{"id":13512,"date":"2017-02-22T09:30:48","date_gmt":"2017-02-22T06:30:48","guid":{"rendered":"http:\/\/candname.com\/?p=13512"},"modified":"2018-10-15T10:42:59","modified_gmt":"2018-10-15T07:42:59","slug":"vatandas-anadilinde-konus-aziz-yagan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/candname.com\/tr\/?p=13512","title":{"rendered":"Vatanda\u015f anadilinde konu\u015f!-Aziz Ya\u011fan"},"content":{"rendered":"<p>Devlet, e\u011fitim sistemi ve dayatt\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnl\u00fck ya\u015fant\u0131 ile T\u00fcrk\u00e7e d\u0131\u015f\u0131ndaki dilleri ve k\u00fclt\u00fcrleri evlerin, ailelerin i\u00e7ine hapsetmi\u015fti. E\u011fitimin, devlet dairelerinin, i\u015f yerlerinin, toplu ta\u015f\u0131ma ara\u00e7lar\u0131n\u0131n, s\u00f6zleri yutulmu\u015f \u015fark\u0131lar\u0131n T\u00fcrk\u00e7ele\u015fen diline kar\u015f\u0131 koymak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi. Arap\u00e7a ezan bir d\u00f6nem yasakland\u0131. \u0130simler, soy isimleri, yer isimleri de\u011fi\u015ftirildi. Buna ra\u011fmen, baz\u0131 Ermeniler, S\u00fcryaniler, K\u00fcrtler, Araplar, Lazlar evlerinin i\u00e7inde dil ve k\u00fclt\u00fcrlerini devam ettirdi. Gizli gizli de \u00f6\u011fretilse, konu\u015fulsa o zamanlar hemen hemen \u00e7o\u011fumuzun anas\u0131n\u0131n T\u00fcrk\u00e7e olmayan bir anadili vard\u0131. T\u00fcrk\u00e7e bilmeyen analar K\u00fcrt\u00e7e bilmeyen \u00e7ocuklar yeti\u015ftirdi. Art\u0131k kendi anadili yerine T\u00fcrk\u00e7e konu\u015fan analar o kadar \u00e7o\u011fald\u0131 ki, \u201cnenedili\u201d deyimini kullanmaya ba\u015flasak hangi torun itiraz eder!<\/p>\n<p>Bir anan\u0131n i\u00e7 sesi; \u201cEskiden \u0130ran\u2019da orada konu\u015fulan K\u00fcrt\u00e7enin Lor\u00ee leh\u00e7esini konu\u015fmak yasakm\u0131\u015f, t\u0131pk\u0131 bir zamanlar buralarda oldu\u011fu gibi. O y\u0131llarda anneler bu dil unutulmas\u0131n diye k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 yat\u0131r\u0131rken onlara Lor\u00eece ninniler s\u00f6ylermi\u015f. Bu y\u00fczdendir ki, K\u00fcrt\u00e7ede ninniye lor\u00ee ya da lorandin diyoruz. \u2018Dayik dilor\u00eenin\u2019 diyoruz. Ben de \u015fimdi hen\u00fcz bir ya\u015f\u0131n\u0131 doldurmam\u0131\u015f o\u011flumla konu\u015furken, ona ninniler s\u00f6ylerken bu kayg\u0131y\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131 fark ediyorum, i\u00e7im s\u0131zl\u0131yor. Onlarca milyonun konu\u015ftu\u011fu bir dil \u2018ya\u015fayan dil\u2019, \u2018ya\u015fat\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan bir dil\u2019 haline gelmi\u015fse vay halimize!\u201d<\/p>\n<p>Tek dilli ve tek dilci devlet ilk kez tarihi, olumlu ve b\u00fcy\u00fck bir ad\u0131m atarak se\u00e7meli anadili derslerini m\u00fcfredat\u0131na ald\u0131. Resmi stat\u00fcde \u00f6\u011fretmenler atanmas\u0131, halk e\u011fitimlerde dersler ba\u015flat\u0131lmas\u0131, lisans ve lisans\u00fcst\u00fc b\u00f6l\u00fcmler a\u00e7\u0131lmas\u0131, do\u00e7entlik dil alan\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 devletin tek dilci yan\u0131n\u0131n bitkisel hayata giri\u015fidir. Bitkisel hayat\u0131n gelece\u011fini ise anadili T\u00fcrk\u00e7e olmayan 5, 6, 7 ve 8. s\u0131n\u0131f \u00f6\u011frencilerinin se\u00e7meli anadili derslerini se\u00e7mesi belirleyecek. Bu, basit bir tercih de\u011fil! Milyonlarca \u00f6\u011frencinin bu tercihi yapmas\u0131 tek dil anlay\u0131\u015f\u0131na bir daha g\u00fcn y\u00fcz\u00fc g\u00f6stermeyecek ve yitip gitmesini sa\u011flayacak. Neden \u201ctek\u201d dilci g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn ve ya\u015fant\u0131n\u0131n devam etmesine izin verilsin?