{"id":21483,"date":"2019-02-04T11:19:17","date_gmt":"2019-02-04T08:19:17","guid":{"rendered":"http:\/\/candname.com\/tr\/?p=21483"},"modified":"2019-02-04T11:19:17","modified_gmt":"2019-02-04T08:19:17","slug":"kurt-bilgin-ebu-hanife-ahmed-dinawari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=21483","title":{"rendered":"K\u00fcrt bilgin Ebu Hanife Ahmed Dinawar\u00ee"},"content":{"rendered":"<p>Astronomi, matematik ve mekanik,\u00a0 filoloji ve \u015fiir e\u011fitimi alan Ebu Hanife Ahmed Dinawar\u00ee&#8217;nin yazmalar\u0131n\u0131 okuyan herhangi birine en \u00e7arp\u0131c\u0131 g\u00f6r\u00fcnen nitelik onun bilgisinin geni\u015fli\u011fidir. Onun eserlerine, sahip oldu\u011fu disiplinler aras\u0131 geni\u015f bilgi, yazd\u0131\u011f\u0131 her eserde ve her konuda her an kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc bir bilgin portresi damgas\u0131n\u0131 vurmu\u015ftur.<\/p>\n<p>K\u00fcrt tarihi ve toplumu, \u0130ran Sasanileri ve Bizans imparatorlu\u011funun merkezi y\u00f6netimleri alt\u0131nda ge\u00e7en \u00fc\u00e7 y\u00fcz y\u0131ll\u0131k \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f d\u00f6neminden sonra, 7. yy ile 9. yy aras\u0131ndaki K\u00fcrt siyasal g\u00fcc\u00fcn\u00fcn yeniden do\u011fu\u015fu damgas\u0131n\u0131 vurmu\u015ftur. 10. y\u00fczy\u0131l ile 12. y\u00fczy\u0131l aras\u0131nda zirveye \u00e7\u0131kan bu d\u00f6nem hakl\u0131 bir \u015fekilde \u0130slam\u2019\u0131n K\u00fcrt y\u00fczy\u0131llar\u0131 olarak adland\u0131r\u0131labilir. K\u00fcrtlerin siyasal y\u00f6netimi, yo\u011fun g\u00f6\u00e7ler ve askeri fetihler sayesinde, orta Asya\u2019dan Libya ve Yemen&#8217;e dek uzan\u0131yordu.<br \/>\n<a name=\"more\"><\/a><br \/>\nK\u00fcrtler Ortado\u011fu&#8217;nun kalbi olan b\u00f6lgeleri, d\u0131\u015f i\u015fgalcilere, \u00f6rne\u011fin ha\u00e7l\u0131 seferlerine kar\u015f\u0131 savunan g\u00fc\u00e7l\u00fc hanedanl\u0131klar kurarken, K\u00fcrt k\u00fclt\u00fcr\u00fc de alt\u0131n \u00e7a\u011f\u0131n\u0131 ya\u015fam\u0131\u015f, K\u00fcrtler bu d\u00f6nem boyunca tarihi, felsefe, m\u00fczik, m\u00fczikoloji, mimari, m\u00fchendislik, matematik ve astronomi alanlar\u0131nda ustala\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. D\u00f6nemin \u00f6nde gelen K\u00fcrtleri aras\u0131nda Ebul- Fiad, \u0130bni Ahtar, \u0130bni \u015eeddat ve \u0130bni Qutayba gibi tarih\u00e7iler, El Suhrawardi gibi filozoflar, gezgin \u0130bni Fadhal, Safi el din Urmaw\u00ee (\u00f6l\u00fcm\u00fc 1294) ve Muhammed \u0130bni Katib Erbili gibi m\u00fczikologlar, \u0130brahim ve \u0130shaq Mawsili ve Zeriyab gibi m\u00fczisyenler, mimar ve m\u00fchendis Munis, matematik\u00e7i ve g\u00f6kbilimci Muhi el \u2013bin Axlati, biyografici \u0130bni Kalkan, ansiklopedici \u0130bni Nedim ve sosyal dinsel devrimciler olan Babek ile Narseh gibi say\u0131labilinir.<br \/>\nHi\u00e7 ku\u015fkusuz K\u00fcrt ileri gelenleri i\u00e7inde en m\u00fckemmel olan\u0131, \u0130slam topraklar\u0131nda o g\u00fcne kadar ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f en b\u00fcy\u00fck beyin olan Ebu Hanife Ahmed Dinawar\u00ee&#8217;dir. \u0130slam bilimlerinin kurucular\u0131ndan biri oldu\u011funu bildi\u011fimiz Ebu Hanife Ahmed Dinawar\u00ee yakla\u015f\u0131k olarak MS 820 y\u0131l\u0131nda G\u00fcney K\u00fcrdistan\u2019da Hemedan ile Kirman\u015fah aras\u0131ndaki Dinawar&#8217;da do\u011fmu\u015ftur. \u0130ran\u2019\u0131n \u0130sfahan kentinde, astronomi, matematik ve mekanik, Irak\u2019\u0131n K\u00fcfe ve Basra kentlerinde ise filoloji ve \u015fiir e\u011fitimi al\u0131r. 24 Temmuz 896 y\u0131l\u0131nda Dinawar&#8217;da ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirir.