na \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Bir komplo ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fumu anlad\u0131m ve yan\u0131ma Ne\u015fet Ba\u015f\u00e7avu\u015fu da ald\u0131m. Kaymakam ve Jandarma Komutan\u0131 benden silah\u0131m\u0131 teslim etmemi istediler. Kabul etmedim. Bu esnada binba\u015f\u0131n\u0131n silah\u0131na sar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark ettim ve ben ondan \u00f6nce davran\u0131p bir el havaya ate\u015f ettim. Binba\u015f\u0131 donup kald\u0131, kaymakam ise korkudan masan\u0131n alt\u0131na gizlendi. Ne\u015fet Ba\u015f\u00e7avu\u015f, beni ikna edip silah\u0131m\u0131 teslim almasayd\u0131, ikisini de vuracakt\u0131m.\u201d<\/p>\n<p>Bu olaydan sonra yeni bir s\u00fcrg\u00fcnle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalan ve askerlikten so\u011fuyan \u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015f, 1936 y\u0131l\u0131nda askerlikten ayr\u0131l\u0131r ve Varto \u00d6zel \u0130dare M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc&#8217;nde sivil memur olarak \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flar.<\/p>\n<p><strong>\u201cKurtard\u0131\u011f\u0131 k\u00f6yl\u00fcler babam\u0131 yaln\u0131z b\u0131rakmad\u0131 ve \u00f6l\u00fcnceye kadar s\u0131k s\u0131k ziyaretine geldiler\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Babas\u0131 \u015eerif ba\u015f\u00e7avu\u015fun an\u0131lar\u0131n\u0131 derleyen emekli \u00f6\u011fretmen Erkan Aslan, ge\u00e7mi\u015fe dair an\u0131msad\u0131klar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle s\u0131ral\u0131yor:<\/p>\n<p>\u201cBabam, Mu\u015f M\u00fclkiye Lisesi&#8217;ni seferberlik ba\u015flay\u0131nca terk etmek zorunda kalm\u0131\u015f. B\u00fcy\u00fckbabam Mustafa Efendi, Sar\u0131kam\u0131\u015f\u2019ta \u015fehit d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in babam\u0131 \u2018\u015fehit yetimi\u2019 kontenjan\u0131ndan 1923 y\u0131l\u0131nda Bitlis Jandarma Komutanl\u0131\u011f\u0131 Askeri Mektebi&#8217;ne alm\u0131\u015flar.<\/p>\n<p>Orduda 13 y\u0131l g\u00f6rev yap\u0131yor ve bu s\u00fcre boyunca haks\u0131z ve kanunsuz uygulamalara hep kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor. Hesenan a\u015fireti mensubu k\u00f6yl\u00fclerin kur\u015funa dizilmesini engellemesi ve P\u0131narba\u015f\u0131 Kaymakam\u0131 Beyatl\u0131 ile ters d\u00fc\u015fmesinden sonra \u00f6yle \u00e7ok bask\u0131 g\u00f6r\u00fcyor ki, i\u015fsiz kalma pahas\u0131na ordudan ayr\u0131ld\u0131 ve ancak bir y\u0131l sonra i\u015f bulabildi. Kurtard\u0131\u011f\u0131 k\u00f6yl\u00fcler babam\u0131 hi\u00e7 yaln\u0131z b\u0131rakmad\u0131lar ve 1976\u2019daki \u00f6l\u00fcm\u00fcne kadar s\u0131k s\u0131k ziyaretine geldiler. Merhum babam\u0131n anlatt\u0131\u011f\u0131 P\u0131narba\u015f\u0131 olay\u0131n\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131mda, Osmanl\u0131 Devletinin son d\u00f6nemi olan \u0130ttihat ve Terakki anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n derin devlet yap\u0131lanmas\u0131yla g\u00fcn\u00fcm\u00fcze dek s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.\u201d<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"status-owner text-secondary\">Artigercek<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>K\u00fcrt isyanlar\u0131n\u0131 bast\u0131ran birliklerde g\u00f6rev alan \u015eerif Aslan\u2019\u0131n an\u0131lar\u0131 o\u011flu Erkan Aslan taraf\u0131ndan kitapla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor. Emekli \u00f6\u011fretmen Erkan Aslan, K\u00fcrt isyanlar\u0131n\u0131 bast\u0131ran askeri birliklerde g\u00f6rev yapan babas\u0131 \u015eerif Aslan&#8217;\u0131n an\u0131lar\u0131n\u0131 derledi. An\u0131larda, A\u011fr\u0131 ve \u015eeyh Sait isyanlar\u0131 a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 yer tutuyor. A\u011fr\u0131 ve \u015eeyh Sait isyanlar\u0131n\u0131 bast\u0131ran askeri birlikte g\u00f6rev yapan Mu\u015flu K\u00fcrt ba\u015f\u00e7avu\u015f \u015eerif Arslan\u2019\u0131n an\u0131lar\u0131 &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":21625,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5371],"tags":[5584,5541,1616],"class_list":["post-21624","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-alinti-yazilar","tag-ihanet","tag-kurt-isyanlari","tag-manset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21624","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21624"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21624\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21625"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21624"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21624"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21624"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}