\u00a0 Bu referandum, dilde tekli\u011fi savunan t\u00fcm siyasilerin g\u00fcc\u00fcn\u00fc kaybetti\u011fi ve sendeletildi\u011fi bir d\u00f6neme\u00e7 olsun.<\/p>\n<p>Anadiliniz T\u00fcrk\u00e7e de\u011filse, \u201canadilim T\u00fcrk\u00e7edir\u201d beyan\u0131nda bulunmay\u0131n\u0131z; \u00e7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle diyerek devleti de\u011fil, kendinizi kand\u0131r\u0131yorsunuz. Devletin k\u00fct\u00fc\u011f\u00fcnde kimin hangi millete tabi oldu\u011fu zaten belli. Se\u00e7meli anadili derslerini ilk alan \u00f6\u011frenciler bug\u00fcn en az 18\u2019lik birer se\u00e7men oldular ve referandumda oy kullanacaklar. Hangi milletten oldu\u011fu devlet\u00e7e zaten bilinen se\u00e7menin, oy kullanaca\u011f\u0131 sand\u0131kta pusulan\u0131n anadilinde haz\u0131rlanm\u0131\u015f oldu\u011funu g\u00f6rmesi mutluluk verici olmaz m\u0131yd\u0131?<\/p>\n<p>24 \u015eubat Cuma g\u00fcn\u00fcne kadar okullar \u00f6\u011frencilerin se\u00e7meli ders tercih dilek\u00e7elerini almaya devam edecek. Bu y\u00fczden bu sene anadili g\u00fcn\u00fc ile se\u00e7meli ders tercih tarihinin \u00e7ak\u0131\u015fmas\u0131 bir f\u0131rsatt\u0131r. Milyonlarca \u00f6\u011frenci se\u00e7meli ders olarak kendi anadilini se\u00e7erse, bu tercihle birka\u00e7 y\u0131l i\u00e7inde okul \u00f6ncesinden \u00fcniversiteye dek anadilimizde e\u011fitim-\u00f6\u011fretimi konu\u015facak hale gelece\u011fiz. On binlerce \u00f6\u011fretmenin atanmas\u0131 bir zorunluluk olacak, \u00fcniversitelerde b\u00f6l\u00fcm say\u0131s\u0131 artacak, yard\u0131mc\u0131 ders materyali ihtiyac\u0131 artacak ve b\u00f6ylece nenemizin dili \u00e7ocu\u011fumuzun dili olacak.<\/p>\n<p>Anadili T\u00fcrk\u00e7e olanlar\u0131n, anadili T\u00fcrk\u00e7e olmayanlara destek i\u00e7in bu g\u00fcnlerde \u00e7ocuklar\u0131ndan bu dersi se\u00e7melerini rica etmeleri de ge\u00e7 kal\u0131nm\u0131\u015f ama etkileyici bir dayan\u0131\u015fma \u00f6rne\u011fi olarak tarihe ge\u00e7ecektir. Belki o zaman anadili T\u00fcrk\u00e7e olanlar, anadili T\u00fcrk\u00e7e olmayanlar\u0131n bu derslerde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 eksiklikleri de fark etmi\u015f olurlar.<\/p>\n<p>Anadili T\u00fcrk\u00e7e olmayanlar\u0131n dillerinin yasakland\u0131\u011f\u0131, konu\u015fanlar\u0131n cezaland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, d\u0131\u015fland\u0131\u011f\u0131, a\u015fa\u011f\u0131land\u0131\u011f\u0131 onlarca y\u0131l\u0131n y\u00fck\u00fcn\u00fc, etkisini \u00fczerimizden atal\u0131m. Anadilimizden utanmayal\u0131m, gizlemeyelim, ka\u00e7mayal\u0131m. O karanl\u0131k d\u00f6nemleri tamamen sona erdirelim. Kazanan anadillerimiz ve k\u00fclt\u00fcrlerimizdir. Kazanan gizli gizli de olsa anadillerimizin bug\u00fcnlere ula\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan g\u00f6z\u00fc pek, direngen, onurlu atalar\u0131m\u0131z, nenelerimiz, analar\u0131m\u0131zd\u0131r.