<br \/>\nO zaman kozmopolit bir yap\u0131s\u0131 olan Dinawar, do\u011fu ile bat\u0131 aras\u0131ndaki ba\u015fl\u0131ca uluslararas\u0131 ticaret yolu, yani \u0130pek Yolu \u00fczerinde kurulmu\u015f olmas\u0131 sayesinde, G\u00fcney ve G\u00fcneydo\u011fu K\u00fcrdistan\u2019da bir metropol i\u015flevi g\u00f6r\u00fcyordu. Dinawar \u015fehri b\u00f6ylelikle Ebu Hanife gibi \u00e7ok say\u0131da \u00f6nemli bilgine ev sahipli\u011fi yap\u0131yordu. Modern ansiklopediler ya da modern \u00f6ncesi \u0130slami biyografi s\u00f6zl\u00fckleri aras\u0131nda yap\u0131lacak k\u0131sa bir gezintiyle, Ahmed Dinawar\u00ee gibi b\u00f6lgenin ayd\u0131nlar\u0131n bollu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclecektir. Ebu Hanife&#8217;de s\u0131ra d\u0131\u015f\u0131 olan \u015fey onun kendi halk\u0131na g\u00f6sterdi\u011fi sayg\u0131, tarihsel ve k\u00fclt\u00fcrel katk\u0131s\u0131na verdi\u011fi de\u011ferdir.<br \/>\nEbu Hanife, -insan ve olgu- \u0130slam uygarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n o ilk alt\u0131n y\u00fczy\u0131llar\u0131ndaki entelekt\u00fcel ak\u0131mlara \u00e7ok \u015fey bor\u00e7ludur. Ebu Hanife\u2019nin eserlerine ve d\u00fc\u015f\u00fcnce disiplinine titizlik, bilimsel \u00f6ng\u00f6r\u00fc ve g\u00fcvenilirlik damgas\u0131n\u0131 vuruyor. M\u00fcsl\u00fcman tarih\u00e7i \u0130bni Haldun, Mukaddime adl\u0131 yap\u0131t\u0131nda bu olgular \u00fczerine epeyce yorum yapm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nPek \u00e7ok \u00e7a\u011fda\u015f\u0131 gibi, Ebu Hanife de, belli bir zaman ya da gruba de\u011fil, tersine t\u00fcm \u00e7a\u011flara ve t\u00fcm halklara ait olan d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda bir \u015fahsiyettir. G\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fan eserleri dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda Ebu Hanife\u2019nin K\u00fcrt bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 ile d\u00fcnyaya bakt\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131yor. Bu y\u00fczden onun eserlerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda bilinen ilk \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n K\u00fcrtlerin k\u00f6kenini konu alan Ensab el- Ekrad olmas\u0131 hi\u00e7 de \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fildir.<br \/>\nEbu Hanife\u2019nin yazmalar\u0131n\u0131 okuyan herhangi birine en \u00e7arp\u0131c\u0131 g\u00f6r\u00fcnen nitelik onun bilgisinin geni\u015fli\u011fidir. Onun eserlerine, sahip oldu\u011fu disiplinler aras\u0131 geni\u015f bilgi, yazd\u0131\u011f\u0131 her eserde ve her konuda her an kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc bir bilgin portresi damgas\u0131n\u0131 vurmu\u015ftur. Hiper aktif bir analitik ak\u0131l taraf\u0131ndan s\u00fcr\u00fcklenen Ebu Hanife, bir varl\u0131\u011f\u0131 ya da olguyu a\u00e7\u0131klarken, kendisini tek bir alan veya konu ile s\u0131n\u0131rlamakta zorluk \u00e7eker. Onun bilginin t\u00fcm alanlar\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi kan\u0131tlama \u00e7abas\u0131 her d\u00f6neme\u00e7te kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kar. B\u00f6ylece Ebu Hanife birinci s\u0131n\u0131f bir matematik\u00e7i, g\u00f6kbilimci, maden bilimci ve sanayi m\u00fchendisi oldu\u011fu kadar ayn\u0131 zamanda bir bitki bilimci, zoolog, tarih\u00e7i, co\u011frafyac\u0131, filolog, edebiyat