Pêncşem , 1 Cotmeh 2020

Evdo û Çend Bêhnikên Şadiyê

Evdo û Çend Bêhnikên Şadiyê * 

Wekî zanîn di 16ê Adara 1988an de balefirên artêşa Iraqê li ser niştecihên Helebçeyê bombeyên kîmyevî barandin. Di encama bombebaranê de, pênc hezar Kurd çûn ser dilovaniya xwe û bi hezaran , birîndar bûn. Bi bombeyên kîmyevî gelek nexweşiyên weke dilî, qirikê, kezeb, poz û çav hwd. der ket holê. Komkujiya Helebçeyê, bandorek mezin li ser Kurdên her derê cîhanê kiriye. Helebçe kulekê bêderman û xemek giran e, di dilê her Kurdekî/ê de. Kurd komkujiya Helebçeyê tu carî jibîr nakin. Di salvegera Helebçeyê de birînên Kurdan vedijînin. Hêstirên wan pêl bi pêl diherikin.
 
Li ser komkujiya Helebçeyê gelek gotar, nivîs, helbest û pirtûk hatine nivîsin. Pirtûka nivîskar Fawaz Husên ya bi navêEvdo û çend bêhnikên şadiyê, li ser jiyana Evdo Helebçeyî hatiye nivîsîn. 
 
Evdo Kurdekî ji Helebçê ye û ew bi birîndariyeke xedar ji komkujiyê rizgar bûye. bawer bikin gotina rizgarbûnê şaş e. Ji ber ku mirov, çawa dikare ji birandarê giran ku her roj bimire jê re bêje rizgar bûye. 
 
Gava komkujiya Helebçeyê diqewime, Evdo birindar dibe. Dezgehên Doktorên Bêsînor weke penabereke ne siyasî rêdikin Parîsê û di nexweşxaneyekê de radizînin. Piştî çend mehan tenduristiya baştir dibe û ji nexweşxanê derdikeve. derûniya hêj baş nebûye. Komkujiya Helebçeyê bandoreke kûr û bêdawî li ser çêkiriye. Diya , bavê û dergistiya , di komkujîyê de mirine. Ew tu carî nikare xwe ji bandora komkujiyê xelas bike û her dem di bîra de ye. Ew çi bike mejiyê her wext, li Helebçê ye, ew nikare mejiyê xwe bistkekê , ji Helebçeyê dûr bêxe. 
Mirina pênç hezar Kurdan, bi hezar birîndaran, tenêtiya xeribiyê û bêkesiyê derûniya xerab kiriye.
 
Piştî ewqas trajediyan, Evdo nikare dilşad bibe û jiyanê bêwate dibîne. Ew nizane çawa dilşad bibe. Ji bo dilşad bibe, biryar dide ku bigere. Evdo demjimêra bazinê destê xwe weke ya Helebçeyê saz kiriye û ew kengê li demjimêrê binêre, bîra Helepçeyê bîrê. Da ku komkujiyê ji bîr neke ew demjimêra xwe dike weke ya Helebçeyê, heman demê dixwaze dilşad bibe. Bêguman mejiyê ku her dem li Helebçeyê nahêle ew dilşad bibe. 


Evdo cara ewil diçe Cemsera Bakûrê Laponiyayê, ew dibe mêvanên koçerên derê. Bi wan re sohbetê dike, goştê pezkoviyan dixwe . Di bin konên wan de rojên xweş diborîne. Ji wan re behsa Helebçeyê dike, ew gelek xemgîn dibin û dilê wan gelek bi Evdo dişewite.Paşê ew dizivire Fransayê. 
Evdo hevaleke Frensî heye, navê Philipp e. Ew bi jineke yewnanî re, ya bi navê Euterpê re zewiciye. Xwişkek ya Eutorpê heye, navê Mêlpomenê ye. Dostê frensî Philipp, telefona Mêlpomenê dide Evdo û re dibêje, ew ê gelek arîkariyê bide te. Gava ew diçe Yewnanîstanê Melpomenê re dibe arîkar. 