<\/p>\n<p>Anadilimiz bize miras de\u011fildir, anadilimiz kendimizdir. Onu yitirir, canlanmas\u0131n\u0131 ve yayg\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131, geli\u015fmesini sa\u011flamaz, bunun i\u00e7in \u00e7\u0131rp\u0131nmazsak T\u00fcrk\u00e7e dilinden ba\u015fka anadillerin yasakland\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemlerde b\u00fcy\u00fcklerimize yap\u0131lan eziyetleri hakl\u0131 \u00e7\u0131karm\u0131\u015f oluruz. O d\u00f6nemlerin an\u0131lar\u0131 anlat\u0131l\u0131rken l\u00fctfen g\u00fclmeyiniz, aksine kabullenemeyiniz ve affetmeyiniz!<\/p>\n<p><strong>Anadilimize, \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131n anadiline sahip \u00e7\u0131kmak nenemizin dilinde konu\u015fmakla olur. Belki \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z okulda anadilini yeterince \u00f6\u011frenemeyecek ancak gelece\u011fin ana babas\u0131 olarak, kendi anadili olacak ve b\u00f6ylece farkl\u0131 oldu\u011funu \u00f6m\u00fcr boyu unutmayacak. Anadilimizi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lmak, atalar\u0131m\u0131z\u0131, k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lmakt\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de T\u00fcrk\u00e7e d\u0131\u015f\u0131nda bir d\u00f6nem\u00a0 yasaklanm\u0131\u015f her yerli dil, anadili T\u00fcrk\u00e7e olmayanlar i\u00e7in anadilleri gibidir. Yasaklamalarla b\u00fcy\u00fck zararlar g\u00f6rm\u00fc\u015f diller, dillerimiz hepimizin ortak vicdan\u0131d\u0131r, ortak problemidir, \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde de ortak olmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n<p><strong>\u201cVatanda\u015f (sadece) T\u00fcrk\u00e7e konu\u015f!\u201d<\/strong> d\u00f6neminin tarihe kar\u0131\u015fabilmesi art\u0131k bizlerin de elinde. Nenelerimizin, dedelerimizin hat\u0131r\u0131na, k\u00f6kl\u00fc, sayg\u0131n k\u00fclt\u00fcrlerimizin, ya\u015fanan ac\u0131lar\u0131n hat\u0131r\u0131na evde, i\u015fte, okulda, sokakta;<\/p>\n<p><strong>\u201cVatanda\u015f anadilinde konu\u015f!\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Kovara Bir<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Devlet, e\u011fitim sistemi ve dayatt\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnl\u00fck ya\u015fant\u0131 ile T\u00fcrk\u00e7e d\u0131\u015f\u0131ndaki dilleri ve k\u00fclt\u00fcrleri evlerin, ailelerin i\u00e7ine hapsetmi\u015fti. E\u011fitimin, devlet dairelerinin, i\u015f yerlerinin, toplu ta\u015f\u0131ma ara\u00e7lar\u0131n\u0131n, s\u00f6zleri yutulmu\u015f \u015fark\u0131lar\u0131n T\u00fcrk\u00e7ele\u015fen diline kar\u015f\u0131 koymak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi. Arap\u00e7a ezan bir d\u00f6nem yasakland\u0131. \u0130simler, soy isimleri, yer isimleri de\u011fi\u015ftirildi. Buna ra\u011fmen, baz\u0131 Ermeniler, S\u00fcryaniler, K\u00fcrtler, Araplar, Lazlar evlerinin i\u00e7inde &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5371,299],"tags":[4113,17,123],"class_list":["post-13512","post","type-post","status-publish","format-standard","","category-alinti-yazilar","category-turkce","tag-anadili","tag-slide","tag-ziman"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13512","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13512"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13512\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13512"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13512"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/candname.com\/tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13512"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}