ele\u015ftirmeni ve etnografyac\u0131d\u0131r da. \u00d6rne\u011fin, alt\u0131 b\u00fcy\u00fck ciltten olu\u015fan Kitab el- Nebat (Flora kitab\u0131) adl\u0131 eseri, bitkiler ve onlar\u0131n morfolojik s\u0131n\u0131fland\u0131rmas\u0131, toprak morfolojisi ve hidrolojisi gibi konularda temel bir kaynak olmakla kalmay\u0131p, ayn\u0131 zamanda bitki isimleri ve onlar\u0131n \u015fiirsel literat\u00fcrdeki kullan\u0131m\u0131 alan\u0131nda, Orta\u00e7a\u011f&#8217;\u0131n en b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc tezlerinden birini te\u015fkil eder. Kitap yerinde bir \u00f6nlem olarak, madencilik ve patlamal\u0131 f\u0131r\u0131nlar\u0131n mekani\u011fi \u00fczerine yap\u0131lm\u0131\u015f de\u011ferli yorumlar i\u00e7ermektedir.<br \/>\nEbu Hanife&#8217;nin saf bilimleri konu alan se\u00e7ilmi\u015f yaz\u0131mlar\u0131 aras\u0131nda \u015funlar vard\u0131r: Kitab el Cebr wel-Mupabila (Cebir Kitab\u0131), Kitab el Nebat (Flora Kitab\u0131), Kitab el-Kusuf (G\u00fcne\u015f Tutulmalar\u0131 kitab\u0131), Kitab el- Red ala Rasad el- \u0130sfahani (El-\u0130sfahani&#8217;nin Astronomik G\u00f6zlemlerinin \u00c7\u00fcr\u00fct\u00fclmesi), Kitab el Hisab (Hesap Kitab\u0131), Baht fi hisab el- Hind (Hint Hesaban\u0131n Analizi), Kitab el cem we l-tefriq (Aritmetik Kitab\u0131), Kitab el-qibla we l-ziwal (Y\u0131ld\u0131zlar\u0131n Konumu Kitab\u0131), Kitab el-enwa (Hava Kitab\u0131) ve Ilah el-mant\u0131k (Mant\u0131\u011f\u0131n Geli\u015ftirilmesi), Sosyal bilimler ve \u0130nsan bilimleri konusunda ise, Ekber el- Tiwal (Genel Tarih), Kitab el \u2013kebir (Bilimler Tarihindeki B\u00fcy\u00fck Kitap), Kitab el-fisaha (Retorikler kitab\u0131), Kitab el-Buldan (Co\u011frafya kitab\u0131), Kitab el- \u015fiir we l-\u015fuara (\u015eiir ve \u015eiirler Kitab\u0131) ve Ensab el- Ekrad (K\u00fcrtlerin Atalar\u0131).<br \/>\nEbu Hanife\u2019nin kaybolan di\u011fer eserlerine, sonradan onun yaz\u0131mlar\u0131n\u0131 kaynak olarak kullananlar\u0131n ya da do\u011frudan a\u015f\u0131rmalar yapanlar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda rastlanmaktad\u0131r. Ne yaz\u0131k ki, Ebu Hanife\u2019nin yaln\u0131zca Genel Tarih adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 b\u00fct\u00fcnl\u00fck i\u00e7inde g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fabilmi\u015ftir.<br \/>\nEbu Hanife\u2019nin kendi as\u0131l k\u00f6keni hakk\u0131ndaki duygular\u0131na, onun Flora Kitab\u0131&#8217;n\u0131n metinlerinde, K\u00fcrdistan&#8217;\u0131n yerli bitkileri i\u00e7in K\u00fcrt\u00e7e terimler kullanan ilk yazar olmas\u0131 noktas\u0131nda rastl\u0131yoruz.<br \/>\nModern \u00f6ncesi \u0130slami metinlerde Ebu Hanife\u2019nin bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na evrensel \u00f6vg\u00fcler yap\u0131l\u0131rken, onun tarihi konusundaki yazmalar\u0131 ve g\u00f6r\u00fc\u015fleri pek \u00e7ok tart\u0131\u015fma ve keskin bir kampla\u015fma yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Ebu Hanife, Genel Tarih adl\u0131 kitab\u0131nda \u0130slam tarihinde, K\u00fcrtlerin de ikinci b\u00fcy\u00fck kolunu te\u015fkil ettikleri \u0130rani halklar\u0131n bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 ve \u00e7\u0131karlar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan ele alan ilk tarih\u00e7i olmu\u015ftur.