 
Evdo di nava zivistana sar de, berê xwe dide Yewnanîstanê. Da ku çend bêhnikên şadiyê bijî û guhê xwe bide çîrokên efsaneyên yewnanî, ew diçe Yewnanîstanê. Ew dixwaze here deverên dîrokî, teybetî girava Îthakayê, cihê Odîseosê. Evdo diçe Yewnanîstanê, li cihên dîrokî digere. Ji bo ku bêhnekê şad bibe, digere her tim Helebçe li bîra ye. Her çi dike komkujî ji bîra naçe.
 
Ji beriya komkujiyê Evdo yekî bawermend û ew diçû xwe hînî Quranê dikir , di komkujiyê de mêritiya zirarê dibîne. Pijtî zirarê, mirov dibîne ku ew êdî baweriya xwe bi Xwedê naîne. Jixwe ew Xwedê dike berpirsyarê komkujiyê û ho dibêje;Ger Xwedê bixwestiya bikiriya komkujiyê bisekinîne.
 
Piştî Evdo mêrîtiya xwe winda dike, xemgîniya yekê , dikeve ser milên .Her tim dibêje ez ji xweşiyên li gel jinan bêpar mame. 
 
Evdo, ne miroveke sîyasetmedar e ew miroveke fêma ye. Ew dizane di her çar parçeyên kurdistanê de çi diqewime û çi neheqî li kurdan kirin. Ew miroveke welatperwer e. Kurdistaneke serbixwe ya azad dixwaze. Her tim tengasiyên kurdan dîtîne, li bîra ne.
Piştî Evdo, gera xwe ya li Yewnanîstanê xelas dike, dizivire diçe Frensayê. Paşê diçe Xûresanê û çîroka Evdo li derê xelas dibe. 
Bi hezaran kurd hene ku weke Evdo ji komkujî û şerên giran rizgar bûne. Diyên wan, bavên wan, birayên wan, hemû nas û dostên wan mirîne. Ew mirovên ji şerî rizgar bûyîn gelek bi pirsgirêkên derûniyê re bir û dimînin. Da ku mirov, derheqê jiyana wan de agahdar be, jiyana Evdo mînakeke hêja ye. Evdo û mirovên weke nikarin tucarî xwe ji bin bandora wan bûyerên mezin de xelas bikin. Ew çiqas bixwazin dilşad bibin , tucarî dilşad nabin. Ew êdi ne saxên ji saxa nin, ne miriyê ji miriyan in. 
Fawaz Husên di pirtûka qedirbilind de mijara Helebçeyê û bandora bi şêweyeke zelal nivîsiye. Trajediya ku Evdo piştî komkujiyê dîtî, bi awayeke diyar aniye ziman. 
 
Di pirtûkê de gelek peyvên ku di quncikên tarî yên di dîrokê de mayî hatine bi kar anîn. Ji bo parastina zimanê me pirtûk xebateke gelek hêja ye. Zimanê pirtûkê gelek şêrîn û lihevhatiye. Xwendina pirtûkê, weke aveke zelal hêdî hêdi li ber çavên mirov diherike û bêhna mirov tucarî ji xwendina aciz nabe. 

 
*Evdo û Çend Bêhnikên Şadiyê-Weşanên Avesta,Stembol 2013 

Lezgin ACAR

www.candname.com

Derbar çandname

Avatar

Dikarê vê jî bixwênê

Nirxandina Pirtûka Helbestên Occo Mahabad ”RONDIKÊN BINEVŞÊ”

Nirxandin nirx e, qîmet dayîn e. Li cem mirov tiştên bi nirx/qîmet girîng in. Mirov …

Bersivekê Binivîsêne

Epeyama we nayê weşandin. Qadên pêwist bi * hatine nîşandan.