În , 18 Îlon. 2020

Arşîvên Nîşanê: Ziman

Kurdistan Dibe Erebîziman

Rewşa kembax ya zimanê kurdî li Bakurê Kurdistanê bi berfirehî tê zanîn û behskirin jî tevî ku birêveberên kurd ti tiştekî dorgêrr û werçerxîner bo guherandina rewşê nakin. Roj bi roj pêgeha zimanê tirkî li Bakurê Kurdistanê xurttir dibe. Ne ku tenê kurd hînî tirkî dibin û dibin duzimanzan lê di rastiyê de rêjeya duzimanîtiyê li Bakurê Kurdistanê ber bi …

Bêhtir Bixwîne »

Hûn “Dêvên Gas” Nasdikin?

Gotina “Dêvên Gas” wekû ji navê xwe xwîya dike kû gerstêrkên li şûna metal, kevîr û kahfêndin pêk were, piranî ji gasan pêk têre tê bi karanîn. Belê ewqasî ecêbin car carna hinek element ji ber kişana hêza kûtlawê dibin gasê şil. Yanî ew gerstêrkana piranî ji gasan pêk tên. Ew element jî bi gişti ji helyûm û hîdrocene. Belê …

Bêhtir Bixwîne »

Dersên Kurmancî (17)

Navên Mecazî Yên Mê: (Dewama Dersa 16ê) 23)Navên hemû malzemeyên bûro û ofîsan me ne. Bo mînak; mase, kursî, dolab, dosya, klasor… 24)Navên malzemeyên elektronîk mê ne. Wekî; têlevizyon, têlefon, sarker, firin, amanşo… 25)Peyvên ku paşgirên “-î”, “-dank”, “-xane”, “-atî”, “-geh” û “-istan”ê werdigirin mê ne. Bo nimûne; qencî, xirabî, guldank, xêdank (xwêdank), nexweşxane, balafirxane, mirovatî, xwendegeh, kargeh, gulistan, daristan, …

Bêhtir Bixwîne »

Balavîk; Zîçbalavîk

Meznatî û kelwaş: 18 cm dirêje. Salox: Enî sipîye û sipîyatîya wê heta alek û guhkan û heftikê diçit. Kulovanka serî û patik reşin, pişt risasî ye. Binpişt risasîyekî reşve ye û kurîveşêra serî reşve ye. Şaper û navper û çengveşêrên serî reşekî risasîne û lêvên wan sipîne. Kurî reşe û herdû perên nîvê، lêvên wan sipîne، û herdûkên teniştan …

Bêhtir Bixwîne »

Dersên Kurmancî (16)

DERSA KURDÎ (KURMANCÎ) -16- Me di dersa pêş vê de gotibû, em dê bersiva vê pirsê bidin: PIRS: “Ji bilî navên rast, em dê çawan zayenda navên mecazî (rêzimanî) peyda bikin?” BERSIV: Zimanzanan ji bo peydakirina zayenda navên mecazî, hindek rê û rêbazên senahî (hêsan, asan) nîşa dane. Ew jî ev in: Navên Mecazî yên Mê: 1) Ji bilî “ewr, …

Bêhtir Bixwîne »

Nêçirvaniya nezan, cureyê cûkan dixe bin talukeyê

Flamingo û cûkên hovî yên ku li VBehraWanê û derdora wê dijîn, di bin talukeyê de ne. Tevî qedexeya nêçirvaniyê, bi hezaran cûk, rastî guleyên nêçirvanan tên. Li perava navçeya Erçîşa Wanê, bihezaran cureyên cûkan hene. Li Perava ku 40 kîlometro dirêjê û li qada qamişan jiyana hov bi zelalî tê dîtin. Ev qada cûkan ya giring, ji ber nêçirvaniya …

Bêhtir Bixwîne »

Dersên Kurmancî (15)

DERSA KURDÎ (KURMANCÎ) -15- Dewama Mijara Zayendê… QERTAFÊN ÇEMANDINÊ (TEWANGÊ) (yên diyarkirî) Zimanê kurdî zimanekî çemandî ye. Bêjeyên hevokê li gorî deman têne çemandin (tewandin). Bo mînak; di lêkerên gerguhêz de dema borî de kirde tê çemandin, di dema niha û dema bê de bireser tê çemandin. Ev jî bi qertafan têne nîşandan. Qertafên çemandinê jî wekî qertafên veqetandekan hem …

Bêhtir Bixwîne »

Dersên Kurmancî (13)

DERSA KURDÎ (KURMANCÎ)-13 2)LÊKERÊN NEGERGUHÊZ (Lêkerên Negerandî, Têneper, Nederbas): Lêkerên negerguhêz, ew lêker in ên bireserê wernagirin. Lêkerên negerguhêz di hemû deman (dema borî, ya nûke û ya bê) de li gor kirdeyê tên kêşandin. Mînak: Bila lêkera me ya negerguhêz “bezîn” be (bît). Ez bezîm. (dema borî) Ez dibezim. (dema nûke) Ez ê bibezim. (dema bê) Her sê deman …

Bêhtir Bixwîne »

Dersên Kurmancî (12)

DERSA KURDÎ (KURMANCÎ) -12- Di dersa borî (çûyî) de me cînavên kesane (şexsî) dîtibûn. Em dê ser van cînavan hindek tişt dî jî bibêjin. Belam (feqet, lê belê), cînavên kesane yên çemandî jî divêt bên zanîn û piştre dê her du kom bêne hevberkirin (berêkdan). 2- Cînavên Kesane Yên Çemandî (Tewandî) (Koma “Min”ê): Min Te Wê/Wî* Me We** Wan* *Hindek …

Bêhtir Bixwîne »

Dersên Kurmancî (11)

DERSA KURDÎ (KURMANCÎ) -11- CÎNAV: Bi erebî; d(z)amîr, bi tirkî; adil. Ciyê bêjeyên ku navên wan nehên gotin an jî nivîsandin, hindek bêje dî tên gotin û nivîsandin. Ev bêje “cînav” in. Bo nimûne; “Rûkenê mast xwar.” Di vê hevokê (cumleyê) de 2 nav hene. Navek “Rûken “, êk (yek) jî “mast” e. Li ciyê van navan, em dişên (dikarin) …

Bêhtir Bixwîne »