Pêncşem , 27 Sibat 2020

Ziman

Hokerên dariştî

Hokerên dariştî dikarin bi alîkariya pêşgir an paşgiran bên sazkirin. Ew herwiha dikarin bi rêya dubarekirinê jî peyda bibin.   Bi pêşgirên ”bi” û ”bê”   Awayê herî berbelav ê çêkirina hokeran di kurdî de bi alîkariya navdêran li gel peyvika “bi” ye:   bi roj (daily), bi şev (at night), bi xweşî (joyfully), bi şadî (happily), bi rehetî (calmly, …

Bêhtir Bixwîne »

Hoker Di Zimanê Kurdî De

MIJAR Û PEYVNASIYA WÊ Hoker anku hevalkar (bi inglîzî adverb)1 ew peyv in ku wek ravekerên lêkeran (karan, fiilan, verban) tên bikaranîn. Hoker adeten çawaniyê, demê, cihî, sebebî yan awayê kirina yan qewimîna tiştekî diyar dikin. Navên ku di rêzimanê de li van peyvan hatine kirin çawaniya wan peyvan diyar dikin. Bo nimûne, ”hoker” ji hi peyva ”ho” (hosa, usa, …

Bêhtir Bixwîne »

Çand, Perwerdehî û Kurdolojî

Ev gotar ji sê beşan pêk tê:Çand, Perwerdehî û Kurdolojî. Beşa 1.Çand Di serê pêşî de divê bê gotin ku çand,nasnameya neteweyan e û netew, bi çanda xwe dibin netew. Çand;ziman, dirûvê jiyanê, raman û hesteyaran dihundirîne. Çanda her netewî li dîroka wî dinêre û bi taybetiyên xwe, bo wî  netewî dibe taybetiyeke sereke. Çanda gelekî, ji taybetiyên wek hiş, …

Bêhtir Bixwîne »

Duzimanî

Zimanekî ku neyê bikaranîn, an ew ê bê talankirin an jî ew ê bê jibîrkirin Li gorî krîterên xebatên lînguîstik dema zimanek derbasî nifşên nû nebe, ev tê vê wateyê ku ev ziman di xetere de ye. Li gor Dr. Wurm, ji bo ku zimanek hebûna xwe bidomîne, divê herî kêm ji sedî 30ên zarokan vî zimanî hîn bibin. Fishman …

Bêhtir Bixwîne »

Li Şaxa Nûbihara Wanê Dersên Kurdî Destpêkir!

Li  Şaxa Wanê di Atolya Ziman de Qursa Kurdiya Kurmancî dest pê kir. Niha di Asta Yekem de nêzê 20 kes qursiyer qursê dibînin. Mamosteyên me mamosteyên Kurdî ne. Asta duyem û sêyem wê di demên pêş de dest pê bike. Yên ku bixwazin tev lê qursa asta duyem û sêyem bibin  ji kerema xwe navên xwe bila li Komeleya …

Bêhtir Bixwîne »

der barê…de / der heqê…de

Dema ku mirov bixwaze fikirê yekî hîn bibe, mirov dibêje ‘’Tu der barê vê yekê de çi difikirî?’’ yan jî dibêje ‘’Tu der heqê vê yekê de çi difikirî?’’  Her wiha mirov bi xwe jî dikare bibêje ‘’Min der barê vê yekê de tiştek got.’’ an jî dikare bibêje ‘’Min der heqê vê yekê detiştek got.’’ Heke di hevokê de ”der barê” yan jî ”der heqê” hebe, pêşdaçeka ”di” nayê nivîsandin, bi tenê paşdaçeka ‘’…de’’ tê nivîsandin. Wekî ”der barê…de/der heqê…de” Mînak: Tu der heqê vê mijarê de çi difikirî? Der barê mijara duh de raporekê binivîse.  …

Bêhtir Bixwîne »

Cînavkên Xwedîtiyê

Cînavkên xwedîtiyê bi veqetandekên binavkirî  ‘’-a’’,  ‘’-ê’’ û ‘’-ên’’ pêk tên. Lê ev veqetandek bi tena serê xwe nikarin bibin cînavk. Di kurdî de veqetandekên binavikirî  bi cînavkên kesane yên  tewandî; ‘’min, te, wî/wê, me, we, wan’’, cînavkên şanîdanê; ‘’vî, vê, van’’, cînavka ‘’xwe’’ û bi cînavkên berbihevîn; ‘’hev û êk’’ pêk tên. Li vir ji cînavkan zêdetir ez dixwazim balê bikişînim ser mijara piştî qedandina peyvekê …

Bêhtir Bixwîne »

Ravek Bûye Gur Mamosteyên Kurdî li ku ne?

Ez carinan li ser înternetê lêkolîna hin tiştan dikim. Mijar çi dibe bila bibe ferq nake. Mijara min a îro ”ravek” bû. Dema ku ez di geroka Googlê de tiştekî bigerim, ez pêşî bi kurdî dinivîsim lê digerim, lê heke ez negihêjim encameke ku ez dixwazim, îcar bi îngîlîzî, almanî yan jî bi tirkî dinivîsim û lê digerim. Wer hasil …

Bêhtir Bixwîne »

Qertafên Tewandina Lêkeran

Qertafên tewandina lêkeran wek li jêrin tên nimandin, meriv dikare bi du beşan bibeşîne. Bi gorî tewandina lêkeran him li peş rayên ( kokên ) lêkeran him jî li paş wan tên. Ji wan re jî « peşqertaf » û  «  paşqertaf »  tên gotin. Paşqertafên ( xurdeyên ) Tewandinê   Qertafên Zemanê Borî yê Dûr ( Min, te, wê/wî, me, …

Bêhtir Bixwîne »