<br \/>\nKesin bilimler \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fan bir ara\u015ft\u0131rmac\u0131 olarak Ebu Hanife bilinen tarihsel olgularla \u00e7eli\u015fen mevcut siyasal g\u00f6r\u00fc\u015fler kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00e7aresizlik i\u00e7inde kalm\u0131\u015f olmal\u0131d\u0131r. Y\u0131ld\u0131zlar\u0131n kesin konumunu ve gezegenlerin hareketini belirlemek \u00fczere g\u00f6zlem evleri kuran Ebu Hanife, kimin keyfi kuruntular\u0131na ters d\u00fc\u015ferse d\u00fc\u015fs\u00fcn, mevcut ve orijinal kay\u0131tlarla \u00e7eli\u015fen bir tarih \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n kaleme alamazd\u0131. Herhangi bir halk grubuna sald\u0131rmak bir yana, Ebu Hanife\u2019nin kay\u0131tlar\u0131 do\u011fru yolu g\u00f6steriyordu. Tarihin bu \u015fekilde yaz\u0131lmas\u0131 beklenmiyordu ve Ebu Hanife\u2019nin tarihe bilimsel yakla\u015f\u0131m\u0131 \u00f6l\u00fc do\u011fan bir \u00e7ocuk olmak zorundayd\u0131.<br \/>\n\u015ea\u2019\u00fcbiyye, yani \u201cmilliyet\u00e7i\u201d olarak damgalanan Ebu Hanife\u2019nin tarih \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, kendi ku\u015fa\u011f\u0131 ve daha sonraki Arap- \u0130slam tarih\u00e7ileri taraf\u0131ndan d\u0131\u015flanm\u0131\u015ft\u0131. B\u00f6ylece, onun Genel Tarih adl\u0131 eseri \u201cEdebi ve Bilimsel niteliklerine ra\u011fmen\u201d diye yazar Lew\u00een, \u201cArap\u00e7a konu\u015fulan alemde hi\u00e7bir zaman ciddi bir onay ya da pop\u00fclerlik kazanmad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc tarih (Ebu Hanife taraf\u0131ndan) \u0130rani (K\u00fcrt) bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla ele al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r&#8230;\u201d<br \/>\nK\u00fcrt tarihsel ve k\u00fclt\u00fcrel miras\u0131n\u0131 derleyip yazma do\u011frultusunda \u00e7aba harcand\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde durum bundan farkl\u0131 de\u011fildir. Bunu yapmaya \u00e7al\u0131\u015fan yazarlar, \u201cmilliyet\u00e7i\u201d olduklar\u0131 gerek\u00e7esiyle g\u00f6z ard\u0131 edilmekte, onlar\u0131n eserleri de milliyet\u00e7i fanteziler olarak damgalanmaktad\u0131r. E\u011fer Genel Tarih adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 bug\u00fcn yani neredeyse 1100 y\u0131l sonra yaz\u0131l\u0131yor olsayd\u0131, Ebu Hanife kar\u015f\u0131s\u0131nda adeta ta\u015fla\u015fm\u0131\u015f akademik camian\u0131n tepkisinde hi\u00e7bir farkl\u0131l\u0131k olmayacakt\u0131.<br \/>\n\u0130slam tarih\u00e7ili\u011finin ilk iki y\u00fczy\u0131l\u0131 olduk\u00e7a yayg\u0131n olan yanl\u0131\u015flar\u0131 d\u00fczeltmek \u00fczere Ebu Hanife gibi prestijli bir bilim insan\u0131 taraf\u0131ndan at\u0131lan ad\u0131mlar\u0131, tarihleri ve miraslar\u0131 k\u0131y\u0131da k\u00f6\u015fede unutulmaya terkedilmi\u015f di\u011fer milliyetlere mensup yazarlar\u0131n ayn\u0131 do\u011frultudaki ad\u0131mlar\u0131 izledi. Ebu Hanife\u2019nin Genel Tarih adl\u0131 ba\u015fyap\u0131t\u0131ndan sonraki y\u00fczy\u0131lda, \u0130rani halklar, ayn\u0131 \u015fekilde g\u00f6z ard\u0131 edilen ve yok say\u0131lan ge\u00e7mi\u015flerini yeniden diriltmek ve tan\u0131tmak \u00fczere harekete ge\u00e7tiler. Fars\u00e7a yaz\u0131lan, \u015eahname ve Tabarice\/Mazandaranice yaz\u0131lan Marzbanname Arap ve \u0130slami olmayan g\u00fc\u00e7l\u00fc tarih \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131 temsil etmekle kalmaz, ayn\u0131 zamanda o dillerin r\u00f6nesans\u0131 anlam\u0131na da gelir. Bu eserler Arap yanl\u0131s\u0131 tarih\u00e7ili\u011fin yerine ge\u00e7mekle kalmay\u0131p, ayn\u0131 zamanda Arap olmayan topraklardaki tarih\u00e7ili\u011fin dili olan