Pazar , Nisan 18 2021

Tag Archives: Ferhenga Erdnîgariyê

Çîyayê Sîpan (Sîpanê Xelatê)

Sîpanê Xelatê di navbera Xelat, Milazgir, Panos, Erdîş, Elcewaz û Behra Wanê de dimîne, piraya Sîpanê li hêla Elcewazê ye. Di zanga Sîpanê de Gola Sîpanê heye, jê re Gola Serê Çîyê jî tê gotin. Wek xemla Behra Wanê ji her deverê bi awayekî serbilind xwiya dibe.   Li rojhilatê Zilgeha Mam (Sütey), erd bi derbekê bilind dibe; Çîyayê Sîpan …

Read More »

Li Serhedê Navê Gundan û Taybetîya Agirî (Qerekose, Ağrı)

Li Serhedê bi awayekî befireh ev bajar hene: Erdexan, Qers, Erzirom, Agirî, Îdir, Mûş, Bedlîs û Wan. Behra Wanê li başûrê Serhedê dimîne. Ez dixwazim bibêjim ku li van hemû bajarên Serhedê yên navê mezre û gundan pirtirîn bi Kurdî ne yên Agirîyê ne. Ez li gor çi vê dibêjim? Ez li Mûş, Bedlîs, Wan Agirîyê geriyam bi rojan; min …

Read More »

Deryaya Adriyatîk

Deryaya Adriyatîk an jî bikurtî Adriyatîk deryayeke li Ewropayê ye. Ew berê de, gorî Herodot, bi navî bajarekî Îtalyayê Adria li ber wê hatîye navendin. Ew bi îtalyanî Mare Adriatico, elbanî Deti Adriatik, serbî Jadransko Morje, slovenî Jadransko Morje tê navandin. Ewê Nîvgirava Balkan û Nîvgirava Apennîn li hev vediqetine. Navçe xweyê başûr di derve bi Deryaya Îyon jî tê …

Read More »

Deryaya Bakur

Deryaya Bakur deryayeke li bakura Ewropayê dikeve û yek ji navçeyên Okyanûsa Atlantîk e. Ew navbera li rojhelat Norwêc û Danîmarka, li rojava Skotland û Îngiltere, li başûr jî Elmanya, Holand, Belgiya û Fransayê de ye. Skagerrak Deryaya Bakur digêhî ne Deryaya Baltik. Li başûr Deryaya Bakur wek Lamanş tê navandin. Sînorên Deryaya Bakur li Skagerrak wek navbera Lindesnes li …

Read More »

Navên Ber û Bergehan

ürkçe Kurdî/Kürtçe Doğu Rojhilat Batı Rojava Kuzey Bakûr Güney Başûr Doğu Anadolu Rojhilata Enedolê Güneydoğu Başurê rojhilatê Kuzeybatı Bakûrê rojavayê Güneybatı Başûrê rojavayê Kuzeydoğu Bakûrê rojhilatê İç Anadolu Enedola Navîn Dörtyol, kavşak Xaçerê Geçit Bihur Köprü Pir Yolcu Rêwî Durak(otobüs vs.) Rawestgeh (Son durakta ineceğim~Ez ê li rawestgeha dawî dakevim.) Karayol Rêbej Mahalle Tax Cadde Papûr Sokak Kolan Kaldırım Piyader …

Read More »

Hûn “Dêvên Gas” Nasdikin?

Gotina “Dêvên Gas” wekû ji navê xwe xwîya dike kû gerstêrkên li şûna metal, kevîr û kahfêndin pêk were, piranî ji gasan pêk têre tê bi karanîn. Belê ewqasî ecêbin car carna hinek element ji ber kişana hêza kûtlawê dibin gasê şil. Yanî ew gerstêrkana piranî ji gasan pêk tên. Ew element jî bi gişti ji helyûm û hîdrocene. Belê …

Read More »

Nêçirvaniya nezan, cureyê cûkan dixe bin talukeyê

Flamingo û cûkên hovî yên ku li VBehraWanê û derdora wê dijîn, di bin talukeyê de ne. Tevî qedexeya nêçirvaniyê, bi hezaran cûk, rastî guleyên nêçirvanan tên. Li perava navçeya Erçîşa Wanê, bihezaran cureyên cûkan hene. Li Perava ku 40 kîlometro dirêjê û li qada qamişan jiyana hov bi zelalî tê dîtin. Ev qada cûkan ya giring, ji ber nêçirvaniya …

Read More »

Nîvê Marsê oqyanûs bû!

Lêkolînên li ser hebûna av û jiyanê ya li Marsê, roj bi roj zêde dibin. Derket holê ku li gerstêrka sor, demekê bi qasî mezinahiya Atlantîk, av hebû. Yek ji pênc parên gerstêrkê av bû, lê bi demê re ji sedî 87 ê vê avê li valahiya fezayê winda bû. Encamên lêkolîna zanistên Daîreya Hewayî û Fezayî ya Amerîkayê (NASA) …

Read More »

Gelo Gerdûn(ewren-kaînat) çiqasî mezine?

Erê gerdûn(ewren-kaînat) çiqasî mezine? Bi rastî gelek mezine, ji xeyalan mezintire.Yanî dema ez wa dibêjim ez henekan bi we nakim haa! Bi kurdî û her zimanî gotinek hebî û karibê meznahîya gerdûne îfade bide tûnne. Heger hebî ewjî di cî de gotîna “Tirtire” ye. Belê, birajî gerdûn mezinek tirtireye. Hay ji xwe hebin gerdûn û galaksi ne yekî ha! Hemû …

Read More »

Derheqê zelzele-erdhej-depremê de

Gava ku di hundurê qalikê erdê de hilweşînek çêdibe ev cih û hawirdorê wê diheje. Ji vê hejînê re zelzele an erdhejîn tê gotin. Ji cihê hilweşînê re navenda hundur (kana erdhejê) û ji cihê herî nêzîkî vê navendê yê li rûyê erdê re jî navenda derve tê gotin. Hêza zelzelê li gor Mercalli bi 12 dereceyan tê pîvan. Çiqas …

Read More »