Arap dilinin de yerini alm\u0131\u015ft\u0131r. Ebu Hanife\u2019nin mevcut \u00f6nyarg\u0131l\u0131 tarih\u00e7ili\u011fe 9. yy ortalar\u0131nda meydan okuyu\u015fu, 11. yy\u2019a gelindi\u011finde bu \u00f6nyarg\u0131lar\u0131 da\u011f\u0131tmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n13. yy\u2019da Mo\u011follar, 14. yy&#8217;da da Timur kuvvetleri taraf\u0131nda y\u0131k\u0131ld\u0131ktan sonra, Dinawar \u015fehri yava\u015f yava\u015f \u00e7\u00f6kerek bir harebe y\u0131\u011f\u0131n\u0131 haline geldi. Ebu Hanife\u2019nin do\u011fum yerinde g\u00fcn\u00fcm\u00fczde y\u0131k\u0131k ta\u015f duvarlar\u0131n, kemerlerin ve mezarl\u0131klar\u0131n orta yerinde sessizce duran \u015eirkan k\u00f6y\u00fc bulunmaktad\u0131r.<br \/>\nDinawar \u015fimdi talan edilecek zengin bir b\u00f6lge olarak uluslararas\u0131 sanat eserleri ka\u00e7ak\u00e7\u0131lar\u0131na hizmet etmektedir. Zira Dinawar ovas\u0131n\u0131n kuzey bat\u0131 k\u00f6\u015fesindeki k\u00fc\u00e7\u00fck Kondula kasabas\u0131 hari\u00e7, neredeyse kesin bir \u015fekilde Ebu Hanife\u2019nin anadili olan K\u00fcrt\u00e7enin eski Gorani leh\u00e7esi bile yerini Sorani ve Kelhuri leh\u00e7elerine b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nFakat Ebu Hanife\u2019nin eserleriyle g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fan katk\u0131s\u0131 ve miras\u0131 onu bu y\u0131k\u0131nt\u0131lardan \u00e7ok daha y\u00fcksek bir mertebeye y\u00fckseltmekte, kar\u015f\u0131t y\u00f6ndeki de\u011fi\u015fimlere ra\u011fmen onu t\u00fcm zamanlar\u0131n beyni haline getirmektedir. Kendisi K\u00fcrdistan\u2019\u0131n yerli evlatlar\u0131ndan biri olmas\u0131na ra\u011fmen, bu r\u00f6nesans adam\u0131n\u0131n ba\u015far\u0131larla ve yo\u011fun katk\u0131lar\u0131yla ge\u00e7en ya\u015fam\u0131, onu ger\u00e7ek bir d\u00fcnya vatanda\u015f\u0131 haline getirmektedir.<\/p>\n<p><strong>Bahar G\u00fcltekin-politikart1.blogspot.com<\/strong><\/p>\n<p>Kaynak:<br \/>\n* Bir el kitab\u0131 K\u00fcrtler Mehrdad R. Izady<br \/>\n* N\u00fbbehara Bi\u00e7ukan Kadr\u00ee Y\u0131ld\u0131r\u0131m<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Astronomi, matematik ve mekanik,\u00a0 filoloji ve \u015fiir e\u011fitimi alan Ebu Hanife Ahmed Dinawar\u00ee&#8217;nin yazmalar\u0131n\u0131 okuyan herhangi birine en \u00e7arp\u0131c\u0131 g\u00f6r\u00fcnen nitelik onun bilgisinin geni\u015fli\u011fidir. Onun eserlerine, sahip oldu\u011fu disiplinler aras\u0131 geni\u015f bilgi, yazd\u0131\u011f\u0131 her eserde ve her konuda her an kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc bir bilgin portresi damgas\u0131n\u0131 vurmu\u015ftur. K\u00fcrt tarihi ve toplumu, \u0130ran Sasanileri &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":21484,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[118],"tags":[5523,5524,5525,5526,5527,1616],"class_list":["post-21483","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-biyografi","tag-dinawar","tag-ebu-hanife","tag-ebu-hanife-ahmed-dinawari","tag-kurt-alim","tag-kurt-bilginleri","tag-manset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21483","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21483"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21483\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21484"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21483"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21483"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21483"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}